İşe iade tazminatı nasıl hesaplanır?

İşe başlatmama tazminatı hesabı

İşe iade davasını anlattığımız bu yazıdan da görebileceğiniz üzere, bu davanın önemli sonuçları vardır. Bunlardan birisi de işe başlatmama tazminatıdır. İşe iade davasını kazanan işçisini, buna rağmen işe başlatmayan işverenin ödemekle yükümlüğü olduğu bu tazminatın nasıl hesaplanması gerektiğini bu yazımızda açıklamaya çalışacağız.

İşe başlatmama tazminatı nasıl belirlenir?

İşe iade davasını kazanan işçi, kararın kendisine tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işverenine başvurmalı ve işe başlatmasını, işe başlatılmaması halinde de işe başlatmama tazminatının ödenmesini talep etmelidir. Mahkeme tarafından işe iade kararı verilirken, aynı zamanda işe başlatmama tazminatı da belirlenir. Bu tazminatın miktarı işçinin en çok 8 aylık ücreti kadar olup ne kadar belirleneceği mahkemenin takdirindedir.

İşe iade tazminatına esas olan ücret nasıl bulunur?

Ülkemizde dava süreçlerinin oldukça uzun sürdüğünü biliyoruz. Bu sürece bir de Yargıtay aşamasını eklediğimizde bazen 2 yıl kadar süren davalara rastlamaktayız. İşe iade davasını kazanan işçinin ücreti nasıl belirlenmeli? İşçi işten ayrılalı uzun zaman olduğuna göre hangi ücretini dikkate almalıyız? İşçinin en son almış olduğu ücreti mi?

İşten çıkarılan işçi ne yapmalı?

Bu yazı da ilginizi çekebilir

Yargıtay kararlarına göre ( 9 Hukuk, 2010/7151) işe başlatmama tazminatına esas olan ücret, işçinin en son aldığı ücret değildir. İşe iade davasını kazanan işçi, işe başlamak için işverenine başvurduğunda ve bu başvurusu işveren tarafından reddedildiğinde ya da 1 ay içinde işçiye cevap verilmediğinde; işçinin talebinin reddedildiği tarih ya da 1 aylık sürenin sonu esas alınacaktır.

Bu durumu bir örnekle somutlaştıralım. 19.05.2014 tarihinde işten ayrılan ve daha sonra işe iade davası açan işçinin, davasını kazandığını ve kararın kendisine 22.07.2015 tarihinde tebliği edildiğini varsayalım. İşçi 25.07.2015 tarihinde işverenine işe başlamak için başvurmuş olsun. İşveren ise bu talebe 1 aylık süresi içinde cevap vermemiş olsun. İşte; işe başlatmama tazminatına esas olan ücret, bu işçinin emsali olan işçinin 25.08.2015 tarihinde aldığı ya da alması gereken ücret olacaktır.

İşe başlatmama tazminatına esas ücret brüt mü net mi?

işe başlatmama tazminatı hesaplanması

Hangi ücretin, işe başlatmama tazminatına esas olacağını bulduk. Örneğimizdeki emsal işçi ücretinin net 2.000 TL, brüt 2.500 TL olduğunu varsayalım. Şimdi yeni bir soru bizi beklemektedir: İşe başlatmama tazminatını hesaplarken 2.000 TL mi dikkate alınmalıdır yoksa 2.500 TL mi?

Öncelikle şunu söylemek gerekir ki, bu konuda İş Kanununda kesin bir hüküm yoktur. İşe başlatmama tazminatının düzenlendiği 21inci maddede işçinin “ücreti” kavramı geçmekle birlikte, net ya da brüt olması gerektiğine dair bir tanımlama bulunmamaktadır. O halde bakılması gereken ilk yer, Yargıtay kararları olacaktır.

Yargıtay kararlarında işe başlatmama tazminatının net olarak hesaplandığını görüyoruz. Bir kararda da ( 9 Hukuk, 2015/4644) belirtildiği gibi; işe başlatmama tazminatı çıplak ücret olarak hüküm altına alınmalıdır. 16.6.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5904 sayılı yasa ile 193 sayılı gelir vergisi kanununda değişiklik yapılmış ve işe başlatmama tazminatı gelir vergisi istisnaları arasında gösterilmiştir. Buna göre işe başlatmama tazminatından gelir vergisi kesilmemeli, sadece damga vergisi kesilmelidir.

SONUÇ

İşe başlatmama tazminatının hesaplamasında dikkat edilmesi gereken üç husus vardır. Bu üç hususu tekraren belirterek yazımı sonlandırmak istiyorum.

  • İşe başlatmama tazminatına esas olan ücret; işçinin işe başlama talebinin reddedildiği tarihte, emsali olan işçinin aldığı ücrettir.
  • İşe başlatmama tazminatına esas ücret çıplak ücrettir.
  • İşe başlatmama tazminatına esas çıplak ücretten gelir vergisi ve sigorta kesintisi yapılmamalı, sadece damga vergisi kesilmelidir.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

5 Yorum

  1. merhabalar ;

    ofis ortamında aynı gorevi yapan baska bir bayan çalışandan hakarete uğradım, 3 gun özür diler diye bekledim özür dileme olmadı,4. gün müdürüme söyledim ikaz etsin ihtar çeksin , 7. gunde herhangi bir ikaz uyarı gelmedi, bende tutanak tutup altına bayan arkadasımızın tekrar hakeret etmesi durumdan karsılık verecegımı bu tatanakla beyan eder sorumluluk ikaz etmediğinizden dolayı sizlerindir yazdım. imzaladım müdürmüze verdim.
    hakaret esnasında karsılık ve extra sozler soylemedim.

    bilgi olarak da dosyamda delil niteli olsun diye personel departmanına mail attım.
    2 gun sonra ikimizinde müdürümüz tarafından çıkışı verildi.

    işe iade davası açabilirmiyim. açsam kazanabilirmiyim.

  2. Zeynep hanim kolay gelsin ben 29.02.2016 yilnda ise iade davasi actim ve kazandim istinaf yargitay derken en sonda onanma oldu herşey buray kadar tam ise geri almadı isveren sonra benim avukatim git arabuluculuk davasi açti bekliyoruz sonuc daha uzarmi daha da hic para alacagima hic bilmiyorum bu parayi kim hesapliyor 28 ay oldu dava simdiden kolay gelsim

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.

YouTube kanalımıza üye olan ziyaretçilerimizin yorumları öncelikle cevaplanmaktadır. Yorum yaptığınız kullanıcı adıyla YouTube kullanıcı adınızın aynı olması yeterlidir.