Kötüniyet tazminatı nedir? Hangi işçiler talep edebilir?

Kötü niyet tazminatı nedir?

Kötüniyet tazminatı, belirli şartlar oluştuğunda işçiye ödenmesi gereken ve miktarı, bildirim süresinin üç katı olan bir tazminat türüdür. Bu tazminatın hangi durumlarda ve kimlere ödenmesi gerektiğini sizlere bu yazıda açıklamaya çalışacağım.

İhbar süreleri

Kötü niyet tazminatını tanımlamadan önce, İş Kanununun 17nci maddesinde belirlenen ihbar sürelerini öğrenmek gerekmektedir. Buna göre; belirsiz süreli iş sözleşmesinin söz konusu olduğu iş ilişkilerinde, iş akdini feshetmek isteyen taraf bunu karşı tarafa belli bir süre önceden bildirmekle mükelleftir. Bildirim süreleri şu şekildedir:

  • İşi 6 aydan az süren olan işçi bakımından 2 hafta
  • İşi 6 aydan 1,5 yıla kadar sürmüş olan işçi bakımından 4 hafta
  • İşi 1,5 yıldan 3 yıla kadar süren işçi bakımından 6 hafta
  • İşi 3 yıldan çok süren olan işçi bakımından 8 hafta

Kötüniyet tazminatı kime ödenir?

Bu tazminat, belirli şartların oluşması halinde işçiye ödenir. Kötü niyet tazminatına hak kazanabilmenin şartları şu şekilde sıralanabilir:

Kötü niyet tazminatının miktarı

Bu miktar da İş Kanununda açıkça belirtilmiş olup bu konuda mahkemenin her hangi bir takdir yetkisi bulunmamaktadır. Mahkemece kötü niyet tazminatının ödenmesi gerektiğine karar verilmişse, bu tazminat miktarı işçinin ihbar süresinin üç katı olarak belirlenmelidir.

O halde kıdemi 6 aydan az olan işçi için kötü niyet tazminatı tutarı işçinin altı haftalık ücreti, 6 ay ile 1,5 yıl arasında kıdemi olan işçi için on iki haftalık ücreti, 1,5 yıl ile 3 yıl arasında kıdemi olan işçi için on sekiz haftalık ücreti ve 3 yıldan çok kıdemi olan işçi için ise yirmi dört haftalık ücreti olarak belirlenecektir.

Kötüniyet tazminatı ile ihbar tazminatı birlikte olur mu?

kötü niyet tazminatı nedir?

Yine İş Kanununun amir hükmü gereğince, kötü niyet tazminatı ödenmesine karar verilen bir işçiye aynı zamanda ihbar tazminatının da ödenmesi mümkündür. Yani, işvereni tarafından fesih hakkı kötüye kullanılarak işten çıkarıldığı için kötü niyet tazminatı alan işçi; eğer ihbar tazminatını alamamışsa, onu da alabilecektir.

Kötü niyet tazminatının hesaplanması

Kötüniyet tazminatına esas olan ücret hesaplanırken, işçinin sadece çıplak ücreti esas alınmaz. Ayrıca işçiye maaşı dışında ödenen diğer ücretler ile sağlanan ve para ile ölçülebilen menfaatler de dikkate alınır ve maaşa eklenir.

SONUÇ

İşvereninin fesih hakkını kötüye kullandığını düşünen işçi, dava açarak kötü niyet tazminatı talep edebilir. Bunun ilk şartı, işçinin iş güvencesine sahip olmamasıdır. Çünkü iş güvencesine sahip olan bir işçi zaten işe iade davası açma hakkına sahiptir. İş güvencesine sahip olduğu halde kötü niyet tazminatı talep eden işçinin bu isteği, mahkemece reddedilecektir.

İşçinin iş sözleşmesinin kötü niyetle fesih edildiğinin mahkemece tespit edilmesi halinde işçiye, kıdemine göre belirlenen ihbar sürelerinin üç katı tutarında kötü niyet tazminatı ödenecektir. Bu tazminata esas olan ücret, işçinin sadece net maaşı değil; maaşıyla birlikte ona ödenen diğer ücretler ile para ile ölçülebilen menfaatler toplamıdır.

 

Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

5 Yorum

  1. Merhaba bende 01.12 .2016 günü hiç sebepsiz yere işten cikarildim ne bana 15 gün önce haber verildi müdür odasına çağırdı ve benimle çalışmak istemediğini söyledi ve muhasebesini yanına gittim ve bana imzalattigi evrakları okumadan imzalatti ve ben ağlayarak o üzüntüyle okumadan imzaladım ve benim tazminatimi verdiler ama işsizlik maaşını hak edemiyormusum 22 . Maddeden beni işten çıkarmışlar ve ben işsizlik maaşı alamıyorum dava açsam kazanirmiyim bilgi verirmisiniz

    1. Merhaba, konulara hep duygusal olarak yaklaşılıyor. Böyle olduğu müddetçe de dava açılsa da kazanılma şansı maalesef ki düşük olabiliyor. Zamanında niçin itiraz etmediniz? Hadi siz İK uygulamarını bilmiyor, yabancısınız. Niçin zamanında hukuki destek almadınız? Kanunun size tanımış olduğu en azından bir 6 gün var. Çıkış sebebiniz size ne olarak bildirildi? Ne imzaladınız?
      Bu gibi kanıtlar ortaya konulmadıkça mahkemeler de maalesef ”Ne koparabiliriz’e” karşı tedbir almak zorunda kalıyor.
      Dava açma hakkınız her zaman vardır, anayasal hakkınızdır.
      İyi günler.

    1. Fevzi bey, işe iade davası açamıyorsanız bu davayı açabilirsiniz. Yolu da iş mahkemesine başvurmaktır.

  2. Aylık 238 saat civarı çalışıyorum fakat aldığım ücret yine asgari yani 1301 tl buna dayanarak işten çıkıp yasal yollara basvursam tazminat alabilir miyim ? 3 yıldır çalışıyorum. Mail olarak cevap verebilir misiniz? Teşekkürler

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.