İş Kanununda yeni zamanaşımı süreleri

İş Kanununda zamanaşımı süreleri değişti

Sitemizde daha önce birçok yazıda zaman aşımı kavramından bahsetmiş ve yeri geldiğinde de alacak türleri için zamanaşımı sürelerini özel olarak yazmıştık. Ancak sürekli değişime uğrayan iş mevzuatı yine değişmiş ve zamanaşımı süreleri farklılaşmıştır. Bu nedenle; yeni zamanaşımı sürelerini dikkate alarak, tüm alacak türleri için zamanaşımı sürelerini sizin için araştırdık.

Zamanaşımı süresi nedir?

Bu öyle bir süredir ki; bu sürenin dolmasından sonra, alacaklı taraf dava açsa ve borçlu olan taraf zamanaşımı itirazında bulunsa, bu alacak talebi mahkeme tarafından reddedilir. Örneğin alacak 5 yıllık zamanaşımına tabi ise; 5 yıl dolduktan sonra dava açılsa bile, karşı taraf zamanaşımı defini ileri sürerek, borcunu ödemekten kurtulacaktır.

İş Kanununda eski zamanaşımı süreleri

Önce eskisinden bahsetmek daha doğru olacaktır. 12/10/2017 tarihinden önce zamanaşımı süreleri şöyleydi:

İş Kanununda yeni zamanaşımı süreleri

12/10/2017 tarihinden itibaren ise aşağıda yer alan alacaklar bakımından zamanaşımı süreleri 5 yıl olmuştur:

  • Kıdem tazminatı
  • İhbar tazminatı
  • Kötü niyet tazminatı
  • İşe başlatmama tazminatı
  • Eşitlik ilkesine aykırılıktan kaynaklanan tazminat
  • Yıllık izin ücreti
  • Diğer tüm ücret alacakları (Maaş, genel tatil, fazla mesai, hafta tatili vb.)

Önce işten ayrılanların zamanaşımı süresi ne olacak?

4857 zamanaşımı süreleri

12/10/2017 tarihinden sonra işten ayrılan her işçi yukarıda belirtilen yeni zamanaşımı sürelerine tabi olacaktır. Ancak bu tarihten önce işten ayrılanlar ne olacak? Bu işçiler eski zamanaşımı sürelerine tabi olacaktır. Ancak burada da bir ayrıntı vardır.

Bunu bir örnekle açıklayalım. Diyelim ki işçinin işten ayrılış tarihi 23/05/2015 olsun. Bu işçinin kıdem tazminatı için zamanaşımı süresi eski mevzuata tabidir ve 10 yıldır. Ancak kanun koyucu burada bir sınırlama getirmiş ve zamanaşımı süresinin henüz dolmamış kısmının, yeni süreden uzun olamayacağını belirtmiştir. Bu durumda bu alacak için zamanaşımının son günü 23/05/2025 değil, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten 5 yıl sonrası yani 12/10/2022 olacaktır.

SONUÇ

İş Kanununa tabi ücret alacaklarının zamanaşımı süresi önceden de 5 yılken, tazminatlar için zamanaşımı ise 10 yıldı. Ancak artık tazminatlar için de zamanaşımı süresi 5 yıla düşürüldü.

12/10/2017 tarihinden itibaren işten ayrılan işçilerin ücret ve kıdem, ihbar, işe başlatmama, kötü niyet ile eşitlik ilkesine aykırılık tazminatları için zamanaşımı süreleri artık 5 yıldır.

Kanun metninden net olarak anlaşılamamakla beraber; sendikal tazminat, çalışma belgesinin zamanında verilmemesinden kaynaklanan tazminat ve askerlik sonrası işe başlatmama tazminatının halen 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu kanaatindeyim.

Bir eleştiri olarak şunu da ilave etmem gerekir ki; yeni düzenlemeyi getiren 4857 sayılı Kanunun Ek 3üncü maddesinde neden bazı tazminatların tek tek sayıldığını anlamakta güçlüm çekiyorum. Çünkü bunun sonucunda artık bazı tazminat alacakları 5 yıl ve bazıları ise 10 yıllık zamanaşımına tabi olmuş ve düzenleme netlik yerine karmaşa getirmiştir.

Not: Eski zamanaşımı süreleri için, İş Kanununda zamanaşımı sürelerini açıkladığımız yazımıza göz atabilirsiniz.

,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.