Ödenmeyen fazla mesai ücretleriniz için şikayette bulunmayın!

Fazla mesai için işvereni şikayet etmek

Bu yazımda sizlere çalışma ve denetim hayatının gerçeklerinden biraz bahsetmek istiyorum. Haklıyken haksız duruma düşebileceğinizi, haklarınızı yitirebileceğinizi bilmeniz gerekiyor. İşyerinde fazla mesai yapıyorsunuz ve ücreti siz ödenmiyorsa ne yapmalısınız? Size hemen şu cevabı verebilirdim: Alo 170’e şikayet edin ve iş müfettişleri size mesailerinizi ödetsin! Ama gerçekler tam olarak böyle olmuyor.

Fazla mesai nedir?

İş Kanununa göre haftalık çalışma süresi, aksi kararlaştırılmadıkça, en çok 45 saattir. Bunun anlamı ise, işçinin bir haftalık süre zarfında yaptığı çalışmanın 45 saati aşması durumunda fazla mesainin gündeme gelmesidir. 45 saatin üzerindeki her çalışmanın % 50 zamlı olarak ödenmesi gerekir. Elbette ki bunun yerine serbest zaman kullandırılması ya da denkleştirme yapılması da mümkündür. Ama yazımızın konusu gereği, işyerinde serbest zaman ve denkleştirme uygulaması olmadığını ve işçinin fazla çalışma ücretinin ödenmediğini varsayacağız.

Fazla mesai ücreti ödenmiyorsa ne yapılabilir?

Burada ilk seçenek, haklı nedenle işten ayrılmaktır. İşçinin hakkı olan bir ücretin ödenmemesi, ona haklı bir fesih nedeni verir ve işçi bu gerekçeyle işten ayrılırsa kıdem tazminatı almaya hak kazanır. Peki ama ya işçi çalışmaya devam etmek istiyorsa ne olacak?

Fazla mesai onayı iptal dilekçesi

Bu yazı da ilginizi çekebilir

İşte bu noktada muhtemel tek çözüm, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına şikayette bulunmak olarak görünmektedir. Alo 170, Bimer ya da İşkur aracılığıyla yapılan bu şikayetler İş Müfettişleri tarafından yerinde incelenmektedir. Yapılan teftişlerde, işyerinde fazla mesai yapıldığı ancak ücretinin ödenmediği görülürse, işverenlerden bu fazla mesaileri ödenmesi istenmektedir.

Fazla mesai için şikayette bulunmayın!

Diyebilirsiniz ki; madem iş müfettişi geliyor ve fazla mesailerimizi tespit ediyor, üstelik de bunların ödenmesini işverenden istiyor, neden şikayet etmeyelim? Bu sorunun cevabı, uygulamada yaşanan önemli bir sorunla yakından ilgilidir.

Evet, iş müfettişinin raporu üzerine işveren fazla mesaileri işçilere ödeyebilir. Bu, olabilecek bir ihtimaldir. Ancak bazı durumlarda, işverenlerin farklı bir yol izlediğini görmekteyiz. Bu ise, işçilere önce fazla mesailerini banka hesaplarına göndererek ödemek ve sonra da bu paraları elden geri almaktır.

İşini kaybetmek istemeyen işçi, banka hesabına yatan fazla mesai paralarını işverene elden geri verdiğinde ne olur? İşçinin tüm fazla mesai hakları yitirilmiş olur. Çünkü kağıt üstünde işveren, işçisine geriye dönük fazla mesailerini ödemiştir: Geçmiş olsun.

Şikayette bulunmaktansa işten ayrılınca dava açın

Bana göre en mantıklı yöntem budur. Bunun sakıncası ise, dava açıldığından ancak geriye dönük 5 yıllık fazla mesai ücretlerinin alınabilmesidir. Yine de böyle bir durumda en azından, işçi ne kadar fazla mesai hakkı varsa tamamını  mahkeme aracılığıyla alabilir ve geri ödemek zorunda da kalmaz.

SONUÇ

fazla mesai şikayet

Fazla mesai ücretleri ödenmediği için işverenini şikayet eden ve yapılan teftiş sonucunda haklı çıkan işçiyi bekleyen bir tehlike vardır. İşveren, müfettiş raporu üzerine işçinin hak edilen geçmiş dönem fazla mesai ücretlerini banka aracılığıyla işçiye ödedikten sonra, bu paraları elden geri alabilir. İşini kaybetmek istemeyen işçi bunu kabul edip aldığı paraları elden geri verdiğinde ise, geçmiş dönem fazla mesai ücretlerini artık yitirmiş demektir.

Bu nedenle; fazla mesai ücreti alamayan işçilere tavsiyem, işten ayrıldıktan sonra ve dava açarak bu haklarını aramalarıdır. Böyle bir durumda, mahkemece ödettirilen fazla mesailerin işverence geri alınması da söz konusu olmayacaktır.

Ama dava açıldığında en çok geriye dönük 5 yıllık fazla mesai ücretlerinin alınabildiği göz önüne alındığında; şikayet etme ya da işten ayrıldıktan sonra dava açma arasında karar vermesi gereken yine işçinin kendisi olacaktır.

, ,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

59 Yorum

  1. Fazla mesai ücretlerimiz ödenmiyor ama maaş bordrosunu imzaladık hak talep edebilirmiyiz fazla mesai alacaklarımız için

  2. Merhaba 2 yıl 10 aydır aynı iş yerinde çalışıyorum fakat fazla mesai ücretlerini alamıyoruz bu aydan sonra verilecek diyorlar geçmişte verilmeyen fazla mesai ücretleri ile ilğili noterden ihtar çekip tazminat ve fazla mesai ücretlerimi alabilirmiyim ve noterden ihtar çektikten sonra işten hemen ayrılabilirmiyim teşekkürler

    1. Ömer bey, ihtarname ile fesih yapacaksanız, derhal ayrılabilirsiniz. Dava açarak fazla mesai yaptığını ispatlamanız halinde, geriye dönük bu haklarınızı almanız mümkündür.

      1. İhtarname çektiğim günden itibaren ayrıldığımda hakkım olan kıdem tazminatını alabilirmiyim ve daha sonra mahkemeye verip fazla mesailerimide alabilirim demi

        1. İşveren ödemezse, kıdem tazminatınız için dava açarsınız. Bu davada fazla mesailerinizi de talep edersiniz. Gerisi mahkemenin takdiri olacaktır.

          1. İş verenin ödememe gibi bi ihtimali var mı peki vermek zorunda değilmi tazminatı bide süresi var mı bu tazminat almanın ihtar çektikten sonra ne kadar sürerde vermesi gerekir tazminatı

          2. Elbette vardır. Zaten mahkemeler bunun için var. Ödemezse dava açar ve hakkınızı ararsınız. Tazminatın normalde, ihtarnamede belirttiğiniz süre için ödenmesi gerekir.

  3. Merhaba, 03.02.2014 tarihinde Amerika menşeili bir firmada yönetici asistanı olarak başladığım işimde her ay en az 20 saat fazla mesaim oluyordu ve bunlar zamanında ödeniyordu. Maaş bordrolarımda da herşey olması gerektiği gibi eksiksiz yansıtılıyordu. Kasım 2015 tarihinde farklı departmanlarda çalışan arkadaşlarımdan mesailerimizin kaldırıldığını duydum. Ülke müdürümüz tarafından gönderilen e-mail yalnızca bana ve muhasebe asistanına atılmamıştı. Bunun yanısıra hiç bir bilgilendirme yapılmamıştı tarafımıza. Onayımız alınmadan hatta hiç bir açıklama yapılmadan mesailer kaldırılmıştı. Yaklaşık 1 ay boyunca yetkililerden bu konuyla ilgili hiç bir açıklama yapılmadı. Tek bir şey söylendi bundan sonra mesailerimizi zaman çizelgesine yazmamamız. Kasım sonu itibariyle mesaileri hiç bir şekilde yazdırmadılar. Fakat benim mesaiye kaldığıma dair elimde kanıtlarım ve şahitlerim de var. Hatta bu sebeple haklı sebeple iş akdini fesh eden biri de var. Bunun önlemini almak için mesai yapılan gün yerine izin kullanılması söylendi. Fakat bunun mümkün olmadığı netti. Çok fazla iş yükü vardı, krizden dolayı eleman çıkartılmıştı ve her ay yapılan measiler kaldırılmıştı. Ben bunları haklı sebep göstererek iş akdimi fesh edip tazminatımı alıp 3 yıl 7 ay çalıştığım şirketten ayrıldım. Fakat Kasım 2015-Eylül 2017 tarihleri arasındaki fazla mesai ücretlerimi de almak istiyorum. Yalnız şöyle bir durum var çalışırken dönem dönem yapmış oldugum fazla mesailerin yerine izin kullandım.sonra iş yüküm çok artınca senelik izinlerimi de kullanamaz oldum. Haklı sebeple yazmış olduğum fesih bildiriminde iş yükümün artması (nerdeyse 2,5 kişinin işini yapıyordum) , mesai ücretlerimizin kaldırılmasını yazdım. Endişem şu yönde şirkette 3 4 çalışan yalan ifade beyan etse ve mesai yaptıgıma dair ellerinde tek bir güne ait e-mail olması halinde sanki her mesaiye kalışımda izin kullanmışım izlenimi olabilir mi? Ayrıca her ay measiye kaldım fakat kaç saat kaldığımı yazmadım geriye dönük hesaplaması nasıl yapılır? Mesai saatlerini zaman çizelgesine yazmış olduğum dönemlerde her ay en az 20 saat mesaim vardı. Yazdığım gibi mesaiye kaldıgıma dair e-maillerim var.

    1. Merhaba. Fazla mesai yaptığınızı tanık ya da evrak ya da yazışmalarla ispat edebilirsiniz. Ama çok fazla düşünmenize de gerek yok. Avukat tutmadan bizzat dava açın, kaybedeceğiniz fazla bir şey olmaz. Mahkemenin vereceği karar, delillere göre olacaktır. Şu anda bir şey söylemem mümkün olmaz.

  4. Slm hocam biz haftada 47.5 saat molalar haric calisiyoruz fazla mesai almiyoruz ikinci sorum agi bizde yok diyolar. Vermiyolar ucuncu sorum benim maasim 2000 tl ama ssk asgari ucretten yatiyo bunlar icin ne yapmam gerekir 16 aydir calisiyorum

    1. Yavuz bey, sorunuzun cevabı aslında yazıda var. Ya bu şekilde çalışmaya devam ederek işten ayrıldıktan sonra haklarınızı almalısınız ya da bu gerekçelere dayanarak haklı fesih yapmalısınız.

  5. Sayın Site Yöneticisi

    …’de 08.06.2017 tarihinde işe başladım ve asgari ücret üzerinden anlaşma yapılıp iş veren ile sözleşme imzaladım, fakat sigorta girişim 24.06.2017 başlatıldı.

    Haftalık 45 saat üzerinden sözleşme imzalamama rağmen ortalama 60 saatin üzerinde çalıştırıldım.
    Hiçbir mesai ücreti alamadığım gibi 9 haftalık çalışma döneminde kullandırılmayan haftalık izinlerim elden eksik bir şekilde ödendi.

    İş çıkışında ise tüm haklarımı aldığıma dair imza attırıldı kalan ücretlerimin banka hesabıma yatacağı söylendi ama hiçbir ücret hala yatırılmadı.

    Bu konu hakkında görüşlerinizi ve yardımlarınızı bekliyorum.

    1. Merhaba. Eğer halen alacağınız olduğunu düşünüyorsanız, arabulucuya başvurmanızı öneririm. Böylece alacağınızı tahsil etme imkanınız olabilir.

  6. Sayın İlgili,

    Neredeyse 3 yıldır çalışmakta olduğum özel şirkette geçmiş döneme ait fazla mesailerimin ve bunun yanında bordrolarımı incelediğimde de bayram mesailerimin eksik veya hiç yatırılmadığını tespit ettim.
    Olayın tespiti şöyle olmuştur.
    Geçtiğimiz Kurban Bayramı ve 30 Ağustos Zafer Bayramı art arda geldiği için 6 günlük bayram mesai oluşturmuştur.
    Şu an da çalışıyor olduğum şirket maaş ödemesi yaptığında geçen aylarda aldığım maaşla neredeyse aynı olduğunu fark ettim. Konuyu çalıştığım şirketti ki sorumlu müdüre anlattım fakat bir çözüm sağlanmadı geçiştirildi.
    Bunun üzerine, çalıştığım şirkette parmak izi okutma sistemi olduğu için daha önceki bordrolarımı ve aylık parmak izi okutmaları karşılaştırdığımda, geçmiş bayram mesailerimin bazı bayramlarda hiç bazılarında ise eksik olarak hesaplanıp yatırıldığını tespit ettim.
    Ayrıca haftalık izin kullandırılmadan çalıştırıldığım haftalar var ve bu izinler hala verilmiyor, personel yok kullandıramayız deniliyor.
    Yıllık izin kullanmak istediğimde ise 6+1 şeklinde kullandırıyorlar.

    Kıdem tazminatı, ödenmemiş fazla mesailer ve bayram mesailerini almak istiyorum.
    Bu deliller doğrultusunda dava açılabilir mi?
    Ne kadar yararlı olur?

    İyi Çalışmalar.

    1. Merhaba. Kıdem tazminatı için işten ayrılmanız gerekir. Bunun için haklı fesih yapmalısınız. Tüm bu hususları mahkemede ispat etmeniz gerekecek. Ancak bunu yazılı delillerle yapabileceğiniz gibi tanık dinleterek de yapabilirsiniz. Önemli olan, mahkemenin bu hususların olduğuna kanaat getirmesidir. İşten ayrılacaksanız, sitemizdeki iletişim formunu kullanarak bize ulaştığınız takdirde, sizin için ihtarname hazırlayabiliriz.

  7. Merhaba mustafa bey eşim yaklaşık 8 aydır özel sektörde çalışıyor sabah 8 aksam6 saatleri arasında çalışmak şartıyla ve 1700 TL ücret ile şoför olarak işe başladı fakat yaz boyunca sabah 7 de gidip gece 22 de eve geldi 4 ay boyunca patron mesai parası yok demiş şoför olarak işe aldılar hamallık dahi yaptırdılar bir de 4 gün bayramda çalıştı 4 günlük bayram mesaisini 80 lira olarak hesaplamışlardır maaşı 1700 lira olarak yatirmiyorlar 700 yatiriyorlar 400 elden veriyorlar gerisini istemeyle veriyorlar hey ay boyle ne aldık ne verdik kafamiz karışıyor eşim maasimi tam yatırın anlamıyorum bi şekilde demiş gene ayni bu ay 1400 yatirmislar gerisi gene yok boyle işyerlerine devletimizin yapacağı hic bir şey yok mu isim gizleyerek sikayette bulunabilir mıyız lütfen yardımcı olabilir misiniz saygilarimla

  8. mustafa bey meraba ben 1 yıl 6 ay bir özel hastanede çalıştım çalışltığım süre boyunca hiçbir şekilde fazla mesailerim ödenmedi elimde birim amirim tarafından imzalı tüm nöbet listelerim ve şahitlerim var mahkemeye versem fazla mesailerimi alabilir miyim??

    1. Sedat bey, özellikle azılı deliller çok işinize yarar. Davayı tabi ki açın; ama fazla mesai alacaklarınızın 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu unutmayın.

  9. mustafa bey bir frmada endeks okuma teknikeri olarak görev yapmaktayım fazla calısma ve bayram ücretlerini tam olarak alamıyorum haftada 14 saat mesaim varken sadece 2 saat yazıp ödüyorlar 15 temmuz resmi bayramda çalıştık ve bunun için her hangi bir ödeme yapmadılar şimdi ben bunlaru mazeret edip anlaşmamı tek tarflı fesh etmek istiyorum bu dilekçe sonucunda kıdem tazminatım ve diğer ödemelerden faydalanabilirmiyim

    1. Mehmet bey her iki durum da haklı fesih nedenidir. Eğer bu durumların varlığını mahkemede ispat edebilirseniz, elbette ki hem kıdem tazminatınızı hem de geriye dönük ücretlerinizi alırsınız.

      1. Bu ay istifami verecem ama 15 temmuz mesaimi bu ay vereceklermis bu durundada hakli neden sayilirmi acaba

        1. 15 Temmuz Resmi Tatili çalıştınız, hakettiniz. Ödemesi bu ay yapılabilir o ayrı konu. Sorunuz nedir tam olarak?

          1. Ben istifa etmek istiyorum ama issizlik maasi ve diger odemelerim icin hakli bi sebep belirtmem gerekiyormus 15 temmuz da calstirdilar bizi ve bi odeme yapmadilar fazla calisma mesailerimiz ise ayda 20 saat calisirken sadece 4 saat yaziyorlar bunlari gerekce gosterip istifa etmek istedim ama dun 15 temmuz mesaisini bu ay odeyeceklerini soylediler simdi istifa etsem bi hak alirmiyim diye soruyorum

          2. Eğer bordronuzdaki fazla mesailerden daha fazlasını yapıp ödemesinin de yapılmadığını da ispata hazırsanız haklı sebep olarak işakdinizi feshedebilirsiniz. İstifa olarak yazmayın sakın! (İspat yükü önemlidir)

      2. bugun 15 temmuz mesaisinin ödenecegini söylediler bana sanırım buna istinaden istifamda bunu yazamıyacagım ve haklı bir istifa olmayacak doğrumudur mustafa bey

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.