Bir yılı dolmadan işten çıkarılan işçi

İşçinin bir yıldan önce işten çıkarılması

İş Kanununda “1 yıl” özel bir öneme sahiptir. İşçilerin temel bazı haklarından yararlanması, bu bir yıllık çalışma süresine bağlanmıştır. Bu yazımda işçinin, bir yıllık kıdemi dolmadan işten çıkarılması durumunda hangi hakları kaybedeceğini ve ne yapabileceğini açıklamaya çalışacağım.

İşçiler için bir yılın hesabı

Buradaki bir yıldan anlaşılması gereken, işçinin aynı işyerine ya da aynı işverene bağlı farklı işyerlerinde geçirmiş olduğu süredir. Aynı zamanda; işçinin işyerinde daha önce çalışıp ayrılmış olması halinde de, bu eski süreler de bir yılın hesabında, bazı durumlarda dikkate alınır. Örneğin işçi işyerinde daha önce çalışmış ve kıdem tazminatını hak ettiği halde almadan ayrılmışsa, önceki süreler de bir yılın hesabında dikkate alınmalıdır.

Kıdem tazminatı

Kıdem tazminatı almanın ilk şartı, işçinin o işyerindeki kıdeminin en az bir yıl olmasıdır. Bu da demektir ki; ister haklı nedenle olsun, ister 15 yıl ve 3600 günle olsun, isterse de askerlik nedeniyle olsun, işyerindeki kıdemi bir yıldan az olan işçinin kıdem tazminatı alması mümkün değildir.

Yıllık ücretli izin

bir yıl olmadan işten çıkarılan işçinin hakları

İşçinin işten bir yıldan önce çıkarılmasının bir diğer sonucu da, yıllık izin hakkına sahip olamamasıdır. Öyle ki; yıllık ücretli izin hakkına sahip olmanın ilk şartı, o işyerinde en az bir yıldır çalışıyor olmaktır. Bu nedenle; bir yıllık süresi dolmadan işten ayrılan işçinin yıllık izin hakkı da olmayacaktır.

Bir yıl dolmadan işten çıkarılan işçi ne yapabilir?

Bu sorunun cevabını ikiye ayırarak vermek durumundayım: işçinin iş güvencesi kapsamında olması ya da iş güvencesi dışında olması.

İşçinin işyerinde otuz veya daha fazla işçi çalıştırılıyor olması, işçinin en az altı aylık kıdeminin olması ve işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışıyor olması durumunda; işçi işe iade davası açma hakkına sahiptir.

Yukarıdaki şartlara sahip olmadığı için işe iade davası açamayan işçinin ise kötü niyet tazminatı talep etme hakkı vardır. Kötüniye tazminatı; fesih hakkını kötüye kullanan işverenin, ihbar sürelerine ait ücretin üç katı tutarında işçiye ödemek zorunda kaldığı bir tazminattır.

SONUÇ

İşyerindeki kıdemi 1 yıldan az olduğu halde işten çıkarılan işçi normal şartlar altında kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağı hakkına sahip olamaz. Ancak; işçinin önünde izleyebileceği iki yol vardır.

İlk olarak; eğer işçi, iş güvencesi kapsamında ise, işe iade davası açabilir. Davayı kazanırsa, boşta geçirdiği süreler de artık kıdeminden sayılacağından, yeni kıdemi bir yılın üzerine çıkabilir ve böylece kıdem tazminatı ve yıllık izin ücretlerini alabilir.

İkinci olarak ise; işçi, iş güvencesi kapsamında değilse, kötüniyet tazminatı talep edebilir. İşçinin açacağı bu davada haklı bulunması halinde; kıdemi altı aydan az olan işçiye 6 haftalık ve kıdemi altı aydan çok bir yıldan az olan işçiye ise 12 haftalık ücreti tutarında kötü niyet tazminatı ödenmesine karar verilir.

1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız (Lütfen yazıya oy veriniz)
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 4 YORUM
  1. Mürsel KAYA diyor ki:

    Merhaba
    10 ay 3 gün çalıştığım iş yerinden 05.09.2016 tarihinde iş hakdim fesedildi. Benimle birlikte 3 kişi çıkarıldık ve bu iki ay içinde de her ay bir kişi olmak kaydı ile işten çıkarılma gerçekleşti. Ohal kapsamında bizi işten çıkarma durumlarının olmadığı yazıyor. Tam 2 ay olmasına rağmen halen iş bulamadım ve ihbar tazminatımız ödenmedi. Hangi yolu izlemeliyim.

    1. Mustafa BAYSAL diyor ki:

      OHAL’de de işçi çıkarılabilir. Ancak ihbar tazminatınız ödenmediyse İşkur’a şikayet dilekçesi verebilir ya da doğrudan iş mahkemesine dava açabilirsiniz.

  2. Adem demirel diyor ki:

    Merhaba ben yurt dışında QATAR doha da doğuş şirketinde çalışıyorum yılın dolmasına 10 is günüm var ve isten cikarilirsam tazminat ve yıllık izin ücretini ala bilirmiyim

    1. Mustafa BAYSAL diyor ki:

      Hayır, 1 yıl dolmadan ayrılırsanız ikisini de (izin ve kıdem tazminatı) alamazsınız. Ama ihbar tazminatınızın ödenmesi gerekir.

BİR YORUM YAZ
yazar kafe
Bumerang - Yazarkafe
Başka bir yazı:
müşteriyle kavga eden işçi
Müşteriyle kavga eden işçi işten çıkarılabilir mi?

Müşteriyle kavga eden işçi İşçinin işyerinde kavga etmesinin sonuçlarının neler olduğunu daha önce yazmıştım. O  yazıya konu olan kavga; işçinin,...

Kapat