Askerlik dönüşü işe başlama

Askerden dönen işçi ne yapacak?

Zorunlu askerliğin uygulandığı ülkemizde, işçilerin bir kısmı çalışırken askere gitmek durumunda kalabiliyor. Askerlik görevi bittiğinde ise birçoğu eski işyerlerinde çalışmaya devam etmek istiyor. Bu ne kadar mümkün? İşveren, bu durumdaki bir işçiyi işe başlatmak zorunda mı?

Bu sorunun cevabı açıkça İş Kanununda belirtilmiştir. Böyle bir durumda işverenin iki seçimlik hakkı bulunmaktadır. Askerlik görevini yapmış işçi, bu görevinin bitiminden itibaren 2 ay içinde eski iş yerine çalışmak için başvurmuşsa işveren şu iki seçenekten birine karar vermek zorundadır:

  • İşçiyi eski işlerinde veya benzer işlerde boş yer bulunması halinde derhal, yoksa boşalacak ilk işe başkalarına tercih ederek, o andaki koşullarla işe almak mecburiyetindedir.
  • Aranan koşullar mevcut olduğu halde; işveren işçiyi işe almazsa, işe alınmak istenen eski işçiye 3 aylık ücreti tutarında tazminat ödemek zorunda kalır.

SONUÇ

O halde işverenin, askerden gelen işçiyi işe alma zorunluğunun olmadığı görülmektedir. İşçi, askerlik ödevi bittikten sonra 2 ay içinde işyerine başvurmalı; işveren de ya işçiyi işe almalı ya da almıyorsa ona 3 aylık ücreti tutarında tazminat ödemelidir.

Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

27 Yorum

  1. Önemli not : Askerden önce özel güvenlik kimlik kartımı yenilettim.Özel güvenlik daire başkanlığında çalışanlar gerekli bilgiyi vermedi.Ben askere gideceğimi ve Askerlik dönüşü sorun çıkmaması için ö.g.g kimlik kartımı yeniletmek istediğimi söyledim onlar ise nisan da yeniletebilirsin şimdi evraklarımı vermene gerek yok dediler bende askere gideceğimi söyledim kimliğimi yeniletip verdiler.Ylnız bana senin kursa yazılman gerekli kimliğini yeniletmen için diye söylemediler benim de bu konuda bilgim yoktu.O yüzden askerlik dönüşü kimliğimin geçerlilik süresi dolduğu ive ben o süre zarfında askerde olduğum için işveren kimlik kartım yeni olmadığığ için işe başlatamıyacaklarını söylediler.
    Merhabalar,ssk da özel güvenlik görevlisi olarak çalışmaktaydım.Ocak ayında kısa dönem er olarak askere gittiğimden dolayı çam özel güvenlik işveren firması işten ayrılışımı ve bana askerlik dönüşü işe başlayacağıma dair sigortalı işten ayrılış bildirgesi,Sigortalının ayrılış nedeni kodu 12 olan bir belge verdiler ben askerden sonra dönünce işe tekrar başlamak istediğimi belirttim.
    Sorum ise ; Kıdem tazminatı alsaydım.tekrar aynı işime başlayabilirmiyim.
    Askerlğimi bitirdikten sonra ö.g.g olarak başlayacağım yere başvurdum.Ve farkettim ki kimliğimi askerden önce gerekli istenilen evrakları verip yeniletmeme rağmen temmuzun 17 sinde askerden dönöp iş yerime işe başlamak için başvurduğumda özel güvenlik kimliğimin geçerlilik süresi dolduğu için beni başlatamıyacaklarını söyledi.Ben ise kursa güvenlik kimlik kartımı yeniletmek için kursa yazıldığımı güvenlik kimliğimi yenileteceğimi sınavın ise 1 ekimde olduğunu söyledim işveren ise askerlik dönüşü iki ay içerisinde iş verene başvurup işe başlamam gerektiğini söylediler.Benim sınavım 1 ekimde olduğu için 2 ay başvuru süresini geçiyor benim ise haklarımın kaybolmaması için ne yapmam gerekli iş veren bana ücretsiz izin veremiyeceğimi söyledi.
    2.sorum ise
    Ben bu konuda ne yapmamı önerirsiniz ? 2ay içerisinde işe başlamassam tüm haklarım yanar mı ? Ben tekrar işe başlamak istiyorum.Şuan zor durumdayım.

    1. Merhaba. Evet 2 ay içinde başvurmalısınız. Ama işveren size hemen cevap vermeyebilir. Bu nedenle mümkünse 2 aylık sürenin sonunda başvurun ve sınavınıza da girin. İşveren sizi normalde işe almalıdır; ancak özel güvenlik belgeniz yoksa almak zorunda olmayabilir. Açıkçası, sürecin sonunda aksilik olursa ve tekrar yazarsanız sizi o zaman yönlendirmeye çalışırım.

  2. mustafa bey merhaba 2016 kasım ayında personelimiz askere gitmek üzere işten ayrıldı herhangi bir tazminat talebinde bulunmadı geldiğinde yeniden başlaması hususunda sözlü olarak anlaştık.mayıs ayında geldi şartlarını belirtti anlaşamadık biz çalışmasını istiyoruz fakat kendisi istemiyor 1 hafta kadar önce kargo aracılığı ile tazminat talebini ileten bir yazı gönderdi,Biz çalışmasını istiyoruz bunu kendisine noter aracılığı ile işe davet yazısı olarak gönderirsek gelmek gibi bir zorunluluğu var mıdır,işe davet yazısına rağmen gelmez ise yinede tazminat almaya hakkı var mıdır. Şimdiden teşekkürler

    1. Mustafa bey, işçinin askerlik nedeniyle kıdem tazminatı alması, tekrar işe başlaması şartına bağlanamaz. Zorunlu askerlik görevi nedeniyle işten ayrılan işçi kıdem tazminatını hak etmiş demektir. Sonrasında işe başlamama durumunda işçi, askerlik dönüşü işe başlatılmazsa hak edeceği 3 aylık ücreti tutarındaki tazminatı kaybeder. Bu nedenle kıdem tazminatını ödemeniz gerektiğini düşünüyorum.

  3. merhaba,
    ben 2 yıldır aynı şirkette çalışıyorum kısa dönem askere gideceğimden dolayı işten çıkacağım geldikten sonra da aynı şirkette devam edeceğim için şirketle;
    kıdem tazminatı hakkımı almayıp askerden döndükten sonra haklarımın devam etmesini istiyorum. diye yazılı anlaşma yapsam asker dönüşü haklarım devam eder mi. yoksa kesinlikle çıkarken tazminat alınmalı mı?

    1. Uğur bey, çıkarken kıdem tazminatı alınması yasal bir zorunluluk değildir. İşçi isterse, işverenin ödemesi yasal zorunluluktur. Dolayısıyla kıdem tazminatınızı almadan askere gidebilirsiniz. Olur da dönüşte çalışmak istemezseniz, bu defa tazminatınızı istemeniz mümkündür.

  4. Merhaba Mustafa BAYSAL bey ben kamu kurumunda taşeron firmaya bağlı sekreter pozisyonunda hizmet vermekteyim. önümüzde ki kasım ayında askere gitmeyi planlıyorum ama çalıştığım kurumda daha öncesinde askerlik için ayrılan arkadaşları dönüşte almadılar yada aynı pozisyonda başlatmadılar ben lisans mezunuyum beni mavi yaka olarak başlatabilirler mi ? Birde bana söylenen tazminatımı alırsam iş iadesi yapılmazmış tazminatımı alsam geri dönüşümde işe başlıyabilir miyim? Teşekkürler

    1. Furkan bey doğru uygulama, işçiye tazminatını vermek ve geri dönüp başvurduğunda uygun pozisyon varsa işe almaktan ibarettir. Buna göre değerlendirmelisiniz.

  5. ben devlet su işlerinde kadrolu daimi işçi olarak çalısıyorum askere gıdecem donuste benı almak zorunda lar nı

  6. Merhabalar Mustafa Bey. Fizyoterapistim. Kasim ayında tazminatimi almadan askerlik görevimi yapmak amacıyla ayrildim. 2014 haziranda başladığım isyerimde 15 nisan 2015te giriş çıkış yaptirildi. Daha sonra 15nisan 2015ten 27ekim 2016ya kadar çalıştım. Halihazırda askerim ve bu konu beni oldukça rahatsız ediyor. Şimdi size sorum 2015 nisandan bu yana yaklaşık 6500 Tl lik bir tazminat hakkım vardı ve almadım. Iş kanununu inceledim ve tazminatını almamış eski çalışanlar yazmıyor yani bu konuda ayrım yapılmıyor. Eski isimde açık pozisyon var yani almak mecburiyetinde. Dolayısıyla ben tazminatını keşke alsaydım diye üzülürken bu davanın sonucunu okuyorum ve kafam daha da karışıyor. Şimdi beni ise almazlarsa ben 6500 kıdem + 3 maaş tazminat hakkına sahip olur muyum. Ya da beni almak istediler “o anki şArtlar maddesine göre” fakat eski maaşımin çok altında teklif ettiler (fizyoterapist olduğum için aynı pozisyonda çalışmak zorundayım) bu durumda çalışmayı ben reddettim kidemim ve +3 aylık tazminat hakkım doğar mi? Ya da bana eski maasimin çok çok altında bir rakam teklif edebilirler mi ?

    1. Merhaba. Askerden dönünce başvuru yaparsanız sizi işe almaları gerekir. Size teklif edecekleri maaş eski maaşınıza denk ve posizyon da eski pozisyonunuza denk olmak zorundadır. Eğer size düşük maaş ya da düşük pozisyon teklif ederlerse ya da sizi işe alma istemezlerse bu durumda size 3 aylık maaşınız tutarında tazminat ödemeleri gerekir. Dolayısıyla hem kıdem tazminatınızı hem de 3 aylık tazminatınızı alırsınız. Düşük maaş ya da pozisyonu kabul etmek zorunda değilsiniz.

      1. Çok coz teşekkür ederim Mustafa Bey iyi ki varsiniz 🙂 Allah işinizi rast getirsin 🙂

  7. BEN TÜRKİYE TAŞ KÖMÜRÜ KURUMUNDA MADEN İŞÇİSİ OLARAK ÇALIŞMAKTAYIM 2014 VE 2016 TARİHLERİNDE GAZİ ÜNİVERSİTE HASTANESİNDE AMELİYAT OLDUM HASTANE BANA HEYET RAPORU OLARAK “HASTANIN AĞIR İŞLERDE ÇALIŞMASI UYGUN DEĞİLDİR YER ALTINDA HAFİF İŞLERDE ÇALIŞABİLİR” DİYE HEYET RAPORU VERDİ İŞ KAZASI DEĞİL BENİM RAHATSIZLIĞIM NORMAL HASTALIK İŞ VERENE HASTANENİN VERMİŞ OLDUĞU RAPORLARI SUNDUM BENİ YER ALTINA VERMİYOR BEDEN GÜCÜ YÖNETMELİĞİ VAR DİYORLAR BİR KAÇ AVUKATLA GÖRÜŞTÜM DAVA AÇAMAYIZ DİYORLAR AÇSAKTA BİR ŞEY ÇIKMAZ DEDİLER NERELERE BAŞVURA BİLİRİM YARDIMCI OLURMUSUNUZ TEŞEKKÜRLER.

  8. devlet hastanesinde çalısıyorum askerlik nedeniyle subat ayıbda askere gideceğim. bn gidip gelene kadr idare çalıstığım pozisyona kimseyi almayacağını sözlü olarak ibraz etti fakat kıdem tazminatı alacağım takdirde işe tekrardan geri dönmemin sıkıltılı ve zor olabileceği idare tarafından söylendi sizce iş konuna göre kıdem tazminatımı almış olduğum takdirde hastanenin beni tekrardan işe alması zorunlumudur.

  9. Askerden dönen çalışan eski işyerine başvuru yaptı, aynı veya benzer pozisyonun boş olması halinde askerden gelen işçisini almak zorunda ancak bunun süresi nedir?
    örneğin 01.01.2016 da askerden dönerek işletmeye noterden yazılı olarak iş başvurusunda bulundum, eski çalıştığım pozisyonun boşalmasının bekleme süresi nedir? o pozisyon uzun süre boşalmaz ise işveren işçiyi alma zorunluluğu ortadan kalkmış olur diye mi anlamalıyız?
    teşekkürler.

    1. Evet, bunun bir süresi yok. Makul bir süre beklemelisiniz. Eğer gerçekten de hiçbir kadro boşalması olmazsa (aynı ya da benzer işte) bu boşalma olana kadar beklemek gerekir. Ama bir tek kadro dahi boşalsa ve işçi çağrılmazsa artık tazminat hakkı doğmuş demektir.

  10. Merhaba Mustafa bey kasim ayinda askerlik gorevimi yerine getirmek amaciyla isimden ayrilacagim yanliz ögrenmek istedigim sudur ihbar tazminatimi askerlik durumunda hak ediyormuyum ve bunun icin nabmam gerek 3yildir calisiyorum. Kidem tazminatimi alacagimi biliyorum ama bu konuda bazi arkadaslar ihbar tazminatimi almam icin askerlik dolasiyla bi ihbar dilekcesi yazmami onerdiler yani ihbarimi almak icin ogrenmek istedigim ihbar tazminatimi askerlik hallerinde hak ediyormuyum. Ve bunun icin nabmam lazim yardimci olursaniz sewinirim iyi günler..

    1. Yani dilekce vermeksizin de hak edermiyim ihbar tazminatimi bu konuda bigilendirmenize
      Saygilarimla arz edrm

  11. Merhaba Mustafa Bey askerlik nedeniyle ayrıldığım iş yerime 2 ay içerisinde geri işe alım talebinde bulunmama rağmen çalıştığım süre içerisinde fazla rapor kullanım nedeniyle işe alım talebim reddedilmiş sizce nasıl bir yol izlemeliyim.

    1. Zaten gerekli açıklamalar yazıda bulunmaktadır. Noter kanalıyla göndereceğiniz bir ihtarname ile bu hususu açıklayıp ödeme isteyin, ödeme yapılmazsa dava açarsınız.

  12. Mustafa Bey Merhaba,
    Benim öğrenmek istediğim bir konu var 4 senedir çalıştığım işimden askerlik dolayısıyla kasım ayında ayrılacağım ve kısa dönem askere gideceğim kıdem tazminatımı alarak. Askerden geldiğimde yukarıda sizinde bahsettiğiniz
    “İşçiyi eski işlerinde veya benzer işlerde boş yer bulunması halinde derhal, yoksa boşalacak ilk işe başkalarına tercih ederek, o andaki koşullarla işe almak mecburiyetindedir.” maddesi bana biraz ucu açık gibi geldi. Ben askerden geldiğimde ve 2 ay içerisinde aynı iş yerine başvurduğumda o an için uygun kadro yoksa ne kadar süre içerisinde beni işe almakla yükümlü veya 3 aylık tazminatı vermekle yükümlü. İş yeri şunu diyebilir mi şu an sana uygun yada boş kadro yok olunca alacaz seni diyip 1 sene bekletme gibi birşey yapabilir mi?

    1. Aslında sorunuzun cevabı madde metninde var. Burada kriter, siz işe alınmadığınız takdirde, boşalan bir işin olması ve işvereninizin sizi işe almamasıdır. Bu durumda artık tazminat hakkınız doğacaktır. Diyebilirsiniz ki, hiç boşalma olmayabilir. Bu durumda işvereninizin sizi işe alma yükümlülüğü de doğmayacaktır ve örneğin siz başvurduktan sonraki 3 yıl ya da 5 yıl boyunca hiç kadro boşalmazsa (ya da size uygun kadro boşalmazsa) sizin hâlâ bekliyor olmanız gerekecektir. Ancak unutmayın, bir işyerinin yıllarca sizin eski işinizle ilgili bir alım yapmaması çok da beklenen bir durum değildir.

      1. Mustafa Bey cevabınız için teşekkür ederim. Sizin söylediğinizden anladığım kadarıyla çalıştığım iş yerinde herhangi bir kadronun boşalması (herhangi bir departman) ve o kadroya eleman alımı yapılacağı esnada ilk aşamada şirketin beni tercih etmesi gerekmekte. Eğer benim yerime başka bir kişi işe alınırsa direk tazminat hakkı doğmaktadır.
        not: Ben teknik departmanda çalışıyorum. Çalıştığım şirkette satış, pazarlama, finans,lojistik gibi 7-8 departman mevcut.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.