Doğum izninde işçiye maaş ödenir mi?

Doğum iznindeki işçiye ücret ödenmesi gerekir mi?

Analık izni ya da doğum izni, İş Kanununun işçiye tanıdığı önemli haklardan birisidir. Doğumdan önce ve sonra belirli bir süre boyunca işçiye izin verilmesi kanuni bir zorunluluktur. Bu dönemde işçi SGK’dan geçici iş göremezlik ödeneği alabilmektedir. Peki ama SGK’dan rapor parası alan bu işçiye ayrıca ücretinin de ödenmesi gerekir mi?

Analık veya doğum nedeniyle geçici iş göremezlik parası

İşçinin sağlık raporuyla istirahat etmesi gereken ve çalışamadığı bazı durumlarda, ona geçici iş göremezlik ödeneği ödenmektedir. Halka arasında rapor parası olarak da bilinen bu ödeme SGK tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılmaktadır. İşte bu istirahat hallerinden birisi de kadın işçinin doğum yapmasıdır.

Doğum olayının gerçekleşmiş olması ve işçinin son bir yılda toplam 90 gün sigortasının yatırılmış olması halinde, işçiye rapor parası ödenmektedir. Doğumdan önceki 8 hafta ve doğumdan sonraki 8 hafta boyunca işçi çalışmamakta; bu sürenin sonunda rapor parasını SGK’dan almaktadır.

Geçici iş göremezlik halinde işçiye ücret ödenmesi gerekmez

İşçinin geçici iş göremez hale gelmesi demek, çalışamaması demektir. İş Kanunu da bu durumda işçiye ücret ödenmesini gerekli bulmamıştır. Hatta işveren işçisinin bu dönemdeki maaşını ödemeye devam ederse, rapor parasını alan işçinin bu parayı işverene iade etmesi bile gerekmektedir.

Olayı bir örnekle daha somut hale getirelim. İşçi Ayşe hanım doğum yapacağı için 8 hafta önce doktordan raporunu alarak analık iznine ayrılmış olsun. Doğum gerçekleşsin ve Ayşe hanım 8 hafta daha çalışmasın. Ayşe hanım’a bu süre boyunca işveren ücret ödemek zorunda değildir.

analık izninde işçiye maaş ödenmesi

Ama işveren iyi niyet göstergesi olarak dilerse Ayşe hanıma, mağdur olmaması için, bu 16 hafta boyunca maaşını ödemeye devam edebilir. Çünkü rapor parası ancak raporun bitiminden sonra alınmaktadır. 16 hafta sonunda Ayşe hanım SGK’dan toplu olarak rapor parasını aldığında, işverenin artık bu parayı işçiden isteme hakkı vardır.

Sadece eğer iş sözleşmesinde ya da toplu iş sözleşmesinde bu rapor parasının geri alınmayacağına dair açık bir hüküm varsa, bunun geri istenmesi mümkün olmaz. Onun dışında, Ayşe hanım aldığı geçici iş göremezlik ödeneğini işverene iade etmek zorundadır.

SONUÇ

İşçi doğumdan önce 8 hafta ve sonra 8 hafta olan analık iznine ayrıldığında, işverenin ona ücretini ödemeye devam etmesi gerekmez. Kanunen işverenin böyle bir sorumluluğu yoktur. Analık iznine ayrılan işçi, bu izni bittikten sonra istirahat ettiği bu 16 haftanın ücretini -kısmi olarak- SGK’dan rapor parası adı altında alacaktır.

Ancak dileyen işveren, işçisi doğum öncesi ve sonrasında mağdur olmasın diye işçisine maaşını ödemeye devam edebilir. Bu durumda; SGK’dan rapor parasını toplu olarak alan işçinin, aldığı bu parayı işverene iade etmesi gerekecektir.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

20 Yorum

  1. İyi günler peki sgkdan bu ücreti alabilmek için tekrar işe giriş yapılması gerekirmi işi bırakmayı düşünen annenin maddi anlamda mağdur olmaması için iş çıkışını ne zaman vermesi en doğru olur teşekkürler

    1. Merhaba. Bunun için tekrar işe giriş yapılması gerekmez. Çıkış için en doğru zaman, analık izni için rapor aldıktan sonra olmalıdır.

  2. Merhaba 30 ocak 2018 de işten ayrıldım 27 Mart’ta tekrar işe başladım ve 19 hafta 3 günlük hamileyim şuanda Doğum parası alabilirmiyim acaba

  3. Doğum yaptıkdan sonra maaşımı almaya devam ettim. Ve o süreçte maaşıma zam bile yapıldı. Sorum şu; şimdi firmaya geri para vereceğim! ssk’ın yatırdığını toplu ödemeyi mı yoksa onların bana yatırmaya devam ettiği net maaşı mi geri yatıracağım. ÖDemem gereken tutarı nasıl hesaplarım ?

    1. Alya hanım, bu durumda işveren size ödediği ücretin tamamını geri isteyebilir. SGK’dan aldığınız zaten yasal hakkınızdır.

  4. Merhaba.
    Dogum izninde sgk dan alinacak 4 aylik ucret , 4 ayin sonunda toplumu alinir yoksa parca parcami ??

    1. Özgür bey, öyle bir kural yoktur. SGK biraz da kafasına göre ve düzensiz ödeme yapmaktadır. Hemen de alınabilir, 4 ay sonra da alınabilir.

  5. Merhaba benim is yerim bu durec icersinde odeme yapmiyormus ben sgk dan rapor parasi alacagim ama soyle bir sorunum var benim maasimda haciz uygulamasi var her ay kesiliyor maasimdan . Simdi ben bir sure odeme yapamayacagim bu yuzden hacizdeki borcuma ne olacak bir yere bildirim yapmali miyim bununla ilgili ?

  6. Esim dogum yaptiktan sonraki 8 haftalik sure icinde sendikal haklarindandami faydanamiyacak. Normal bi raporlu faydalanabiliyor. Hatta iki gunun uzerindeyse iki gunluk rapor ucretini sebdika oduyor.

    1. Muttalip bey neden faydalanmasın? Eğer raporluyken de işçiye TİS tarafından sağlanan haklar varsa, bunlardan elbette faydalanılabilir.

  7. Merhaba ocakta doğum yaptım martta ücretsiz ızne ayrıldım. Şubattan beri maaş +sodekso yatıyor. Ben yağmaması gerektiğini bilmiyordum. Bu ayda yattı. Şimdi firma benden neler talep edicek. Burda bende mağdur olucam. 6 ay ücretsiz izin formu gönderdiğim halde neden maaş yatırıyorlar madem. Yardımcı olur musunuz

    1. Lale hanım, şirket sizden geri isteyebir. Bu durumda vermeniz gerekir. Durumu biliyor idiyseniz, yatan ücrete dokunmamanız yararınıza olurdur.

  8. Benim durumum biraz karışık yardımcı olursanız sevınırım. taseron yasasından kadroya gectım. Esım memur ve 3 yıllıgına yurtdısına atandı. ıs yerımden aile butunlugunu gerekce gostererek esımın gorev suresı boyunca ucretsız ızın ıstedım ancak kabul etmedıler. Bu esanada Dogum yaptım ve suan da 3 ay daha raporum var. Ben raporumu iptal ettirip ucretsız ızne cıkmak istiyorum. Sebebi ise raporlu olduğum için eş yardımı ve harcırahtan yararlanamıyor olmam. Rapor sonrası 6 ay ucretsız ızın ve arkasından daha fazla ucretsız ızın alamadıgım ıcın istifa etmeyı dusunuyorum. istifa son secenegım cunku kadro hakkımı kaybetmek istemiyorum. Belki yasa degısır dıye beklıyorum.
    *Doktorum raporu iptal etme yetkisi olmadıgını soyledi
    *SGK biz iptal edemiyoruz, iptal işlemini yaparsa doktor yapar diyor
    *İş yeri raporlusun ücretsiz izne cıkartamayız diyor
    *Eşimin iş yeri eşin çalışıyor gorundugu için yol masrafı, harcırah ve diğer yardım odemelerini alamazsın diyor.
    *Bende istifa edip kadro hakkımı kaybetmek ıstemıyorum

    SONUÇ: isin icinden nasıl cıkabılırım. raporu iptal edip ucretsiz izne cıkabılme durumum var mı?
    aile butunlugu gibi gerekcelerle 2 yıl kadar ucretsız ızne cıkma hakkım var mı?
    tavsıyelerınız nedır?

    1. Merhaba, aile bütünlüğü ve benzeri nedenlerle işverenin size ücretsiz izin verme yükümlülüğü yasal olarak yoktur. Bu işi diyalogla çözmekten başka çareniz olduğunu zannetmiyorum.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.

YouTube kanalımıza üye olan ziyaretçilerimizin yorumları öncelikle cevaplanmaktadır. Yorum yaptığınız kullanıcı adıyla YouTube kullanıcı adınızın aynı olması yeterlidir.