Maktu ücret nedir? Günlük ücret nedir?

Maktu ücret ve günlük ücret

İşçinin ortaya koyduğu emeğinin karşılığı olan ücret, aynı zamanda birçok işçinin de tek geçim kaynağıdır. Hal böyle olunca, ücrete dair temel kurallar İş Kanunuyla düzenlenmiştir. Ücretin türü de, bazı durumlarda önem arz etmektedir. Sık sık duyduğunuz maktu ücret ve günlük ücret kavramlarını sizin için açıklamaya çalıştım.

Ücret türü önemli mi?

İşçi ay sonunda maaşını alır ve çalışmaya devam eder. Bu maaşın türü ya da niteliği onu çok da ilgilendirmez. Ama teknik olarak, İş Kanunuyla ilgili bazı soruların cevabını verirken, ücretin türü önem arz eder.

Maktu ücret

İşçinin maaşının aylık olarak belirlenmesi demektir. Ay içinde kaç gün olursa olsun, işçinin maaşı değişmeyecektir. Bu maaş türünün temel özellikleri şunlardır:

  • İşçinin maaşı aylık belirlenmiştir.
  • İşçiye hafta tatili ücreti ya da resmi tatil ücreti ödenmez.
  • İşçi ay içinde bazı günlerde işe gelmemiş olsa da, maaşından kesinti yapılmaz.
  • Ay ister 28 çeksin, isterse 29, 30 ya da 31, işçinin maaşı sabit kalacaktır.

Günlük ücret

İşçinin maaşının günlük olarak belirlenmesidir. Bu ücret türünde, maaşın belirleyicisi puantaj kayıtları olmakta ve işçi işe kaç gün gelmişse, o kadar maaş almaktadır. Bu ücret türünün özellikleri ise şunlardır:

  • İşçinin ücreti günlük belirlenir.
  • Çalışması halinde işçiye, hem genel tatil hem de hafta tatili ücreti ödenir.
  • Ay sonunda puantaj kayıtları incelenir ve işçiye, gelmiş olduğu gün kadar maaş ödenir.
  • Ay 28 çekiyorsa işçiye 28 günlük, 31 çekiyorsa 31 günlük ücret ödenmelidir. İşçinin maaşı, o ayın kaç gün çektiğine göre değişecektir.

Maktu ücret ve günlük ücret ayrımının önemi

günlük ücret

İşçi açısından farklı sonuçlar doğuran bu ücret türleri, teknik olarak da 2 hususta farklı sonuçlara sebebiyet verir. Bunlar raporlu günlerde ücret kesilmesi ve aylar itibariyle işçiye ödenecek maaştır.

İşçiler arasında merak edilen konulardan birisi de, 31 gün çeken aylarda işçiye ne kadar maaş ödenmesi gerektiğiyle ilgilidir. Yılda 7 ayın 31 gün çektiğini düşündüğümüzde, işçilere bu aylarda da 30 günlük ücret ödenmesi halinde işçinin mağdur olduğu gerçektir. İşte işçiye, 31 gün çeken aylarda maaşının kaç gün üzerinden ödenmesi gerektiğiyle ilgili bir karara varabilmemiz için, önce işçinin ücretinin türünü tespit etmemiz gerekir. Buna göre; ücret maktu olarak belirlenen bir işçiye, ay kaç gün çekerse çeksin, aynı miktarda ücret ödenmesi doğruyken, ücreti günlük belirlenen işçiye, ay kaç gün çekiyorsa o kadar ücret ödenmesi doğrudur.

Benzer bir ayrım, raporlu işçinin maaşının kesilip kesilmemesi konusunda da vardır. Bildiğiniz üzere, işçinin sağlık raporu alması halinde, diğer şartlar da varsa, raporun üçüncü gününden itibaren işçilere iş göremezlik ödeneği ödenmektedir. İşte rapor parası olarak da bilinen bu geçici iş göremezlik ödeneğinin alındığı gün, ücreti günlük belirlenen işçinin ücreti kesilecektir. Maktu ücret alan işçinin ücreti ise kesilmeyecek, alınan rapor parası ile normal maaşı mahsup edilecektir.

SONUÇ

İşçinin ücretinin aylık belirlendiği ücret türü maktu ücretken, ücretin günlük belirlendiği ücret türü ise günlük ücrettir. Çoğu zaman, iş sözleşmelerinde ücret türü  net olarak yazmasa da, yukarıda belirttiğim kriterleri dikkate alarak, kendiniz de ücretinizin maktu mu yoksa günlük mü olduğunu tespit edebilirsiniz.

,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

2 Yorum

  1. Evet Gürcan bey, özel sektörde sık rastlanmasa da, özellikle üst düzey çalışanlarda da bu ücret rejimine rastlanabilmektedir.

  2. Bir örnek göstermek gerekirse, kamu personeli genellikle aylık maktu ücret ile çalışmaktadır. (Mesela Astsubaylar)

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.