Doğum sonrası haklar nelerdir? Hangi şartlarda alınabilir?

Editörün notu: Bu yazıyla aramıza katılan sayın Yavuz AKBAL’a teşekkür ederim. İşçi Dünyası’na gönüllü olarak iştirak eden ve iş hukuku ile muhasebe alanlarında önemli bir birikime sahip olan yazarımız, bundan böyle yeni yazılarıyla da aramızda olmaya devam edecektir. Kendisine “hoş geldiniz” diyor ve başarılar diliyorum.

Rapor parası (Analık iş göremezlik parası)

Doğum yapan kadınların doğum öncesi ve sonrasına ait 16 haftalık raporunun parasıdır (Çoğul gebelikte 10+8=18 hafta). Raporlarınızın bildirimini işveren yapar. Ziraat bankasında hesabınız varsa rapor parası hesabınıza yatar, yoksa ziraat bankasından her ayın 8-14 arası çekebilirsiniz.

Rapor parası almak için;

Son 1 yıl içinde 90 gün prim ödemek, doğum esnasında sigortalılığın devam etmesi, bebeğin sağ/ölü doğması

Emzirme parası

Doğum sonrası emzirme parası alıyorsunuz. Bu para otomatik olarak hesabınıza yatacaktır.

  • Doğum esnasında kadın sigortalı değilse rapor parası alamaz sadece emzirme ödeneği alınabilir, eğer doğum esnasında sigortalıysa hem rapor parası hem de emzirme ödeneği alır.
  • Yaşaması şartıyla her çocuk için ayrı ayrı olmak üzere belirlenen tarife üzerinden emzirme ödeneği verilir. (2016 için 122 TL)

Emzirme ödeneği almak için;

Doğum yapan kadın doğum esnasında sigortalıysa; Kadın son 1 yıl içinde 120 gün prim ödemiş olmalı, doğum esnasında sigortalılığın devam etmesi, bebeğin sağ doğması, prim borcunun olmaması gerekiyor.

Bu şartları tutmayan ama kocasının şartları tutanlar için; Erkek son 1 yıl içinde 120 gün prim ödemiş olmalı, doğum esnasında kocasının sigortalılığın devam etmesi, bebeğin sağ doğması, kocasının prim borcunun olmaması gerekiyor. Kocasının şartları tuttuğu için emzirme parası kocası adına yatırılacaktır.

Doğum esnasında sigortalı olmayan + kocasının da şartları tutmayan kadınlar için; Kadının son 15 ay içinde 120 gün prim ödemiş olması, kadının işten çıkışının verildiği tarihten sonraki 300 gün içinde doğum yapmış olması, bebeğin sağ doğması, prim borcunun olmaması gerekiyor.

Doğum parası almak için:

Aile ve Sosyal Pol.İl müdürlüklerine, sosyal hizmetlere başvurarak alabilirsiniz. Buna siz başvuruyorsunuz.

1.çocuk için 300 TL

2.çocuk için 400 TL

3.çocuk için 600 TL

  • Kanun çıkmadan önce doğan çocuklarda sayıya dâhildir. Yani doğan çocuk kaçıncı sıradaysa parayı ona göre alıyorsunuz.

Süt (Emzirme) izni

doğum sonrası işçi hakları

Doğum yapan anneye, çocuğu 1 yaşına gelinceye kadar günlük 1,5 saat süt izni verilmesi gerekir. Bu izni ne zaman kullanacağına anne karar verir. Ara dinlenmeler bu süreye dâhil edilemez.

Süt (Emzirme) izni kullanmak için:

Bebeğin sağ doğması gerekir. Eğer bebek 1 yaşına gelmeden vefat ederse vefat tarihinden itibaren anne süt izni kullanamaz. Yada anne doğumdan hemen sonra yarım çalışma yapacaksa bu süre içerisinde süt izni kullanamaz.

Yarım çalışma

8 haftalık rapordan hemen sonra başlamak kaydıyla;
1.doğumda 60 gün (Çoğul doğumda +30 gün)
2.doğumda 120 gün (Çoğul doğumda +30 gün)
3.ve sonrakilerde 180 gün (Çoğul doğumda +30 gün)
* Eğer bebek özürlüyse bu süre 360 gün
Yarım çalışmada işçiye işveren yarım gün ücreti öder, ücretini yarım gün yatırır. Kalan kısmı İş-Kur yatıracağı için sigortası tam gün görünecektir ve hak kaybı olmayacaktır.

Çalışılmayan yarım gün ise İŞKUR tarafından işsizlik fonundan karşılanır. Yarım çalışma sürence 23-Yarım çalışma ödeneği olarak bildirilmesi gerekmektedir.

Yarım çalışma tercih edildiği dönemlerde süt izni hakkı ortadan kalkar. Yarım çalışma sonrası tam zamanlı çalışmaya dönen kadın işçi çocuğu 1 yaşına gelen kadar süt iznini kullanmaya devam edecektir.

Yarım çalışma hakkını kullanabilmek için:

İşçinin doğum vtarihinden önceki son 3 yılda en az 600 gün işsizlik sigortası primi bildirilmiş olması, haftalık çalışma süresinin yarısı kadar fiilen çalışılması ve doğum sonrası Analık iş göremezlik süresi bittiği tarihten itibaren 30 gün içinde İŞKUR’a başvurması gerekiyor.

6 aya kadar ücretsiz izin

Doğum yapan bayan 8 haftanın bitiminden itibaren 6 ay boyunca ücretsiz izin kullanabilir.

  • Eğer yarım çalışma yapacaksanız doğum sonrası 8 haftalık rapor süreniz bittikten sonraki 1 ay içinde muhakkak İş-Kura bu durumu bildirir başvuru yapmalısınız. Yarım çalışma hakkınızı kullanmadan ücretsiz izin hakkınızı kullanırsanız yarım çalışma hakkınız kaybolur.
  • 6 aya kadar ücretsiz izin kullanırsanız bu süre kıdem sürenizden sayılmayacaktır. Yıllık izin sürenizde de bu süre hesabınıza dahil edilmeyecektir.

Kısmi süreli çalışma

Yarım çalışma yaptınız yada 6 aya kadar ücretsiz izin kullandınız yada direk kısmi çalışmaya geçtiniz diyelim;
Çocuğunuz mecburi ilköğretime başladığı ayı takip eden aybaşına kadar anne ya da baba kısmi süreli çalışma talebinde bulunabilir. Bu talep işveren tarafından karşılanır ve geçerli fesih nedeni sayılamaz.
İlkokul çağına kadar olan kısmi süreli çalışmada işçi part-time çalışan sayılır. Yani maaşı yarım ödenir, SGK primi yarım yatar, kıdemi yarım hesap edilir.
İşçi kısmi süreli çalışırken isterse tam zamanlı çalışmaya dönebilir, işverene bunu en az 1 ay önce yazılı olarak bildirir. Tam zamanlıya dönerse aynı çocuk için tekrar talepte bulunamaz.

Kısmi süreli çalışma hakkını kullanabilmek için:

Bu haktan yararlanabilmek için eşlerin ikisinin de çalışıyor olması gerekmektedir

Yazar: Yavuz AKBAL

1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız (Lütfen yazıya oy veriniz)
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
yazar kafe
Bumerang - Yazarkafe
Başka bir yazı:
işsizlik maaşı ödeme süresi
İşsizlik maaşı kaç ay boyunca alınır?

İşsizlik maaşı ne kadar süreyle alınır? Belirli şartlar dahilinde işten ayrılan işçiye ödenen işsizlik maaşının miktarı kadar ne kadar süreyle...

Kapat