Aynı anda iki farklı işyerinde çalışma

Birden fazla işyerinde çalışmanın sonuçları

4857 sayılı İş Kanununa tabi çalışma şekillerinden birisi de kısmi süreli çalışmadır. İşçi, haftalık 45 saati doldurmadan da bir işyerinde çalışabilir. Bazı işçiler ise, yaptıkları işin niteliği gereği birden çok işyerinde çalışabilir. Bu durumda ne olur? İşçinin SGK primleri nasıl bildirilir? Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır? İşsizlik maaşı bakımından hesap nasıl yapılır?

Birden fazla işyerinde çalışanın SGK primleri

SGK mevzuatı bakımından bir ay 30 gün kabul edilir ve çalışanın bir aylık süre zarfında en çok 30 günlük sigortası bildirilebilir.  Dolayısıyla iki ya da üç işyerinde çalışmanın, işçiye ekstra gün katkısı olmaz. Örneğin işçinin o ay için 40 gün ya da 50 gün sigortasının bildirilmesi mümkün değildir.

İşçinin ise birden fazla işyerinde çalışması mümkündür. Hatta her bir çalışmasının karşılığında da sigortasının bildirilmesi gerekir. Burada dikkate alınması gereken husus, sigorta prim tavanı olacaktır.

Bilindiği üzere sigorta primine ilişkin tavan miktarı, brüt asgari ücretin 7,5 katıdır. Birden fazla işyerinde çalışan işçinin aylık prim tutarı bu miktarı aşarsa; işçi SGK’ya başvurarak fazla ödenen primi talep edebilir ve SGK işçiye, fazla ödenen primin “işçi payı” kadar olan kısmını iade eder.

İki yerde sigortalı olmanın faydaları

Bir üst başlıkta da açıkladığımız gibi, işçi kaç işyerinde çalışırsa çalışsın, sigorta primi aylık 30 günü geçememektedir. Dolayısıyla, iki ya da üç farklı işyerinde sigortalı olmanın tek faydası, eğer yüksek rakamdan yatırılıyorsa, SSK primlerinin artmasıdır. Ama SSK primleri açısından da bir fark yoksa, iki farkı işyerinde çalışmanın, emeklilik vb. konular bakımından tek bir işyerinde çalışmaktan farklı yoktur.

Birden çok işyerinde çalışma halinde kıdem tazminatı

birden fazla işyerinde çalışan işçi

Kıdem tazminatı; bir işyerinde en az 1 yıl çalışan bir işçinin belirli şartların varlığı halinde elde ettiği bir haktır. Çok detaylı bir konu olan kıdem tazminatı hakkında, yazımız açısından bilinmesi gereken husus, işyerinde en az 1 yılın doldurulmuş olmasıdır.

Ay içinde iki farklı işyerinde çalışan bir işçinin ilk işyerinde 20 gün ve ikinci işyerinde 10 gün sigorta priminin bildirildiğini varsayalım. Yıllar içinde bu işçinin sigorta primleri her bir işyeri için alt alta toplanacak ve 1 yılı aştığında kıdem tazminatı gündeme gelebilecektir.

Kıdem tazminatı, her şeyden önce işverenin sorumluluğundadır. Öyle olunca, kıdem tazminatının devlet ya da başka bir makam tarafından ödenmesi söz konusu olmaz. Her iki işyerinden de ayrılan ya da bir işyerini bırakan bir işçinin kıdem tazminatı söz konusu ise; işçinin muhatabı, işten ayrıldığı işyeri olacaktır. Bir başka deyişle, her bir işveren kendi bildirdikleri sigorta prim günleriyle orantılı olarak kıdem tazminatlarını ayrı ayrı ödemek zorundadır.

Birden çok işyerinde çalışıldığında işsizlik maaşı nasıl olur?

Bir başka merak edilen konu da budur. İşsizlik maaşı alma şartlarını daha önce açıklamıştık. https://iscidunyasi.com/issizlik-odenegi-alma-sartlari/ O yazıdan da görebileceğiniz üzere, işsizlik maaşı için gereken şartlardan ikisi son 3 yılda en az 600 gün primin bulunması ve son 120 gün boyunca sigortanın kesintisiz bildirilmiş olmasıdır.

İşçinin iki ya da daha çok işyerinde çalışması, onun işsizlik maaşı almasına engel olmaz. Böyle bir durumda, önemli olan 600 gün şartının ve son 120 gün şartının sağlanmış olmasıdır. İşsizlik maaşı almak isteyen işçi, özellikle son 120 günde eksik bildirim olmamasına dikkat etmelidir. İki işyerinden bildirilen prim günleri toplamı son 4 ay boyunca kesintisiz 120 gün olmalıdır ki, işçi işsizlik maaşı alabilsin. Bir gün bile boşluk olsa, işsizlik maaşı alınamayacaktır.

İşsizlik maaşı bildiğiniz üzere, işçinin SGK’ya bildirilen son 120 günlük sigorta primlerinin ortalamasına göre hesaplanmaktadır. O halde, birden fazla işyerinde çalışan bir işçinin, bu işyerlerinden bildirilen prim tutarları ne ise, bunların hepsi toplanacak ve işsizlik maaşı da ona göre belirlenecektir.

Birden fazla yerde çalışan işçinin AGİ hesabı

birden fazla işyerinde çalışma kıdem tazminatı

İşçi birden fazla işyerinde çalıştığına göre, bunlardan birinde asgari geçim indiriminden faydalanması gerekir. Bu işveren hangisi olacaktır? Bu sorununda cevabı 265 sayılı gelir vergisi genel tebliğinde yer almaktadır. Tebliğin 10uncu maddesine göre aynı zamanda birden çok işverenden ücret alınması halinde, AGİ uygulaması, en yüksek ücretin elde edildiği işveren tarafından gerçekleştirilecektir.

Eğer işçi bu işyerlerinde yeni işe başlamışsa ve hangisinden daha çok maaş alacağını henüz bilemiyorsa, AGİ’den faydalanacağı işyerini işçi kendisi istediği gibi belirleyebilmektedir.

Aynı anda birden fazla işyerinde AGİ’den faydalanmak mümkün değildir ve böyle olduğu tespit edilirse, oluşan vergi ziyaı, çalışandan zamlı olarak tahsil edilmektedir.

Birden fazla işyerinde çalışılması halinde gelir vergisi

Ücretlerden alınan gelir vergisinin artan oranlı olduğunu daha önce açıklamıştık. https://iscidunyasi.com/isciler-acisindan-vergi-dilimi-nedir/ Buna göre dört farklı vergi dilimi belirlenmiştir ve vergi dilimi yükseldikçe gelir vergisi oranı da artmaktadır. İşçinin yıl içinde aldığı ilk maaştan, 14.800 TL’yi aşmıyorsa, doğal olarak %15 gelir vergisi kesilmektedir. İşçini aldığı maaş toplamı tutarı 34.000 TL’yi aştığında oran %20’ye çıkmaktadır.

Yukarıda belirttiğimiz rakamlar 2018 için geçerlidir. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından çıkarılan “ücret geliri elden edenler için vergi rehberi”ne göre; birden fazla işyerinden maaş alan işçi için durum şudur:

İşçinin en çok gelir elde ettiği işyerindeki ücretleri bir kenara bırakılır ve diğerlerine bakılır. Eğer ikinci ya da üçüncü işyerlerinden aldığı ücret toplamı tutarı 34.000 TL’yi geçerse, işçi için yeni bir vergi doğmuş demektir. Durumu bir örnekle açıklayalım.

İşçinin A işyerinden 2018 yılında aldığı ücret toplamı 45.000 TL, B işyerinden aldığı 22.000 TL ve C işyerinden aldığı ise 15.000 TL olsun. Bu durumda işçinin B ve C işyerlerinden aldığı ücret toplamı 34.000 TL’yi geçtiği için işçinin 2019 yılında 1 Mart ile 25 Mart arasında gelir vergisi beyannamesi vermesi gerekecektir.

Bu konuda teknik bilgi için gelir idaresi başkanlığının web sitesine göz atabilirsiniz.

SONUÇ

İşçini aynı anda birden fazla işyerinde çalışması mümkündür. Bunun önünde yasal bir engel bulunmaktadır. Önemli olan, işçinin ay içinde her bir işyerinde fiilen çalıştığı günlerin eksiksiz olarak SGK’ya bildirilmesidir.

Burada şu hususu unutmamalısınız ki; iki işyerinde birden sigortalı olmanın bir cezası yoktur. Ancak emeklilik bakımından bir artısı da yoktur. Dolayısıyla; işçi gerçekten de birden fazla işyerinde çalışıyorsa, her bir işverenin işçinin primini bildirmesi yeterli olacaktır.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

2 Yorum

  1. Merhaba ;

    Örneğin Mavi Yaka Ustabaşı biri kişi İş sözleşmesinde aylık 10 saat bir yerde çalışma ile 30 gün gösterilip
    Diğer iş yerinde 45 saat gösterilip yine 30 gün yatırma şansı var mı?

    1. Serhat bey merhaba. İşçinin iki işyerindeki çalışma süresi toplamı 30 günü geçse bile, yine en çok 30 gün sigortası bildirilir.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.

YouTube kanalımıza üye olan ziyaretçilerimizin yorumları öncelikle cevaplanmaktadır. Yorum yaptığınız kullanıcı adıyla YouTube kullanıcı adınızın aynı olması yeterlidir.