Baltazar (Balthazard) formülüne göre engel oranı hesaplama örneği

Baltazar (Balthazard) formülü hesaplama örneği

Sosyal Güvenlik Kurumundan malulen emekli olmak isteyen işçilerin önce SGK’ya başvurması ve alacağı sevk evrakı ile hastaneye gidip heyet raporu alması gerekir. Ancak bu heyet raporlarının nihai değerlendirme organı SGK Kurum Sağlık Kuruludur ve bu kurulun, sağlık raporlarındaki engelli oranını düşürme yetkisi vardır. İşte burada karşımıza baltazar (balthazard) formülü çıkmakta ve raporlarıdaki oranlar bu formüle göre yeniden değerlendirilmektedir. Peki bu baltazar formülü nedir? Sizin için bunu bir örnekle açıkladık.

Baltazar (Balthazard) formülü nedir?

Baltazar formülü; birden fazla hastalığı bulunan bir kişide, meslekte kazanma ya da çalışma gücünün ne kadar yitirildiğinin hesaplanmasında kullanılan bir formüldür. Bu formülün temel mantığı; her bir hastalığın bir sonrakine de etkisinin olması ve bunların birbirinden bağımsız değerlendirilmemesidir.

Bunun doğal sonucu ise; işçiye verilen sağlık kurulu raporundaki oranın, baltazar formülünden sonra mutlaka aşağıya çekileceğidir. Evet, yanlış duymadınız. Çünkü hastaneden alınan bir sağlık raporunun sonuç kısmında yazan rakam, rapordaki uzmanlık ana dallarının verdiği her bir oranın toplanmasından ibarettir. Oysa, baltazar formülünde bu yöntem izlenmemektedir.

Baltazar formülü

Baltazar formülünü buraya doğrudan yazsak da anlaşılmaz olacaktır. Temel olarak şöyle açıklayabiliriz:

  • Özür oranları tek tek tespit edilir.
  • Bu oranlar en üstten başlanarak aşağıya doğru sıraya koyulur.
  • En yüksek oran, % 100’den çıkarılır.
  • Bu çıkarmanın sonucu olan miktar, sıradaki ikinci özür oranı ile çarpılır. Çıkan sonuç ile en yüksek oran toplanır.
  • Böylece ilk iki oranın baltazar formülüyle yeni değeri bulunur.
  • Engel ikiden çok ise, birinci ve ikinci rahatsızlıkların özür oranı ilk sıraya ve üçüncü sıradaki özür oranı da ikinci sıraya alınarak formül tekrar uygulanır.

Baltazar (balthazard) formülü hesaplama örneği

baltazar formülü engel oranı hesaplama örneği

Yukarıdaki formülden bir şey anlamadınız değil mi? Sizi anlıyorum; çünkü ben de ilk bakışta hiçbir şey anlamamıştım. Şimdi olayı somutlaştıralım ve bir örnek yapalım. Diyelim ki hastaneden sağlık raporu aldınız ve heyet raporu %60 çıktı. Artık malulen emekliliğe hak kazandığınızı düşünüyorsunuz. Ama acele etmeyin; çünkü SGK Sağlık Kurulu raporunuzu değerlendirirken baltazar formülünü uygulayacak ve oranı düşürecektir. Nasıl mı?

Örnekteki çalışanımızın heyet raporu sonucu şöyle olsun:

  • Onkoloji: %40
  • Ortopedi: %10
  • Endokrin: %5
  • Psikiyatri: %5

Gördüğünüz üzere, hastane tarafından düzenlenen nihai sağlık raporunda işçinin çalışma gücü kaybı %60 olarak belirtilecektir. Şimdi bu oranlara baltazar formülünü uygulayalım.

  • Önce en yüksek oranı yani 40’ı, 100’den çıkarıyoruz. 100-40=60
  • Bulduğumuz rakamla, ikinci sıradaki özür oranını çarpıyoruz. 60×%10=6
  • Elimizde ilk oranımız 40 ve ikinci oranımızın yeni hali olan 6 var. Böylece ilk iki özür oranımızın toplamı 40+6=46 oluyor.
  • Şimdi bu rakamı 100’den çıkarıyoruz ve üçüncü özür oranımızla çarpıyoruz. 100-46=54 ve 54×%5=2,7
  • Artık ilk üç oranımızı bulduk. 40+6+2,7 ve bunların toplamı da 48,7 yapıyor.
  • Bu kez 100’den 48,7’yi çıkarıyoruz ve bulduğumuz rakamı dördüncü özür oranımızla çarpıyoruz. 100-48,7=51,3 ve 51,3×%5=2,57
  • Sonuç olarak elimizde dört oran oldu. 40+6+2,7+2,57 ve bunların toplamı ise 51,27 yaptı.
  • İşte böylece nihai engelli oranımızı bulduk. %60 olan heyet raporumuz, baltazar formülünden sonra %51,27’ye düştü.

SONUÇ

Eğer sağlık raporunuzda tek bir hastalık kaynaklı özür oranı verilmişse, baltazar formülü uygulanmayacaktır. Ama farklı servislerden ve birden fazla engelli oranı alarak heyet raporu almışsanız, SGK bu toplam oranı baltazar (balthazard) formülüyle yeniden değerlendirmektedir.

Yukarıda örnekle açıkladığımız üzere; baltazar formülü uygulandığında, hastane tarafından engelliye verilen engelli oranı aşağıya düşecektir. Ayrıca SGK Kurum Sağlık Kurulunun sadece baltazar formülüyle engelli oranlarını aşağı indirmekle kalmadığı; ayrıca kendi kanaatine göre de işçinin almış olduğu rapor oranını düşürebileceği de unutulmamalıdır.

, ,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.