Çeyiz parası ya da evlenme ödeneği nasıl alınır ve ne kadardır?

Çeyiz parası nedir, hangi hallerde verilir ve ne kadardır?

Çeyiz parası olarak bilinen bu ödemenin yasal adı “evlenme ödeneği”dir ve SGK tarafından ödenmektedir. Kadınları ilgilendiren bu çeyiz parasını alma şartları nelerdir? Miktarı nedir? Sizin için araştırdık.

Çeyiz parası ya da evlenme yardımı

Çeyiz parası ya da evlenme ödeneği; annesinden ya da babasından dolayı maaş almakta iken evlenen kız çocuğuna SGK tarafından yapılan yardımdır. Böylece, kızın maaşı kesilecek olsa da, en azından evlenmesi aşamasında önemli bir destek sağlanmış olmaktadır.

Çeyiz parası ne kadar?

Evlenme ödeneğinin miktarı, kişiden kişiye göre değişecektir. Çünkü alınacak olan çeyiz parası, kız çocuğunun almakta olduğu aylığa göre belirlenmektedir. Çeyiz parası miktarı; evlenecek olan kız çocuğunun almakta olduğu aylığın 2 yıllık tutarı kadar yani 24 aylık maaşı kadardır.

Fiili hizmet zammı hakkında her şey

Bu yazı da ilginizi çekebilir

Örneğin 1.000 TL ölüm aylığı alan bir kız çocuğuna 24.000 TL çeyiz parası tek seferde ve peşin olarak ödenecektir.

Çeyiz parasını kimler alabilir?

Çeyiz parası almanın şartları şöyle özetlenebilir:

Çeyiz parasından sonra diğer hak sahiplerinin durumu

Örneğin babanın rahmetli olmasından dolayı anne ve üç kardeşe maaş bağlanmışsa ve bunlardan birinin maaşı kesilirse, diğerlerinin maaşında bir artış olması beklenir.

Ama bu durumda, evlenen kız çocuğunun maaşı kesilse de, diğer hak sahiplerinin maaşı hemen artmaz. Kız çocuğuna 24 aylık geliri peşin olarak ödendiği için, ancak bu 24 ay geçtikten sonra, diğer hak sahiplerinin maaşlarında düzenleme yapılır.

Çeyiz parası almak için ne yapmak gerekir?

çeyiz parası alma şartları

Çeyiz parası almak için, ilgili kız çocuğunun SGK’ya bir dilekçe ile başvurması gerekir. Bu başvuru elbette, evlendikten sonra yapılmalıdır. Normalde eğer evlilik, evlenme kütüğüne işlenmişse, sadece dilekçe verilmesi yeterlidir. Aksi takdirde, dilekçeye evlilik cüzdanının bir fotokopisinin eklenmesi gerekir. Ben yine de, dilekçe verirken mutlaka evlilik cüzdanının bir örneğini eklemenizi her zaman tavsiye ederim.

Çeyiz parası alanın sağlık yardımı hakkı

Çeyiz parası alan bir kadın, normalde çalışıyorsa zaten sağlık hizmetlerinden faydalanabilir ya da kocası çalışıyorsa, onun üzerinden de genel sağlık sigortası imkanlarından yararlanabilir. Ama bunların ikisi de yoksa yani kadının her hangi bir sigorta vb. güvencesi bulunmuyorsa; bu durumda 24 ay boyunca kadın genel sağlık sigortalısı sayılır.

Boşanma durumunda çeyiz parası ne olur?

Akıllara bu soru da gelebilir. Öyle ya, kız çocuğu evlense, 24 aylık maaşını peşin olarak çeyiz parası şeklinde alsa ve 2 ay sonra boşansa ne olur? Çeyiz parası ondan geri mi istenir?

Hayır, bu durumda ödenen çeyiz parası istenmeyecek; ama 24 ayın sonuna kadar da ölüm aylığı tekrar bağlanmayacaktır.

Çeyiz parasında zamanaşımı

Çeyiz parası alınabilmesi için, yukarıdaki şartları taşıyan kız çocuklarının SGK’ya evlendikten sonra başvurmaları gerekmektedir.  O halde, başvurusu süresinin evlilik tarihinde başladığını söyleyebiliriz. Çeyiz parası için zamanaşımı süresi 5 yıldır ve evlilik tarihinden itibaren SGK’ya başvurularak çeyiz parası talep edilmezse, ne yazık ki zamanaşımına uğrayacaktır. Unutmayın ki çeyiz parası, SGK tarafından resen ödenen bir yardım değildir; mutlaka ilgilinin yazılı olarak talep etmesi gerekir.

Çeyiz parası ikinci kez alınır mı?

Çeyiz parasının ikinci kez alınması mümkün değildir. İlk defa çeyiz parası alan ve daha sonra boşanma ya da eşin ölümü gibi nedenlerle tekrar ölüm aylığı almaya başlayan bir kadın; yeniden evlendiğinde ikinci kez çeyiz parası alamayacaktır.

Eski eşle evlenen çeyiz parası alır mı?

Bu sorunun cevabını ikiye ayırarak vermek gerekir. Eğer eski eşle ilk evlenildiğinde, çeyiz parası alınmışsa, ikinci kez evlenildiğinde bir daha alınması mümkün değildir.

Ama ilk evlilik döneminde çeyiz parası alınmamışsa ve boşandıktan sonra ikinci kez evlenildiğinde şartlar taşınıyorsa, çeyiz yardımı almanın mümkün olması gerekir.

Çeyiz parasında yaş sınırı var mı?

evlenme ödeneği şartları neler

Akla şöyle bir soru gelebilir: Evlenen kızın yaşı kaç olursa olsun, ya da ne kadar küçük olursa olsun, çeyiz parası ödenir mi? Çeyiz parası zaten sadece resmi nikah üzerine yapılabilen bir ödeme olduğundan, evlilik cüzdanı sunabilen her kız çocuğu, yasalara uygun şekilde evlenmiş demektir ve bu nedenle çeyiz parası ödenmesinde kız çocuğu bakımından her hangi bir yaş sınırı yoktur.

Çeyiz parası dilekçe örneği ve gerekli evraklar

Yukarıda da belirttiğimiz üzere; çeyiz parası SGK tarafından kendiliğinden ödenmemektedir. Yani kız çocuğu evlendiğinde ve ölüm aylığı kesildiğinde, SGK onun hesabına otomatik olarak evlenme ödeneği miktarını yatırmamaktadır.

İlgilinin mutlaka SGK’ya yazılı olarak başvurması gerekir. İşte bu başvuru aşağıdaki adreste görüntüleyebileceğiniz ve indirebileceğiniz çeyiz parası dilekçe örneği ile yapılabilir.

Çeyiz parası dilekçe örneği

Çeyiz parası ne zaman ve hangi bankadan alınır?

Çeyiz parası için SGK’ya dilekçe veren bir kadın, bir süre de ödemeyi beklemek zorundadır. Bu sürenin ne kadar olduğunu size net olarak söylemek isterdim ama ne yazık ki, SGK söz konusu olduğunda standart sürelerden bahsetmek neredeyse imkansızdır ve çeyiz parasının ne kadar sürede ödeneceğini tam olarak söylemek mümkün değildir.

Çeyiz parası alacak olan kız çocuğu zaten halihazırda ölüm aylığı almakta olduğundan, çeyiz parası da SGK’da mevcut olan bu hesap numarasına yapılacaktır. Ayrıca yukarıda örneğini verdiğimiz evlenme yardımı talep dilekçesindeki banka hesap numarası bölümü de yeni bir hesap numarası ile doldurulabilir.

SONUÇ

Çeyiz parası olarak bilinen ve yasal olarak “evlenme ödeneği” olarak adlandırılan bu ödeme, ölen annesinden ya da babasından ölüm aylığı almakta olan kız çocuklarına tanınan bir haktır. Böylece, evlenen ve bu nedenle de ölüm aylığı kesilecek olan kız çocuğuna devlet, adeta son bir babalık yapmaktadır.

Kız çocuğunun almakta olduğu ölün aylığının 24 katı tutarında olan bu ödeme için, evlilik cüzdanı örneğiyle birlikte SGK’ya başvurulması yeterli olacaktır.

Oldukça yüksek miktarlara ulaşabilen çeyiz yardımı, aynı zamanda neredeyse hiç uğraşı gerektirmeyen ve bir dilekçeyle alınabilen bir yardım türüdür.

Ölüm aylığı almaktayken evlenen kız çocuklarının; çeyiz parasının evlendikten sonra 5 yıl içinde verildiğini ve bu süre içinde talep etmezlerse zamanaşımına uğrayacağını bilmesi gerekir.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.