İhbar süresi içinde işçiye yıllık izin kullandırılabilir mi?

İşçi ile işveren arasındaki iş sözleşmesi, ihbar süreleri kullandırılmak suretiyle sona erdiğinde, işçinin yıllık izne çıkıp çıkamayacağı konusu tartışmalara sebep olmaktadır. İşçinin birikmiş izni varsa ve ihbar süresinin sonuna kadar çalışacaksa, bu işçiye yıllık izin kullandırılması mümkün müdür? Bu sorunun cevabı hem evet hem de hayırdır.

Birikmiş yıllık izin

Daha önce de yazdığım gibi, iş akdi sona eren işçinin kullanmadığı yıllık izinleri varsa, bunların ücretinin işçiye mutlaka ödenmesi gerekir. Mevzuatımız gereği, işçiye yıllık izin kullandırılmaması mümkün olmasa da, uygulamada ne yazık ki bunun aksine sık rastlamaktayız. Böyle durumlarda, iş sözleşmesi nasıl sona ermiş olursa olsun, işçiye yıllık izin ücreti ödenmek zorundadır.

İhbar süreleri

Bildirimli fesih söz konusu olduğunda, bir başka deyişle tarafların haklı fesih gerekçesi yoksa ve iş sözleşmesi sona erdirilecekse, ihbar süreleri gündeme gelir. Hangi taraf iş sözleşmesini sona erdirecekse, belirli bir süre önceden bunu karşı tarafa bildirmekle yükümlüdür. Bildirimde bulunmadan ayrılırsa, ihbar tazminatı ödemesi gerekir. İhbar sürelerinin kaç hafta olduğuyla ilgili şu yazıma göz atabilirsiniz.

İhbar süresinde iş arama izni

İhbar süresinde işçiye tanınan önemli bir hak da yeni iş arama iznidir. İhbar süresi boyunca işçiye her iş günü için en az 2 saat iş arama izni verilmesi gerekir. İşçi dilerse bu iznini toplu olarak kullanabilir ve işten erken de ayrılabilir. İşveren bu izni işçiye kullandırmazsa, işçiye bu iki saatin ücretini ayrıca öder. Hatta, iş arama izni kullandırmadığı gibi; bir de işçiyi çalıştırırsa, bu durumda her saat karşılığında toplam 3 saat ücreti ödemek zorunda kalır.

İhbar süresi ve yıllık izin iç içe girer mi?

Bu soruya birçok kişi peşinen “Girmez” cevabını vermektedir. Yani ihbar süresinde işçiye yıllık izin kullandırılmasının mümkün olmadığı düşünülmektedir. Ama bu düşünce kısmen doğru ve kısmen de yanlıştır.

Yukarıdaki sorunun cevabını verebilmek için, öncelikle bir başka soruya da cevap vermek gerekir: İş sözleşmesini kim feshediyor? Evet, bu sorunun cevabına göre sonuç da değişecektir.

İşverenin işçiyi çıkarması durumunda ihbar süresi ve yıllık izin

İş Kanununun 59uncu maddesi çok açıktır. Bu maddeye göre; İŞVEREN TARAFINDAN iş sözleşmesinin feshedilmesi halinde ihbar süresi ve işçiye verilmesi zorunlu yeni iş arama izinleri, yıllık ücretli izin süreleri ile iç içe giremez.

Maddeden de açık şekilde anlaşılacağı üzere, iş sözleşmesini fesheden ve karşı tarafa bildirimde bulunarak, ona ihbar süresi kullandıran işveren ise; bu işçiye ihbar süresi içinde yıllık izin kullandırılamaz. Peki kullandırılırsa ne olur?

Bir Yargıtay kararında (9 Hukuk, 2010/15749 K.) “Davalı işverence davacıya gönderilen 28.6.2007 tarihli fesih bildiriminde iş sözleşmesinin 31.8.2007 tarihi itibariyle sona ERDİRİLECEĞİ BELİRTİLMİŞTİR. Davacıya 27.6.2007-13.7.2007 ve 22.8.2007-29.8.2007 tarihleri arasında yıllık ücretli izin verildiği dosyadaki BELGELERDEN ANLAŞILMAKTADIR. Buna göre davacıya ihbar öneli içinde yıllık ücretli izin kullandırılmış olduğundan usulüne uygun ihbar öneli verildiğinden söz edilemez.” denilmektedir.

Buna rağmen, örneğin 8 haftalık ihbar süresi olan bir işçiye, bu süre içinde 2 hafta yılık izin kullandıran bir işveren, ihbar süresini HİÇ kullandırmamış kabul edilecek ve işçiye 8 haftalık ihbar tazminatı ödeyecektir.

İşveren işçiye illa yıllık izin kullandırmak istiyorsa, kullandırdığı yıllık izin kadar işçinin ihbar süresini uzatmalıdır. Yukarıdaki örnekte 2 hafta yıllık izin kullanan işçinin iş sözleşmesi 8 hafta sonra değil, artık 10 hafta sonra sona ermelidir.

İşçinin işten ayrılması durumunda ihbar süresi ve yıllık izin

ihbar süresi ve yıllık izin

Tarafların yanıldığı nokta işte burasıdır. Evet, İş Kanununun 59uncu maddesinde, ihbar süreleri ile yıllık izin sürelerinin iç içe giremeyeceği ifade edilmektedir. Ama aynı maddede, bunun “İşveren tarafından iş sözleşmesinin feshedilmesi” halinde geçerli olduğu da görülmektedir.

O halde, işçi tarafından iş sözleşmesi sona erdirilmişse ve işçinin de talebi varsa, işçiye ihbar süresi içinde yıllık izin kullandırılması mümkündür. Ancak burada önemli bir ayrıntı vardır. Yine yukarıdaki örnekle anlatalım.

8 hafta ihbar süresi olan bu işçi, iş arama izinlerini toplu kullanıyor olsun. Örneğin iş akdinin sona ereceği tarihten 13 gün önce işi bırakacak olsun. Bu işçi, 2 hafta da yıllık izin kullanacaksa yaklaşık 27 gün önce işi bırakabilecektir.

Ama aynı işçi iş arama iznini toplu değil de günlük 2 saat olarak kullanıyorsa, bu durumda işçi 8 haftanın sonunda işi bırakacak ama bu arada 2 haftalık izni boyunca iş arama izni kullanamadığından, bu süreler ait iş arama izni ücretlerini ayrıca hak edecektir.

SONUÇ

Yukarıda ayrıntılı olarak açıkladığım hususları liste halinde sıralamak istiyorum:

  • İş sözleşmesini fesheden işveren ise, işçiye ihbar süresi kullandırırken aynı zamanda yıllık izin kullandıramaz.
  • Eğer ihbar süresinde yıllık izin kullandırırsa, ihbar süresini eksik kullandırmış kabul edilir ve tamamının ihbar tazminatını ödemek zorunda kalır.
  • İşveren illa yıllık izin kullandıracaksa, izin süresi kadar ihbar süresi uzamalıdır.
  • İş sözleşmesini fesheden işçi ise, ihbar süresinde yıllık izin kullandırılabilir.
  • Bu durumda işçi, iş arama izinlerini toplu kullanacaksa, işi erken bırakacağı tarihten daha da önce –yıllık izin süresi kadar- işten ayrılabilir.
  • Ama işçi iş arama izinlerini günlük kullanıyorsa, işveren işçinin yıllık izne ayrıldığı günlerin iş arama izni ücretlerini işçiye ayrıca öder.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

30 Yorum

  1. Merhaba mustafa bey ben yaklaşık 3 yıldır bir bankada çalışıyorum.başka bir bankaya geçmekniçin istifa edeceğim ve 18 günlük birikmiş bir iznim var 2 hafta oncesinde işten ayrılacağımı bildirdiğim takdirde iş arama suremi toplu kullanmak ve yıllık iznimi birleştirmek şartıyla ortalama ne kadar daha çalışırım

    1. Merhaba. Sevgi hanım; yazıda da belirtildiği gibi, iş sözleşmesini siz feshettiğiniz göre; ihbar süresi içinde yıllık izin kullanabilirsiniz ve ihbar süreniz uzamaz. Yani örneğin 8 haftalık ihbar süresine tabi iseniz; yine 8 hafta beklemeniz gerekir.

  2. merhaba
    8 aralık 2014 yılında başladığım işimden 4 aralık 2017 tarihinde istifa ettim. yeni yılda kazanacağım ıkı haftalık ıhbar surem içerisinde kullanabilir miyim?

    1. Murat bey, kullanmanız gerekir. Çünkü çalışmaya devam ederken, yeni yıllık izninizi de hak etmiş oluyorsunuz.

  3. Merhaba ben 07.08.2017 de evlendim 02.06.2018 de istifa ettim iki aylık ihbar sürem olduğunu söylediler ihbar süremde evlilikden ötürü istifa ettiğim için günlük iki saat iş arama hakkım da yokmuş 02.08.2018 de iki aylık sürem doluyor ve şuan yıllık izindeyim yıllık iznimin tamamını kullanmış olmam için işten çıkışımın 06.08.2018 olması gerekiyor izne çıktığıma dair imzaladığım kağıtta 06.08.2018 son izin günüm olarak gözükmekte ben 02.08.2018 tarihinde gidip iş yeri ile ilişkimi bitirme hakkına sahip miyim

    1. Emel hanım evlilik nedeniyle işten ayrılan işçinin ihbar süresini beklemesi gerekmez. Buna rağmen ihbar süresine uyduysanız iş arama izninin mutlaka verilmesi gerekirdi. Yine de 2 ağustosta işten ayrılabilir ve kullanamadığınız yıllık izniniz varsa ücretini talep edebilirsiniz.

  4. Teşekkür ederim peki iş arama iZnimin ücretini talep etme hakkım var mı bir de bu süreçte7 aylık hamile olduğum için iş yerlerinin en az hamile kişiyi bir ya da iki saat erken göndermesi gerekir mi her iş yeri bu duruma uyma zorunluluğu var mıdır yasal hakkım var mı varsa bu hak hamile kaldığını sözlü ya da yazılı belirttiğin andan itibaren mi yoksa belirli bir ayı var mı parasını istememe rağmen zorla verilen kullandığım yıllık izni kabul etmeme hakkım var mı yasal haklarımı nasıl kullanabilirim otel sektöründe çalışmaktayım

    1. Evet, kullandırılmayan iş arama izinlerinin ücretini zamlı olarak talep edebilirsiniz. Gebe işçilere yönelik erken çıkma uygulaması ise bulunmamaktadır. Yıllık izin konusunda net bir şey söyleyemiyorum; çünkü öncesinde imzaladığınız evrakları vb. bilemiyorum.

  5. Merhaba 7/5/2018 de başladığım görevimden 17/8/2018 de ayrılıyorum.ihbar süremin 15 gün oldugunu söylediler.peki iş arama iznimi toplu olarak kullanmak istesem kaç gün izin alabilirim? İkincisi de kurban bayramında biz çalışmıyoruz onuda bu 2 haftalık süreden sayıyorlar mı? Şimdiden teşekkür ederim.

  6. Merhaba size bir seri soru sormak istiyorum. Öncelikle ben 09/2016 dan beri büyük bir market zincirinde çalışıyorum. Ama şöyle ki ben ilk girdiğimde beni önce iskurlu olarak aldilar, yılbaşında ise sözleşmeli olarak aldilar. Ayni yilin Mayıs ayından beri kadrolu yani tüm haklara sahip bir personel olarak devam ediyorum. İşyerinin bizim için sendikası var. Şimdi seri olarak sormak istiyorum.
    -ben ihbar süresi hesaplamaya ne zamandan itibaren baslamaliyim.
    -diyelim 20 gün var hepsini düzenli kullanmak zorunda mıyım? Eğitim için ayrılacağım en fazla 1.5 hafta kalabilirim. Yani 1.5 hafta çalışıp kalan süreyi erken çıkış olarak kullanabiliyor muyum?
    -20 gün varsa hepsini kullanmadan ayrilabilmek mümkün mü?
    – ücret bordroda görünür mü.

  7. Öncelikle yazınız ve aktardığınız bildiler için teşekkür ederim. Sorularım kısaca şöyle

    İhbar öneli içerisinde işveren tarafından hakısız fesih bildirimi yapılıp ihbar öneli işçiye tebliğ edilmiş ise işçi günlük izin haklarının toplu ya da hüngür kıllanmak gibi bir seçim yapma hakkına sahip midir? Yoksa bu hususta işveren mi belirleyici olur.

    Aynı durumda işveren Haksız fesih ile ihbar Öneli verdiğinde işçi kendisi bu süre içerisinde içeride kalan izinlerini kendi inisiyatifi ile kullanabilir mi?

    Aynı durumda işçi ihbar tazminatı almaksızın başka bir iş için ya da işyerinde kalmak istemediği için işveren fesih yapacağını bildirdikten sonra ihbar süresinde anlaşmalı olarak işten kıdem tazminatı alarak ayrılabilir mi?

    1. Merhaba. İş arama iznini günlük mü yoksa toplu mu kullanacağını işçi belirler.
      İhbar süresinde yıllık izin kullanımı konusunda şu yazıya bakabilirsiniz: iscidunyasi.com/ihbar-suresi-icinde-isciye-yillik-izin-kullandirilabilir-mi
      İhbar süresinde işten ayrılan işçi elbette kıdem tazminatı alabilir; ama bu durumda işveren, ihbar tazminatının tamamını işçiden talep etme hakkına sahiptir: iscidunyasi.com/ihbar-suresi-eksik-kullandirilirsa-ne-olur

  8. BASIN İŞ KANUNU İLE BASIN KARTI SAHİBİ OLARAK 4 YIL 4 AYDIR YEREL GAZETEDE KÖŞE YAZARI OLARAK ÇALIŞIYORUM.İŞVEREN 16 EKİMDE EKONOMİK SEBEPLERİ GEREKÇE GÖSTEREREK İHBAR ETTİ VE 11 ARALIK’TA İŞ AKTİMİ TÜM YASAL HAKLARIMI VERMEK KOŞULU İLE SON ERDİRECEĞİNİ BİLDİRDİ.
    BASIN KANUNU GEREĞİ 10 YILA KADAR İZİN HAKKI 4 HAFTA..80 GÜN İZİN HAKKIM VAR.
    1) 2 SAATLİK İZİN ARAMA HAKKIMI TOPLU OLARAK İHBAR SÜRESİNİN BİTİMİNE YAKIN KULLANABİLİR MİYİM?
    2)İZİN HAKKIMI İHBAR SÜRESİ BİTİMİNE YAKIN KULLANABİLİR MİYİM?
    3) 4 YIL ÖNCE 2014 17 TEMMUZ 2014’TE ASGARİ ÜCRET 1074 İLE BAŞLADIM YILDA BİR %5 ZAMMIM VERİLMEDİ.ŞU ANKİ MAAŞ BORDROM BRÜT 2120 TL. KIDEM TAZMİNATIM.
    2 YILA BİR %5 ZAM EKLENİRSE NE OLUR?
    2120 TL’DEN NE OLUR?
    4)ZAMSIZ KIDEM TAZMİNATIMI VERİRLERSE ALIP,,SONRA MAHKEMEYE GİTSEM OLUR MU?
    5) BASIN KANUNU GEREĞİ MAAŞLARIMIZ PEŞİN VERİLİP ÖYLE ÇALIŞMAMIZ GEREKLİ.ANCAK AY BİTİYOR VE DİĞER AYINI 15-20 Sİ ARASI ÖDENİYOR.BUNUN YASAL FAİZLERİNİ TAZMİNAT İLE Mİ ALIRIM.YOKSA İŞ AYRILIŞI İLE MAHKEME YOLUNA MI GİDEYİM?
    5) HAKSIZ FESİH İLE İLGİLİ NE YAPABİLİRİM?
    İYİ ÇALIŞMALAR..

    1. Merhaba. Evet, iş arama izninizi toplu olarak kullanma hakkınız vardır. İhbar süresinde yıllık izin kullanamazsınız, kullanırsanız ihbar süreniz uzar. Kıdem tazminatınız, fiili ücretiniz ne ise onun üzerinden hesaplanır. Uygulanmamış zamlar, kıdem tazminatı hesabında dikkate alınmaz. İsterseniz, bu zamlar için, ayrıca yasal süreçle hakkınızı arayabilir ve geriye dönük talep edebilirsiniz; ama sonuç ne olur, bilemeyiz. Geç ödenen maaşlarınız için, geriye dönük faiz talep edemezsiniz, işvereni bu konuda ihtar etmiş olmanız gerekirdi. Feshin haksız olduğunu düşünüyorsanız, işe iade başta olmak üzere diğer haklarınız için bir avukatla görüşmenizi öneririm.

  9. Merhaba benim şirketim kullanmadığımı 14 günlük iznimin ücretini vermek yerine kullanmamı istiyor beni buna zorlayabilirler mi ? ben izin paramı almak istiyorum bu konuda yasalar net olarak ne söylüyor çok farklı şeyler okudum yardımcı olur musunuz , yıllık izin ücretimi vermek istemezlerde dava açabilir miyim ?
    Birde 4 hafta boyunca iş arama izinlerimin 2 saatlik bölümünü birleştirip cuma günleri gelmeme gibi bir imkanım var mı ? bütün bunları istifa dilekçemde açıkça belirtmeli miyim ? nasıl yazmalıyım çok teşekkürler

    1. İşten siz ayrıldığınıza göre, yazımızda açıkladığımız gibi yıllık izin kullandırılabilir. Ama bu durumda yıllık izin süresi kadar önce işten ayrılma hakkınız olur ve bu günlerin ücretini de zaten alacağınıza göre fark eden bir şey yok demektir. İş Kanununun 27nci maddesine göre ise iş arama iznini toplu kullanacaksanız, bunu sona denk getirmek zorundasınız. Her cuma birleştirme yapamazsınız: “İş arama iznini toplu kullanmak isteyen işçi, bunu işten ayrılacağı günden evvelki günlere rastlatmak ve bu durumu işverene bildirmek zorundadır.”

  10. 9 senedir calistigim isyeri guvenlik firmamizla sozlesmeyi fes etti 31 ocak 2019 son olacak burada ihbar hakkimi kullaniyorum 6 haftalik hamile oldugumu ogrendim gelen guvenlik firmasiyla devam etme hakkim var mi bununla ilgili aciklama yaparmisiniz

    1. Merhaba. Bu konuda net bir şey söyleyemem Gonca hanım. Asıl işveren ile alt işveren arasındaki hukuki ilişkiye bağlı olarak değişir. Bir avukata yüz yüze danışmanız daha faydalı olacaktır.

  11. Merhaba,
    Ücretsiz izindeyken istifa etmek istediğimi işyerime a bildirdim. Ücretsiz iznimin bitmesine 1.5 ay var. İşyerim ücretsiz izin bittikten sonra ihbar sürecini başlatırım, 12 haftalık ihbar süresi sonunda istifa edebilirsin diyor ya da ihbar sürecine uymazsan ihbar tazminatını ödersin diyor. Yani ücretsiz izinli olduğum dönemi ve bitimine kalan süreyi ihbar süresine saymıyor. Bildiğim kadarıyla ihbar süresi işçiyi ve işvereni iş akdinin feshi halinde iş bulma sürecine ya da yeni çalışan bulma sürecinde yardımcı olması için formalize edilmiş bir uygulama. Ben halihazırda ücretsiz izindeyim ve işverenimin işleri bensiz de yürüyor. Bunula birlikte 4 aydır maaş almıyorum. İşverenim beni ihbar tazminatı ödemeye mecbur edebilir mi? Ya da ihbar süresine uyacaksın diye beni zorlayabilir mi? Cevabınız için şimdiden teşekkürler.

    1. Merhaba. Evet, bu ihbar süresine uymakla mükellefsiniz. Ancak 12 haftanın nereden çıktığını anlayamadım. İhbar süresi en çok 8 haftadır ve madem ücretsiz izindesiniz, o halde şimdiden ihbar bildiriminde bulunabilirsiniz.

      1. İhbar süresinin minimum 8 hafta olduğu yazıyor sanırım İş Kanunun da. Şirketim de 5 yıldan fazla çalışan personel için 12 hafta olduğunu yönetmeliğinde yazmış. O yüzden 12 hafta çalışmam isteniyor ancak ücretsiz izinde olduğum süreyi ihbar süresine dahil etmiyor.

        1. Yönetmelikte hüküm varsa, ihbar süreleri daha uzun belirlenebilir. Ücretsiz izin süresi ihbar süresini uzatır. O halde siz de ücretsiz izninizi erken kesip işe başlayabilir ve sonrasında ihbar sürenizi başlatabilirsiniz. Hem ücretsiz izin kullanmak hem de bu sürelerin ihbar süresinden sayılmasını istiyorsanız, bunun mümkün olmadığı kanaatindeyim.

  12. Ayrıca bir de yönetmelikte açıkça ihbar süresine uyma yükümlülüğü yer almıyorsa yine de işveren İş Kanununu gerekçe göstererek talep edebilir mi?

  13. İyi aksamlar şimdi ben testil sektöründe dikis makina cisiyim. 04.30.2018 takrihinde işe girdim. 1 senem oldu bana s3nelik. 80 tl zam yaptilar ve kabul etmedigimi söyledim. Ve yarin diyerek mahasebeyle görüşeceğini ve istifa dilekcemi verecegimi patrona soylemisttim ama gidip istifa dilekcemi vermedim 2 sonra bu gün beni cagirdi muhasebeci dediki fesedecegini beyan edmisin evet demistim ama gelmedim dedim dediki gel bu kagidi imzala yok imzalama dedim su an istifa edmicegim soyledim. 2 oncedende ssk. Ariyarak isverenin maaşımızı bankaya sadece askeri ucre yatirdigina ve geriye kalaninida elden verdine. İlgili sikayete bulundum ve su an kurum incelemeye almis ve bu sure nasil islenecek ben bu durumda ne yapmaliyim bana bide dediki muhasebe örneğin şimdi istifa edersen 4 hafta calisman gerekiyor dedi ve 4 hafata calismasan senin maaşını verilmeyecek ve ustune borc odiceksiniz dedi su an ne yapmaliyim yardimci olurmusunuz. Ssk sikayete bulundugumu isverenin haberi yok. Bunu anlara bildirmem gerekiyormu sizce ne. Yapmaliyim bu durumda ssk is yerinin adresini ve iletisim numaralarini verdim

    1. Merhaba. İşçi, ortada bir neden yokken istifa ederse, evet ihbar süresini beklemek zorundadır. Sizin durumunuzda bu 4 haftadır. İşçi bu süreyi beklemezse, işveren de ondan 4 haftalık ücreti kadar ihbar tazminatı isteyebilir.
      Ama işçinin haklı fesih nedeni varsa, örneğin elden ücret ödenmesi gibi, bu durumda işçi ihbar süresini beklemeden derhal işten ayrılabilir. Buna haklı nedenle derhal fesih denir.
      Siz, bahsettiğiniz hususu bir şekilde ileride ispat edebileceğinize inanıyorsanız, derhal de işten ayrılabilirsiniz. Ya da 4 hafta daha çalışır ve sonra ayrılırsınız. Tercih size ait olacaktır.

      1. Peki su an ssk ihpar edigim sikayettim elden para verdigne dair sikyettim bu yönde su an fesih imi versen nasil olur sonucta 4 hafta calismam gerekiyorsa oyle olsun diyelim 4 hafta iceresinde şikayete bulundugum konu hikinda beklilem gerekttiginde biliyorum o sure içinde kurum. Ozamana kdar gelme imkani yokmu. Veya kurum is verenle görüşmeye geldiginde sonuc ne olursa olsin ozaman direk. Ya onlar fesih mi verek yada ben verek direk cika bilecekmiyim. Ozaman ..m

  14. Peki su an ssk ihpar edigim sikayettim elden para verdigne dair sikyettim bu yönde su an fesih imi versen nasil olur sonucta 4 hafta calismam gerekiyorsa oyle olsun diyelim 4 hafta iceresinde şikayete bulundugum konu hikinda beklilem gerekttiginde biliyorum o sure içinde kurum. Ozamana kdar gelme imkani yokmu. Veya kurum is verenle görüşmeye geldiginde sonuc ne olursa olsin ozaman direk. Ya onlar fesih mi verek yada ben verek direk cika bilecekmiyim. Ozaman ..m

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.