İşçinin mola süresi en çok kaç saat olabilir?

Ara dinlenmesi en çok kaç saat olabilir?

Ara dinlenmesi ya da mola, İş Kanununun işçiye tanıdığı haklardan biridir. Bunun süresinin en az ne kadar olması gerektiği kanunla belirlenmiştir. Ancak üst sınırı belirtilmemiştir? O halde işveren, işçisine gün içerisinde defalarca ve uzun sürelerle ara dinlenmesi kullandırabilir mi?

Ara dinlenmesi süreleri

İşçiye günlük verilmesi gereken en az ara dinlenme süreleri belirlenmiş olduğundan, kural olarak işverenin işçilerine asgari ara dinlenmesini sağlaması beklenir. Buna göre; 4 saat ve daha az süren işlerde en az 15 dakika, 4 saat ile 7,5 saat arasında süren işlerde en az yarım saat ve 7,5 saati aşan çalışmalarda en az 1 saat ara dinlenmesi verilmesi zorunludur.

Kural olarak bölünmeden tek seferde kullandırılması gereken bu mola süreleri, işin niteliği öyle gerektiriyorsa bölünebilmektedir. Ara dinlenmeleri çalışma süresinden sayılmamaktadır.

Ara dinlenmelerinin uzun tutulması

Part time çalışmada süt izni hakkı

Bu yazıya da göz atmak ister misiniz?

Bu yazıyı yazma sebebim, uzun tutulan ara dinlenme süreleridir. Konuyu bir örnekle daha net açıklamak isterim. Örneğin bir işyerinde işçinin sabah 08:00’de iş başı yaptığını varsayalım. Bu işçi 08:00-10:00, 14:00-16:00 ve 18:00-21:30 saatleri arasında toplam 7,5 saat çalıştırılmakta ve aradaki zamanlarda serbest bırakılmaktadır. Böyle bir çalışma sistemi mümkün olabilir mi?

Mola zamanlarında işçi ne yapıyor?

Burada eğer işçi bu mola zamanlarında işyerinden ayrılamıyorsa, serbestçe ve dilediği gibi davranamıyorsa zaten bir ara dinlenmesinden söz edemeyiz. Ama işçi bu mola zamanlarında özgürce hareket edebiliyorsa ne olacak? Bu noktada devreye başka bir kural girmektedir. Bu kural ise, iki vardiya arasındaki dinlenme süresiyle ilgilidir.

İki vardiya arasında dinlenme süresi

işçi mola süresi

Postalar Halinde İşçi Çalıştırılarak Yürütülen İşlerde Çalışmalara İlişkin Özel Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9uncu maddesine göre, iki vardiya arasındaki dinlenme süresinin en az 11 saat olması gerekir. Evet, bu yönetmeliğin vardiya usulüyle çalışan işyerleri için düzenlemeler getirdiğinin farkındayım; ama vardiya usulüyle çalışmasa bile, her işçiye bu hükmün kıyasen uygulanabileceği kanaatindeyim.

Bu halde işçinin bir günün mesaisini tamamlayıp diğer mesaiye gelmesi arasında en az 11 saat geçmesi gerekmektedir. Yukarıdaki örnekte işçi 21:30’da mesaisini tamamlamakta ve tam olarak 10,5 saat sonra tekrar başlamaktadır. Bu ise mümkün değildir. Çünkü işçinin en az 11 saat dinlenmesi sağlanmamıştır.

SONUÇ

Ara dinlenmelerinin uzun tutulması ya da aralıklı olarak verilmesini iki husus açısından değerlendirmek gerekir. İlk olarak; eğer bu mola zamanlarında işçi serbestçe hareket edemiyor, dilediği gibi işyerinden ayrılamıyorsa bunun ara dinlenmesi olarak kabul edilmesi zaten düşünülemez.

Ancak işçi bu mola sürelerinde serbestçe hareket etse bile, işçinin mesaisini bitirdiği saat ile bir sonraki gün mesaiye geldiği saat arasında en az 11 saat olması gerekir. Öyleyse şu sonuca varabiliriz:

  • İşçilere ara dinlenmesi aralıklı olarak da kullandırılabilir
  • Ara dinlenmesi için öngörülmüş bir “en çok/azami” süre yoktur.
  • Önemli olan; işçinin bu uzun ara dinlenmelerinde serbestçe hareket etme özgürlüğünün olması ve işçinin iki vardiyası arasında en az 11 saat geçmiş olmasıdır.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

7 Yorum

  1. Merhabalar,
    benim bir sorum olacaktı.
    Örnek;
    Hafta İçi Mesai Başlangıcı : 8.30
    Hafta İçi Mesai Bitimi : 18.30
    Hafta Sonu Mesai Başlangıcı : 9.30 (Cumartesi)
    Hafta Sonu Mesai Bitimi : 15.00 (Cumartesi)
    Pazar günleri çalışmayan bir çalışan,
    fazla çalışma yapmıyor olarak gösterilebilir mi? mesela nasıl gösterilir.
    09:30-10:30 Kahvaltı
    12:00-13:00 Öğlen Yemeği
    16:30-17:00 Ara dinlenme
    gösterilir ve fazla çalışma ücreti verilmeyebilir. bunu durumu nasıl engelleye biliriz.
    uygulamada böyle olmayacağı aşikardır. ama çalışan bu şekilde göstererek fazla çalışma ücretinden kurtulmaya çalışabilecektir.

  2. Mrb Zeynel bey ben doğum izindeyim ve 10 ekimde iş başı yapacagim doğum sonrası yarı zamanlı çalışacağım yalnız aklıma takılan bir soru var aydinlatabilirseniZ çok sevinirim .haftalık 45 saatin yarısı 22.5 saat çalışmaya göre günlük 4 saat çalışıyorum diyelim mola hakkımı 15 dakika verirse paydos edeceğim saat 4 saat 15 dakikadan sonrası mı yoksa 15 dakika 4 saatin zaten içerisinde mi .
    Birde işveren 4 saat çalışan işçinin 15 dakika dinlenme diliminin 1 saate çıkarma lüksü var mıdır?

    1. Merhaba. Açıkçası evet, işveren bu ara dinlenmesini 1 saate de çıkarabilir; ama bunu işçinin aleyhine yaptığı anlaşılırsa, bu işçi bakımından bir haklı fesih sebebi olabilir. Yine de öncesinde, işverene yazılı başvurup ara dinlenmesinin normale çekilmesi istenmelidir. 4 saat net çalışacaksanız, toplam çalışma süreniz 4 saat 15 dakika olacaktır.

  3. Merhaba Ben 3 vardiya seklinde calisiyorum 08:00-16:00 16:00-24:00 !
    24:00-08:00 seklinde calismaktayim mola saatleri 10:00- 10:15 cay molasi
    12:30 – 13:00 yemek molasi 16:00 is bitisi yemek ve is bitisi arasinda
    ara dinlenme yok 16:00. 24:00 vardiyasinda 17:30 – 18:00 arasinda yemek 21:30 21:45 arasi cay 24:00 is bitisi 24:00 08:00 vardiyasinda 03:00 03:30 arasinda yemek 05:00 05:15 cay molasi but normal mi bilginiz olan varmi
    Simdi den tesekkur ederim

  4. Merhaba,
    08.00 -17.30 arası mesai saatlerimiz
    1 saatlik yemek arasina ek olarak 15 dakika öğleden önce 15 dakika öğleden sonra 2 adet molamız var. Fakat ben ne cay ne kahve ne de sigara içiyorum ve mola yapmıyorum. bu yarim saatlik arayı kullanmıyorum. 30 dakikalık molamı kullanmadığım için erken çıkmam söz konusu olabilir mi? Bunun için yapabileceğim bir şey var mıdır?

    1. Merhaba. Hayır, işveren tarafından size sağlanan bu ara dinlenmesine uymanız gerekir. Kullanmazsanız bile, erken çıkma hakkınız gündeme gelmeyecektir.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.

Bu yazımızı, alttaki sosyal medyada hesaplarının birinden paylaşan ziyaretçilerimizin yorumları ÖNCELİKLE cevaplanmaktadır. Yorum yaptığınız kullanıcı adıyla Sosyal Medya kullanıcı adınızın aynı olması yeterlidir.