İşveren istediği işçiyi dilediği zamanda çıkarabilir mi?

İşveren dilediği zaman işçiyi çıkarabilir mi?

İşçi ile işveren arasındaki ilişki, İş Kanunuyla düzenlenmiştir. Devlet, bu özel ilişki alanını kişilerin inisiyatifine bırakmamış; bunun yerine temel kuralları koymayı tercih etmiştir. İşçinin işten çıkarılma halleri de kanunla düzenlenmiştir. İşveren, istediği işçiyi ve istediği zaman işten çıkarabilir mi?

İşten çıkarmanın sonuçları

İş Kanunu, özel bir hukuk alanı olduğu için mutlak kurallar koymak yerine, bu kurallara uymamanın yaptırımlarını düzenlemiştir. Örneğin bir memur işten çıkarılsa ve idare mahkemesine açtığı davayı kazansa, işe tekrar alınmak zorundadır.

İşçi için aynı şeyi söyleyemeyiz. Çünkü İş Kanunu; işçi ile işveren arasındaki ilişkiye bir yere kadar karışır. O noktadan sonra, kesin kararı verecek olan iş ilişkisinin tarafları olacaktır.

Ortada haklı bir nedeni yokken işçiyi çıkaran işveren ona kıdem tazminatı başta olmak üzere ihbar tazminatı ya da eşit davranmama tazminatı ödemek zorunda kalabilir. Ya da işçi işe iade davası açarak işe tekrar alınmasını isteyebilir. Bütün bunlar, işçinin haklarıdır. Ama ortada bir gerçek vardır ki; son kararı verecek olan yine de işveren olacaktır.

İşveren maliyetlere katlanmayı göze alırsa!

işveren dilediği işçiyi çıkarabilir mi?

Aslında yazımızın konusu olan sorunun cevabı tam olarak burada yatmaktadır. İşçiyi sadece canı istediği için işten çıkaran bir işverene uygulanacak tüm yaptırımlar maddidir. O halde işveren; tüm bu maddi yaptırımları göze alıyorsa, işçisini işten çıkarır ve bir daha onunla çalışma zorunda kalmaz.

SONUÇ

Bu hususta bir ayrımı iyi yapmak gerekir. İşçinin ortada haklı bir neden yokken işten çıkarılması sonucunda, işçi birçok hakka sahiptir. İşe iade davası açmak, kıdem tazminatını ya da ihbar tazminatını istemek veya diğer tüm yasal haklarını talep etmek bunlardan bazılarıdır.

İşçiyi geçerli bir neden yokken işten çıkaran işverenin maruz kalacağı birçok maddi yaptırım ve tazminat bulunmaktadır. Bu yaptırımlar da işverenleri, İş Kanununun koyduğu kurallara uymaya itmektedir.

Ancak ortada bir gerçek vardır ki; tazminat ödemeyi göze alan bir işveren, işçisini istediği zaman ve gerekçe dahi göstermeksizin işten çıkarabilir. Hiçbir hukuki sonuç da, onu işçisini tekrar işe almaya zorlayamaz. Dolayısıyla, işverenin istediği işçisini işten çıkarabileceğini; ancak bunun karşılığında bir takım maddi yaptırımlarla karşı karşıya kalacağını söyleyebiliriz.

, , ,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

4 Yorum

  1. Merhaba, 16 yılık avukat katibiyim. İki ortaklı bir hukuk bürosunda katip ve sekreter olarak 6 yıl çalıştım. Ben çalışmaya devam ederken müvekkili maddi zarara uğrattığım gerekçesiyle işten çıkarıldım. istifa mektubu imzalamaya zorlandım imzalamadığım için hakkımda bilgim olmayan ve bana yazılı yada sözlü olarak gösterilmeyen bir tutanak ile karşı karşıya kaldım. Tazminatım ödenmedi. Tutulan tutanakta işten çıkarılan elemanların yaptığı hataları dahi bana yükleyen hatta diğer elemanın yaptığı ve ceza aldığı hırsızlığı dahi benim yaptığımı iddia ettiler. ssk çıkışımı madde 29 dan verdiler. Bu nedenle işkurdan maaş alamadığım gibi hakkımda yaptıkları asılsız dedikodular nedeniyle hukuk bürolarında iş bulamıyorum. Üstelik işten çıkarıldığım gün duruma şahit olan arkadaşlarımın hepsi patronun yanında yer aldılar ve hiç tanığım yok. Kendime dava açmak için avukat tayin edemiyorum ve dava açacağım kişi avukat olduğundan kimse yanaşmıyor. Arabulucuk kurumu ve diğer görüştüğüm avukatlar dahil mesleki etik gereği meslektaşlarına karşı bir dava veya işlem alamayacaklarını bahane ederek tarafıma vekil bulma durumum kalmadı. Hukuka olan inancım adalete olan inancım tamamen kayboldu. 6 yıllık emeğim gitti.Tanığım yok ve ne yapmalıyım bilmiyorum. Teşekkürler…

    1. Merhaba. Her şeyden önce, dava açmak için avukat tutmanıza gerek yok. Ayrıca bir avukatın, başka bir avukata karşı dava alması etik olduğu gibi olması da gerekendir.
      Bir dava dilekçesi hazırlayın ve bu hususları orada da belirterek doğrudan siz iş mahkemesinde dava açın. Böylece, gerisine mahkeme karar verecektir. Davada hem kıdem tazminatınızı hem de ücret ve benzeri tüm alacaklarınızı talep edersiniz.

  2. iyi akşamlar.2012 yılında girmiş oldugum kurumsal şirket tarafından 2014 te işten çıkartıldım hemde hiçbir hak talep etmiyorum diye bir istifa kağıdı önüme konuldu.kağıdı imzalamdım ve sen imzalamasan da ika ve müdür imzaladı zaten çıkardık sana gerek yok denildi.gerekçe olarak yanlış olan birşeyi gösteriip (kötü niyet ) işten çıkartıldım öncesinde herhangi bilgilendirme de yapılmadı.işten çıktıktan sonra işsizlik maaşı alabildim ancak.ay sonu maaşım eksikti. yatan ücretim de tam olarak yatırılmadı.78 saat fazla çalışmışlığım vede 2 yıllık yıllık izin param bulunuyordu.bununla ilgili elimde yazılı imzalı kağıt var kurumsal şirkete ait.şuanda yıl 2017 ne yapmam gerekiyor geri alabilir miyim tüm bu ücretlerimi 2 yıllık ihbar ve kıdemim hiç olsun istemiyorum.yapılan haksızlık yanlarına kar kalmamalı. yönlendirirseniz sevinirim.avukat vs vereck paramda yok bu arada.şimdiden teşekkürler.

    1. Fesih tarihinizden itibaren 5 yıllık bir zamanaşımı süreniz var. İş mahkemesine dava açabilirsiniz.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.