Hangi taşeron işçiler kadroya geçecek? Şartlar ve kapsam nasıl belirlendi?

Taşerona kadar ne anlama geliyor? Kadro şartları neler?

Bugün yani 5 Aralık 2017 tarihi itibariyle Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından yapılan açıklamayla, taşeron işçilere kadro verileceği beyan edildi. Peki ama bu kadro kimleri kapsayacak ve şartları neler olacak? Sizin için araştırdık.

Taşerona kadro konusunun geçmişi

Dönemin başbakanı Ahmet Davutoğlu tarafından 2016 yılında da taşeronlar için kadro açıklaması yapılmış; ancak bu açıklamanın arkası gelmemişti. Cumhurbaşkanı tarafından bugün yapılan açıklamanın ise nihayete erdirileceği kanaatindeyim.

Daha önceki taşerona kadro açıklamasında, kamuda asıl işi yapan alt işveren işçilerinin özel sözleşmeli personel statüsünde istihdam edileceği açıklanmıştı. Bugün yapılan açıklama ise asıl iş ve yardımcı iş ayrımı yapılmadığını görüyoruz. O halde, bir sürpriz olmazsa, kamuda hizmet alım sözleşmelerine tabi olarak yani alt işveren işçisi olarak çalışanların tamamı için kadro geleceğini söylemeliyiz. Peki ama kadrodan ne anlamalıyız?

Taşerona kadro kimleri kapsıyor?

Taşeron işçilerin hakları neler?

Bu yazı da ilginizi çekebilir

Şu an için elimizde resmi bir evrak ya da kanun tasarısı yok. Ama gerek Başbakan Binali Yıldırım’ın, gerek Çalışma Bakanı Jülide Sarıeroğlu’nun ve gerekse Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yaptığı açıklamalar var. Bu açıklamaların satır aralarından çıkarılabilecekler ise şunlar:

  • Merkezi kamu kurumları, özel bütçeli kuruluşlar, düzenleyici ve denetleyici kuruluşlar, sosyal güvenlik kurumu gibi kuruluşlarda çalışan tüm taşeron işçiler kadroya geçirilecek. Yani devletin işçisi olacak.
  • Belediyelerde çalışan taşeron işçiler yine belediye bünyesindeki Belediye İktisadi Teşekkülleri (BİT) bünyesine alınacak ve aradaki taşeron firmalarla ilişki kesilecek. Ama anlaşılan, bu işçiler belediyenin doğrudan kamu işçisi olmayacak ve BİT işçisi olarak çalışmaya devam edecek. İl özel idarelerinde de şirketler kurulacak ve işçiler bu şirketlerde istidam edilecek.
  • Kamudaki tüm geçici işçiler (657 4/c), sözleşmeli personel stütüsüne (657 4/b) geçecek.
  • Kamudaki mevsimlik işçiler için istihdam süresi 5 ay 29 günden 9 ay 29 güne çıkarılacak.
  • Yaş sınırı, asıl iş / yardımcı iş, eğitim vb. sınırlamalar olmayacak.
  • Kamuda hizmet alım ihaleleri yani taşeron istihdamı sona erecek.
  • 5 Aralık 2017 tarihinde ve öncesinde çalışmakta olan taşeron işçiler kapsama alınacak. 6 Aralık 2017 ve sonrasında işe giren taşeron işçiler için kadro olmayacak.
  • Taşeron işçisi olarak çalışmaktayken, 5 Aralık 2017 tarihi itibariyle askerde olan, doğum iznine ayrılmış olan ya da raporlu olan işçiler de kapsama alınacak.
  • Emekli yaşı gelen ama halen çalışan işçiler de kapsama alınacak. Ancak emekli maaşı almakta olanlar kapsam dışında kalacak. İşçi emekliliğini hak etmiş; fakat yaş ya da yıl nedeniyle emekli maaşı bağlanmamışsa, emekli maaşı alana kadar kadroda kalacak. Bir başka deyişle; işçinin hem emekli maaşı alması hem de kadrolu işçi olması aynı anda mümkün olmayacak.
  • Taşeron işçilerinin kıdem tazminatı ve yıllık izin hakları aynen kamu kurumlarına devredilecek ve bu konuda işçiler mağdur edilmeyecek.
  • Kadroya geçen taşeron işçiler aynı yerde ve aynı işi yapmaya devam edecek. İşçilere her hangi bir tercih ya da tayin hakkı sunulmayacak.
  • Taşeron işçiler sendikaya üye olmaya devam edebilecek.
  • Taşeron işçisi, şu anda ne kadar maaş alıyorsa, kadroya geçtikten sonra da aynı maaşı alacak.
  • Yasa tasarısı kanunlaştıktan sonra, taşeron işçiler kadroya geçmek için kurumlarına başvuru yapacak.
  • Merkezi bir sınav yapılacak.
  • Sınavı geçen işçiler için güvenlik soruşturması da yapılacak.
  • Daha önce Sağlık Bakanlığı bünyesinde hastanelerde taşeron olarak çalışan işçiler, bir süre önce şehir hastaneleri bünyesinde doğrudan istihdam edilmeye başlanmıştı. Bu işçiler de mağdur edilemeyecek ve taşerona kadro kapsamında değerlendirilecek.

Hangi kamu kurumlarının yukarıda belirtilen idarelerin içinde yer aldığını ise aşağıdan görebilirsiniz.

Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri

1) TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

2) CUMHURBAŞKANLIĞI

3) BAŞBAKANLIK

4) ANAYASA MAHKEMESİ

5) YARGITAY

6) DANIŞTAY

7) SAYIŞTAY

8) ADALET BAKANLIĞI

9) MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI

10) İÇİŞLERİ BAKANLIĞI

11) DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI

12) MALİYE BAKANLIĞI

13) MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

14) BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI

15) SAĞLIK BAKANLIĞI

16) ULAŞTIRMA BAKANLIĞI

17) TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI

18) ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI

19) SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI

20) ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI

21) KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI

22) ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI

23) MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ

24) MİLLİ İSTİHBARAT TEŞKİLATI MÜSTEŞARLIĞI

25) JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI

26)SAHİL GÜVENLİK KOMUTANLIĞI

27) EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

28) DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI

29) DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATI MÜSTEŞARLIĞI

30) HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI

31) DIŞ TİCARET MÜSTEŞARLIĞI

32) GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI

33) DENİZCİLİK MÜSTEŞARLIĞI

34) AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ

35) BAŞBAKANLIK YÜKSEK DENETLEME KURULU

36) DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞI

37) ÖZÜRLÜLER İDARESİ BAŞKANLIĞI

38) TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU

39) GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

40) DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

41) KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

42) TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

43) DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

44) TARIM REFORMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

45) PETROL İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

46) BASIN-YAYIN VE ENFORMASYON GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

47) SOSYAL YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

48) SOSYAL HİZMETLER VE ÇOCUK ESİRGEME GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

49) AİLE VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

50) KADININ STATÜSÜ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

Özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri

1) SAVUNMA SANAYİ MÜSTEŞARLIĞI

2) ATATÜRK KÜLTÜR, DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU

3) TÜRKİYE VE ORTA-DOĞU AMME İDARESİ ENSTİTÜSÜ

4) TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU

5) TÜRKİYE BİLİMLER AKADEMİSİ

6) TÜRKİYE ADALET AKADEMİSİ

7) YÜKSEK ÖĞRENİM KREDİ VE YURTLAR KURUMU

8) GENÇLİK VE SPOR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

9) DEVLET TİYATROLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

10) DEVLET OPERA VE BALESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

11) ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

12) VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

13) HUDUT VE SAHİLLER SAĞLIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

14) ELEKTRİK İŞLERİ ETÜD İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

15) MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

16) SİVİL HAVACILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

17) TÜRK AKREDİTASYON KURUMU

18) TÜRK STANDARTLARI ENSTİTÜSÜ

19) MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ

20) TÜRK PATENT ENSTİTÜSÜ

21) ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ

22) TÜRKİYE ATOM ENERJİSİ KURUMU

23) KOSGEB

24) İHRACATI GELİŞTİRME ETÜD MERKEZİ

25) TÜRK İŞBİRLİĞİ VE KALKINMA İDARESİ BAŞKANLIĞI

26) ÖZEL ÇEVRE KORUMA KURUMU BAŞKANLIĞI

27) GAP BÖLGE KALKINMA İDARESİ

28) ÖZELLEŞTİRME İDARESİ BAŞKANLIĞI

29) KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

30) CEZA VE İNFAZ KURUMLARI İLE TUTUKEVLERİ İŞ YURTLARI KURUMU

31) MESLEKİ YETERLİLİK KURUMU

32) ÖSYM

33) YÖK

34) DEVLET ÜNİVERSİTELERİNİN TAMAMI

Düzenleyici ve denetleyici kurumlar

1) RADYO VE TELEVİZYON ÜST KURULU

2) TELEKOMÜNİKASYON KURUMU

3)SERMAYE PİYASASI KURULU

4) BANKACILIK DÜZENLEME VE DENETLEME KURUMU

5) ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME KURUMU

6) KAMU İHALE KURUMU

7) REKABET KURUMU

8) TÜTÜN,TÜTÜN MAMÜLLERİ VE ALKOLLÜ İÇKİLER PİYASASI DÜZENLEME KURUMU

9) KAMU GÖZETİMİ, MUHASEBE VE DENETİM STANDARTLARI KURUMU

Sosyal güvenlik kurumları

1) SOSYAL GÜVENLİK KURUMU (SGK)

2) TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

Taşerona kadro tam olarak ne anlama geliyor?

taşeron kadro ayrıntıları

Belediye ve il özel idarelerinde çalışan taşeron işçiler için kadro, taşeron bünyesinden çıkmak ve BİT bünyesinde çalışmak anlamına gelecek. Ancak diğer kamu kurumları bakımından oldukça önemli bir sonucun doğacağını ve buralardaki taşeron işçilerinin DAİMİ İŞÇİ statüsünde yani 657 4/d maddesine göre istihdam edileceğini söylemem gerek.

Kadro ne zaman gelecek?

Taşerona kadro yasa tasarısının bütçe görüşmelerinden sonra yani 2018 başında meclise gelmesi ve derhal kanunlaştırılması bekleniyor. Kanun çıktıktan sonra da en geç 3 ay içinde geçişlerin tamamlanması öngörülüyor.

Taşerondan kadroya geçiş sınavı

Merkezi bir sınav yapılacağı Çalışma Bakanı tarafından ifade edildi. Bu sınavın içeriğini ne yazık ki bilemiyoruz; ancak Çalışma Bakanının ifadesine göre çok zor olmayacak ve büyük ihtimalle İşkur tarafından yapılacak. Bu sınavı geçemeyenler ise kadroya alınmayacak.

Taşerondan kadroya geçen işçilerin maaşları ve sendikal hakları

Kadroya alınan taşeron işçilerinin maaşları aynen korunacak; maaşlarda her hangi bir iyileştirme en azından başlangıçta olmayacak. Taşeron işçiler eskisi gibi sendikalara üye olabilecek. Ancak şu anda net olmamakla birlikte, belirli bir süre boyunca (örneğin 2 yıl) bu işçilerin işyerlerindeki toplu iş sözleşmelerinden faydalanamayacağı öngörülüyor. Bunun ne kadar süreceğini bilmemiz mümkün değil; ancak kanun tasarısı metni ortaya çıktığında kesin cevabı verebiliriz.

Kamu işçilerine mevcut mevzuat kapsamında ödenmekte olan ilave tediye ise kadroya geçen işçilere de ödenecek. Bu ise, kadroya geçen işçilerin (Belediyeler ve il özel idareleri hariç) her yıl için ilave 52 günlük ücretleri tutarında ödeme alacağı anlamına geliyor.

Kadroya geçen taşeron işçilerin kıdem tazminatı ve yıllık izin hakları

Taşeron işçisinin alt işveren şirket bünyesinde çalıştığı süreler, devir sonrasında da dikkate alınacak. Dolayısıyla bu işçilerin kıdem tazminatı bakımından bir kaybı olmadığı gibi, işçilerin yıllık izin hakları hesaplanırken de eski kıdemleri dikkate alınacak.

Taşeron işçilerin kadroya geçirilmesi ile ilgili ipuçlarını, aşağıya eklediğimiz ve Çalışma Bakanı Jülide Sarıeroğlu’nun konuk olduğu programdan da görebilirsiniz.

SONUÇ

Taşeron işçilere kadro verilmesi konusu neredeyse 3 yıldır gündeme gelse de ilk defa bu kadar somut olarak, hem de Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından ortaya koyuldu. Ayrıntıları henüz net olarak bilmesek de, genel çerçeve hakkında artık bilgimiz var. Bu yazı, tasarı metni ortaya çıktığında güncellenecek ve sizlere en doğru bilgiyi sunacaktır. Ancak şu ana kadar edindiğimiz bilgileri şöyle özetleyebiliriz:

  • Merkezi yönetim kapsamındaki idarelerde (Hastaneler, MEB, Bakanlıklar vb.), sosyal güvenlik kurumlarında, özel bütçeli kuruluşlarda (DSİ, Karayolları vb.) ve düzenleyici / denetleyici kurumlarda ( BDDK, EPDK vb.) çalışan taşeron işçiler DAİMİ İŞÇİ olarak yani 657 4/d maddesine göre istihdam edilecek ve resmen kadroya alınacak.
  • Belediyelerde ve il özel idarelerinde çalışanlar için aynı derecede müjde vermek kolay görünmüyor. Buradaki taşeron işçiler daimi işçi statüsüne geçirilmeyecek. Bu işçiler taşeron bünyesinden çıkarılacak ve BİT’ler (Belediye iktisadi teşekkülleri) ya da il özel idaresi şirketleri bünyesinde istihdam edilecek.
  • Kadroya alma aşamasında asıl iş / yardımcı iş ayrımı yapılmayacak. Her hangi bir yaş, eğitim vb. bir sınırlama getirilmeyecek.
  • 4/c statüsünde çalışanlar yani geçici işçiler de sözleşmeli personel olarak, yani 4/b statüsünde istihdam edilecek.
  • Mevsimlik işçiler yıl içinde en çok 5 yıl 29 gün istihdam edilebiliyordu. Bu süre 4 ay artırılarak uygulanacak.
  • 5 Aralık 2017 tarihi ve öncesinde taşeron olarak çalışan işçiler kapsama alınacak. Bu tarihten sonra işe girenler kadro imkanından faydalanamayacak.
  • Taşeron işçilerin kıdem tazminatı ve yıllık izin hakkı korunacak.
  • Askerde olan ya da doğum iznindeki taşeron işçileri de kadroya geçirilecek.
  • Kadro için taşeron işçiler geçiş başvurusunda bulunacak ve bir geçiş sınavı yapılacak.
  • Sonuç olarak; merkezi idarelerde çalışan yaklaşık 450.000 kişi tam kadro olacak ve daimi işçi olarak istihdam edilecek. Fakat belediyelerde ve il özel idarelerinde çalışan yaklaşık 400.000 taşeron işçisi adeta “yarım kadro” alacak.

Sitemizi sık kullanılanlara alabilir ve bizi takip edebilirsiniz. Taşeron konusundaki her gelişmeyi takip edecek ve yazımızı devamlı güncelleyeceğiz.

, ,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

37 Yorum

  1. MEB Bağlı Ana Okulunda Taşeron Değil Yardımcı Personel Temizlik Görevlisi
    Olarak Çalışanlar Ne Olucak Bizler Yararlana Bilecek Miyiz bu Kanundan
    Saygılar

    1. Süleyman bey, hizmet alım ihalesi kapsamında çalışmıyorsanız, kanun sizi kapsamayacaktır.

  2. Zeynel bey merhaba mta da kiralık araç sürücüsü olarak 3 yıldır çalışıyorum kadrom kiralık araç olarak görülüyormuş bu taşerona kadro kapsamına bende girermiyim

  3. Çalışma bakanının, cnn türk 06.12.2017 Çarşamba 12:32 de yaptığı konuşmasının sonlarına doğru söylediği şu cümle ” yapılan bu düzenleme personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarını kapsıyor.” herşeyi açıklıyor kamuda çalışan ancak alt işveren ile asıl işveren arasında yapılan sözleşmede ” yapılan bu iş personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı değildir” gibi bir ibare bulunuyorsa, alt işverenin asıl işverenin işini yapan personel çalıştırmasına rağmen sözleşmeden dolayı kadroya alınamaması söz konusu olabilir mı?

    1. Evet, eğer iş hizmet alım sözleşmesine dayanmıyorsa, büyük ihtimalle kapsam dışında kalacaktır.

  4. Kasım 2015 ten sonra ise başlayanlarin durumu ne olacaktır? Bu konuyla ilgili hic bir açıklamaya yok. Yine firmalarla sözleşme mi olacak, islerine son mu verilecek? Bilginiz varsa eger yardımcı olursanız sevinirim

    1. Merve hanım, kasım 2015 değil, 5 Aralık 2017’nin esas alınacağını düşünüyorum.

  5. Zeynel bey merhaba belediye şirketlerinde yaklaşık 100 bin kişi calışıyormuş bunların sendikası mevcutmudur varsada bu gecenler arkadaşlar sendika haklarına hemen kavuşacakmı

    1. İrfan bey, bunu bilemem. Ama taşeron işçilerin zaten şu anda bile sendika hakkı bulunmaktadır.

  6. bir şey merak ettim oldu da taşeron çalışan arkadaşlar sınavı geçemedi o zaman ne olacak işten mı çıkarı-çak ?

    1. Güzel bir soru sormuşsunuz. Çalışma bakanına göre formalite bir sınav olacak. Ama kaybedenler illa olacaktır ve bundan böyle taşeron sisteminin de ortadan kalkacağı söyleniyor. Cevabını ise şu anda bilmemiz mümkün değil.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.