Dava açmadan ve vergi dairesine bir dilekçe vererek geriye dönük AGİ tutarlarınızı alabilirsiniz!

Dava açmadan geriye dönük AGİ alınması

Asgari geçim indirimi uzun yıllardır uygulanıyor olmasına rağmen, ne anlama geldiği birçok işçi ve işveren tarafından henüz anlaşılamadı. Bunu söylememin sebebi, AGİ’nin hâlâ işveren tarafından işçiye ödenen eş ya da çocuk parası / yardımı olduğu konusundaki yaygın inanıştır. Halbuki AGİ; devletin, alacağı gelir vergisinin bir kısmından vazgeçmesinden ibarettir. Uygulamada bazı işçilerin asgari geçim indirimlerini alamadığını ya da eksik aldığını görüyoruz. Aslında geçmiş dönemlerde alınamayan AGİ’lerin dava açmadan ve bir dilekçeyle alınması mümkündür? Peki ama nasıl?

Asgari geçim indirimi nedir?

Önce bu kavramı tekrar hatırlayalım. Kısaca AGİ, çalışanın eş ve çocuk durumuna göre belirlenen ve hesaplanan tutar kadar işçiden daha az gelir vergisi alınmasını sağlayan bir uygulamadır. Hem işçiler hem de memurlar için geçerli olan asgari geçim indirimi tutarlarını sitemizdeki hesaplama aracını kullanarak görebilirsiniz.

Asgari geçim indiriminin işverene maliyeti var mı?

Asgari geçim indiriminin işverene bir maliyeti yoktur. İşçinin maaşına göre hesaplanan gelir vergisini işveren, vergi sorumlusu olarak, onun adına keser ve vergi dairesine yatırır. AGİ uygulandığında ise işçiden daha az vergi keser, aradaki farkı işçiye öder ve kalanını yine vergi dairesine yatırır. Bu durumda işverenin bir maddi zararı var mı?

Elbette olmadığını söyleyebiliriz. O halde işçiler neden, asgari geçim indirimi tutarlarının kendilerine ödenmediğinden şikayet etmektedir?

Çalışanın AGİ’si neden ödenmez?

Pratikte bunun iki nedeni olduğunu görüyoruz. İlki işverenin art niyetinden, ikincisi ise işçinin beyanının önemsenmemesinden kaynaklanmaktadır. Bu iki durumu şöyle ifade edebiliriz:

  • Birinci durumda işveren çalışanın maaşına AGİ’yi uygulamakta, onun adına daha az gelir vergisi yatırmakta; ancak aradaki farkı işçisine ödememektedir. Bir başka deyişle işçisine eksik ücret ödemektedir.
  • İkinci durumda ise, sebebi ne olursa olsun, işçinin GERÇEK eş ve çocuk durumu dikkate alınmamakta ve maaş bordosunda işçinin AGİ’si eksik hesaplanmaktadır. Bu durumda işveren hesaplanan AGİ indirimini işçiye ödemektedir; ancak işçi EKSİK indirim almaktadır.

AGİ’si eksik hesaplanan çalışan

odenmeyen-agi-alma-dilekce-vergi-dairesi

İşte yazımızın konusu yukarıdaki ikinci durumdur. Çünkü birinci durumda, bildirime istinaden doğru indirimler gelir vergisine uygulanmakta; fakat işveren işçiye ödemesi gereken indirimi cebine atmaktadır. Bunun yaşanması halinde çözüm mercii iş mahkemeleri olacaktır. Çünkü ortada vergisel bir hata değil, bireysel bir alacak ilişkisi söz konusudur.

İkinci durumda ise çok farklı bir senaryo gündeme gelecektir. Gelin, bu ikinci durumu bir örnekle anlatayım ki; daha anlaşılır olsun.

Örneğimizde çalışan evlidir, eşi çalışmıyordur ve indirime dahil 2 çocuğu vardır. Bu işçinin 2016 yılı için alması gereken AGİ tutarı normalde 185,29 TL’dir. Ancak bu işçinin işverene her hangi bir beyanda bulunmadığını ya da bulunduğu halde işverenin bu beyanı dikkate almadığını düşünelim. Böyle bir halde, çalışanın 2016 yılı maaş bordroları incelendiğinde her ay için, bekar ve çocuksuz çalışanın alacağı kadar yani 123,53 TL AGİ aldığı görülecektir. Peki ama aradaki fark ne olacak? Burada işçinin kusurlu ya da kusursuz olması önemli mi?

Çalışanın kusurlu ya da kusursuz olmasının önemi yok

Birazdan bahsedeceğim yöntemde bunun hiçbir önemi bulunmamaktadır. Yani işçi ister gerekli evrakları işverene vermiş ve işveren bunları işlemeyi unutmuş olsun; isterse işçi işverene hiç beyanda bile bulunmamış olsun. Sonuç değişmeyecektir: İşçi ödemesi gerekenden daha çok vergi ödemiştir. Peki ama çalışan, alacağını kimden isteyecek?

Eksik AGİ alan çalışanın muhatabı vergi dairesidir

İşte sürecin en önemli kısmı burasıdır. Çünkü yukarıda bahsettiğim durumda daha düşük maaş alan işçi, aslında ödemesi gerekenden daha çok vergi ödediği için düşük maaş almıştır. Burada işverenin cebine giren bir para yoktur. İşveren, çalışandan kestiği gelir vergisini onun adına vergi dairesine yatırmıştır.

Çalışanın muhatabı artık, fazladan vergi ödediği vergi dairesidir. Bu çalışan, yukarıdaki örneğimizde sadece 2016 yılında 12 ay boyunca aylık 61,76 TL’den toplamda 741,12 TL fazladan vergi ödemiştir. Aslında istisnaya konu olan bu vergiyi, ödemesi gerekmediği halde ödemiş bulunmaktadır.

Eksik AGİ alan işçi ne yapacak?

Bu çalışanın yapması gereken bir dilekçe ile vergi dairesine başvurmak ve vergi hatası nedeniyle düzeltme talep ederek fazladan ödediği vergiyi istemekten ibarettir.

Vergi hatası nedir?

vergi dairesi agi dilekçesi

Vergi hatası; vergi ile ilgili hesaplarda ya da vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi ve alınmasıdır. Vergi hataları, hesap hataları ve vergilendirmede yapılan hatalar olarak ikiye ayrılmaktadır.

İşte hesap hatalarından biri de “vergi miktarında hata”dır. Vergi miktarında hata; vergi oran ve tarifelerinin yanlış uygulanması, mahsuplarının yapılmamış veya yanlış yapılmış olması, verginin eksik veya yanlış hesaplanmış veya gösterilmiş olmasıdır.

Asgari geçim indiriminin eksik alınması durumu da açıkça görüleceği üzere; vergi tarifesinin yanlış uygulanması nedeniyle verginin fazla hesaplanmasına bir örnektir.

Geriye dönük AGİ talebinde zamanaşımı

Düzeltme talebini içeren dilekçeler, vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak 5 yıl içinde verilmelidir. Buna göre gün itibariyle; 2012, 2013, 2014, 2015 ve 2016 yılı eksik ödenen asgari geçim indirimleri vergi düzeltme dilekçesi verilerek talep edilebilir. 2011 ve öncesi ise zamanaşımına uğramıştır.

AGİ için vergi dairesine verilecek dilekçenin incelenmesi

Vergi düzeltmesi amacıyla geçmiş dönem AGİ’lerinin ödenmesi için vergi dairesine verilecek dilekçe, vergi dairesi tarafından incelenecektir. Eğer vergi dairesi çalışanın düzeltme talebini reddederse ya da 60 gün içine cevap vermezse çalışan Maliye Bakanlığına şikayet yoluyla başvurulabilir. Maliye Bakanlığı da talebi reddederse vergi mahkemesine dava açılabilmektedir.

SONUÇ

İster işçi olun ister memur; işverene eş ve çocuk durumunuzu bildirdiniz ve dikkate alınmadı ya da eş ve çocuk durumunuzu işverene hiç bildirmediniz. Bu iki durumun da sonucu, asgari geçim indiriminden eksik faydalanmış olmanızdır. Böyle bir durum varsa; dava açmadan, işverenle / kurumunuzla muhatap olmadan ve onu sıkıntıya sokmadan geçmiş dönem son 5 yıllık eksik AGİ’lerinizi sadece vergi dairesine bir dilekçe vererek alabilirsiniz. Nasıl mı? Maddeler halinde sıralayalım:

  • Maaş bordrolarınızı kontrol edin. Bordroda görülen AGİ tutarlarınıza bakın.
  • Eş ve çocuk durumunuza göre dönemler itibariyle almanız gereken AGİ tutarlarını öğrenin.
  • Bordronuzda yer alan rakamlar ile aslında almanız gereken rakamları kıyaslayın.
  • Asgari geçim indirimlerinizin eksik ödendiği ayları tespit edin.
  • Bir VERGİ HATASI DÜZELTME DİLEKÇESİ hazırlayın.
  • Bu dilekçeye SGK’dan alacağınız ve eşinizin sigorta/çalışma kayıtlarını gösteren bir belge ile nüfus kayıt örneğinizi ekleyin.
  • Hazırladığınız dilekçe ile eklerini, işyerinizin bağlı bulunduğu vergi dairesine verin.

Yapacağınız bu basit ve kolay adımlarla, 2012 yılından bu güne kadar alamadığınız asgari geçim indirimlerini rahatlıkla alabilirsiniz. Unutmayın; vergi vermek ne kadar bir vatandaşlık göreviyse, kanunlarla tanınan haklardan yararlanmak da en doğal hakkınızdır. Bu dilekçeyi vergi dairesine vererek, geriye dönük binlerce lira ödeme almanız mümkündür.

NOT: Geriye dönük asgari geçim indirimlerinizi almak için vergi dairesine vermeniz gereken dilekçe örneğini bu bağlantıdan indirebilirsiniz.

 

 

, ,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

60 Yorum

  1. iki yıl aynı iş yerinde çalışıyorum halen çalışmaktayım iki yıldan beri ağı mi alamıyorum aile durum bildiriside yapmadım yapmak istedim ama emekli olunca emekli maaşın çok olur diye baş vurumu dikkate almadılar simdi geçmişe dönük ağımı alabilirmiyim

    Teşekürler

  2. merhaba iyi günler işyerimde 9aydır çalışıyorum agi istediigim zaman maaşın icinde veriliyor diyolar başka işyerinde çalışan arkdaslarıma konuyu anlattıgımda ise öyle birşey yok elden veriyolar bize dediler bu konu hakkında yardımcı olurmusunuz

    1. Murat bey, AGİ elden ödenmez. Maaş bordronuza bakmalısınız. Burada asgari geçim indirimi karşısında yazan tutar kaç lira?

  3. Merhaba bir iş yerinde çalışıyorum ve bana asgari ücret 1403 lira veriliyor bu maaşta neden agi yok diye sordum bana agi maaşın içinde dendi çalışma çizelgesi her ay sonu imzalıyorum. Yaklaşık olarak 5 aydır çalışıyorum agi için şimdimi yoksa işten ayrıldıktan sonramı başvurayım. Şubat ayında askerlik için bırakacağım işi.

      1. Bordromu aldim maas 1275 arti agi ile 1403 lira diye geciyor. Benim bildigim 1403 asgari arti agi olmasi gerekiyor. Toplamda 1536 olmasi gerekiyor bana yatan maas 1403 bir yanlisim varsa duzeltin belirttigim gibi subat ayinda ilgili vergi dairesine basvurumu yapacagim. Tesekkurler.

          1. 133 küsür yazıyor. Ama yatan maaş 1403 1275 ten hesaplanmış.

  4. 2011 2016 arasi calismis oldugum sirkette bodralarimizda agi tutari bos gozukmektedir bu yillar arasinda agi bildirim formuda doldurulmadi ama sirket agilerimizi odedigini iddaa etmekte maas anlasmamiz net maas uzerine konuyla ilgili bilgi verirseniz sevinirim.

    1. Tolgahan bey, şirketiniz AGİ ödediğini iddia etse de; esas olan maaş bordronuzdur. Bordroda medeni durumunuz ve çocuk bilgileriniz eksik girilmişse ya da hiç girilmemişse, size eksik AGİ ödenmiş demektir.

  5. merhaba mustafa bey sıgortalı calısıyorum 6 oldu agi tutarım gorunmuyor banka hesap ozetıne bakınca.ve maaşım 1404 tl olarak yatıyor bir cocugum var.demek istedıgım vergi daıresıne basvurursam işverene herhangı maddi manevi bir zararım olurmu çünkü hala aynı işyerınde çalışmaktayım

    1. Onur bey, öncelikle şu yazıya bakarak, aslında ne kadar maaş almanız gerektiğini görebilirsiniz. Bu dilekçenin işyeriyle bir ilgisi yoktur. Yazıda da belirttiğim gibi tamamen vergi dairesi ile sizin aranızdadır. Açıkçası, işverene bir zararı olmayacağını düşünsem de, size yine de bu konuda garanti vermem yanlış olacaktır.

  6. Geçmiş iş yerimde maaşım asgari ücretin üzerindeydi ve net olarak ödeniyordu. Bordroda AGİ net maaşın içinde olarak gösterilmiş. 265 sayılı Tebliğ, net ücret ile birlikte ödenir dediğinden net maaştan ayrı olarak bordroda gösterilmesi gerektiğini ve ayrıca nakit olarak ödenmesi gerektiğini anlıyorum. Sizin düşüncenizi öğrenebilir miyim? Vergi dairesine bu durumda da dilekçe verilmesini mi yoksa dava yolunu mu önerirsiniz?

    Teşekkürler,

    1. Merhaba. Ayşe hanım, maaş bordrosunda medeni durumunuza göre doğru AGİ miktarı yer alıyor muydu? Öyleyse, her hangi bir sonuç almanız mümkün değildir.

      1. Mustafa Bey merhaba. AGİ miktarı doğru değil, bekar olarak hesaplanmış. Son bir soru: Eğer maaş asgari ücretin üzerindeyse, AGİ’nin net maaştan ayrı olarak ödenmesi gerekmiyor mu her koşulda? Şu an çalıştığım işyerinde net maaşım harici AGİ ödemesi olması gerektiği şekilde ayrı olarak ödeniyor. Şimdiden çok teşekkürler,

        1. Ayşe hanım, bahsettiğiniz şekilde bir kural olduğunu düşünmüyorum. Önemli olan, maaş bordronuzda kaç lira AGİ aldığınızdır. Medeni durumunuza uygun şekilde bilgileriniz girilmişse, bir sorun yok demektir. Agi dahil ya da hariç maaş konusu ise, işçi ile işveren arasındaki anlaşmaya göre değişecek ve belirlenecektir.

  7. Merhaba mustafa bey 2013yılından beri bir şirkette çalışıyorum o yıldan bu yana agi almaşık hiç şimdi sizin yukarıdaki dilekçe ile vergi dairesine başvuru yapmayı düşünüyorum ek belge olarak başka bir şey göndermemize gerek varmı teşekkürler

    1. Merhaba. Yazıda da belirttiğim gibi, varsa maaş bordrolarınızı eklemeniz yararınıza olacaktır. Ancak yoksa bile, vergi dairesinin resen araştırması gerekir. Mutlaka başvurmanızı öneririm.

  8. Selam.son ay maaş bodrisu yeterli olurmu.bekar olarak gosterilmisim.üç çocuk var eşim çalışmıyor.yedi aydır bu işyerinde çalışıyorum

    1. Osman bey, kanaatimce yeterli olması gerekir. Kalanlarını da, vergi dairesi işverenden istemeli ve incelemelidir.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.