Özel okul öğretmenleri tazminat alabilir mi?

Başlarken

Özel okullarda görev yapan öğretmenler “Özel Öğretim Kurumları Kanununu” kapsamında İş Kanununa tabi olarak çalışmaktadır. İşçilerin en tabi haklarından olan kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı konularında özel okul öğretmenlerinin bazen tereddüde düştüklerini görmekteyiz. Bu tereddüt, öğretmenlerin iş sözleşmelerinin her yıl yenilenmesinden yani belirli süreli olarak yapılmasından kaynaklanmaktadır. O halde bu konuyu netleştirelim.

Kıdem tazminatı nedir?

Kıdem tazminatı İş Kanununa tabi olarak bir işyerinde çalışan işçinin o işyerindeki çalışmalarına karşılık işten ayrılırken toplu olarak aldığı ve çalıştığı her yıl için bir aylık brüt maaşı tutarında hesaplanan bir ödemedir. Ancak kıdem tazminatının hak edilmesi için bazı şartlar vardır. Bu şartların taşınmadığı durumlarda, kıdem tazminatı hakkı ortadan kalkar.

Kıdem tazminatının ne olduğunu ve nasıl hesaplanacağını daha önce yazmıştım. Ayrıca hazırlamış olduğum kıdem tazminatı şeması ile de kıdem tazminatı almaya hak kazanıp kazanmadığınızı kolayca bulabileceğiniz bir tabloyu sizlere daha önce sunmuştum. Bu yazılarımı inceleyerek konu hakkında fikir sahibi olabilirsiniz.

İhbar tazminatı nedir?

İhbar tazminatı da belirli koşullar oluştuğunda işçinin hak ettiği bir ödemedir. Belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışan işçinin iş akdi İş Kanununun 17nci maddesi kapsamında feshedilecekse, işçiye belli bir süre önceden bu durumun bildirilmesi gerekir. Bu süre ise işçinin kıdemine göre belirlenmekte olup en az 2 hafta, en çok 8 haftadır. İşte bu süreleri beklemek istemeyen işveren, işçisini hemen işten çıkarmak istiyorsa bu 2, 4, 6 ya da 8 haftalık sürelerin ücretini peşin ödeyerek işçiyi işten çıkarabilir. Yapılan bu ödeme ise ihbar tazminatı olarak bilinir.

İhbar tazminatının ne olduğunu bir başka yazımda anlatmıştım. Aynı zamanda işçinin istifa etmesi halinde ihbar tazminatı alıp alamayacağıyla ilgili yazıma da buradan göz atabilirsiniz.

Öğretmenin kıdem tazminatı

Kıdem tazminatı almanın şartları olduğunu belirtmiştik. Bu şartları taşıdıktan sonra öğretmenler de dahil bütün işçilerin kıdem tazminatına hak kazanması gerekir. Burada öğretmenlerle ilgili en önemli husus, sözleşmenin yenilenmemesi halidir. Bu durumda da can alıcı soru, sözleşmeyi kimin yenilemediğidir.

Bilindiği üzere öğretmenler mevzuat gereği belirli süreli iş sözleşmeleriyle çalışmak zorundadırlar. Yani okul ile öğretmen her sene sözleşme yenilerler.

İşte sözleşme yenileme zamanında okul, öğretmenle sözleşme yenilemeyeceğini sözlü ya da yazılı olarak beyan ediyorsa ya da hali hazırda bir başka öğretmenle sözleşme imzaladığı anlaşılıyorsa öğretmen kıdem tazminatına hak kazanmış demektir.

Ama öğretmen, sözleşme yenilemeye yanaşmıyorsa ya da bir başka okulla sözleşme imzalamışsa bu durumda kıdem tazminatı hakkını kaybetmiş demektir.

Öğretmenin ihbar tazminatı

İhbar sürelerini ve dolayısıyla ihbar tazminatını düzenleyen İş Kanununun 17nci maddesi açık bir şekilde, ihbar süreleri için “belirsiz süreli” iş sözleşmesini ön şart olarak ortaya koymuştur. O halde belirli süreli iş sözleşmesinin imzalandığı bir durumda ihbar tazminatı kesinlikle söz konusu olmayacaktır.

Belirli süreli iş sözleşmesi imzalamak öğretmenler için bir zorunluluk olduğundan, özel okulda görev yapan bir öğretmenin ihbar tazminatı hiçbir şekilde söz konusu olmayacaktır.

SONUÇ

Özel okulda görev yapan bir öğretmen için ihbar tazminatı kesinlikle söz konusu olmazken kıdem tazminatı ise aşağıdaki durumlara göre belirlenir.

  • Sözleşmeyi okul yenilememişse, öğretmen kıdem tazminatına hak kazanır.
  • Sözleşmeyi öğretmen yenilememişse, kıdem tazminatı hakkını kaybeder.

Not:

Bu iki temel kuralın istisnası şudur. Eğer sözleşme yenilemeyen okulun haklı bir nedeni varsa öğretmen kıdem tazminatı alamaz. Aynı şekilde sözleşme yenilemeyen öğretmenin haklı bir nedeni varsa bu kez öğretmen kıdem tazminatına hak kazanır.

,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

74 Yorum

  1. 2 YIL Özel bir okulda öğretmen olarak görev yaptım.Bu yıl da ön sözleşmemi imzaladım.Ama temmuz ayında evlendim ve düğünümü okulun salonunda yapmadığım için iş akdime son verildi.Tabi önce ihtar geldi ve ihtarda 4-6 temmuz tarihleri arasında okula davet edildiğiniz halde gelmediniz iş akdiniz fesholacaktır diyor.Ama bu tarihlerde öğretmenler tatilde,yasanın açığını yakalamışlar özel okullar kanununda yaz tatili 2 hafta diyorlar,nişan ve düğünümüzün olduğu hafta ihtar geldi bize.17 temmuzda da fesholdu.Tazminatta vermediler.Ne yapabiliriz.Tazminat nasıl alırız,1 yıllık maaşım yandı mı?Teişekkürler

    1. Merhaba. Açıkçası özel okul mevzuatını bilmiyorum; ancak gerçekten de o tarihlerde okulda bulunmanız gerekiyorsa ve devamsızlık yaptıysanız, açıkçası işinizin zor olduğunu söylemem gerek. Çünkü bir ay içinde 3 iş günü devamsızlık yapan işçi, tazminatsız olarak işten çıkarılabilir.

  2. Merhaba, öncelikle bizi bilgilendirdiğiniz için teşekkürler. 01.09.2014 tarihinden itibaren bu güne kadar aralıksız şekilde her sene sözleşmem yenilenerek özel bir okulda çalışmaktayım. 2017 aralık ayında askerlik görevimi yapmam gerekiyor. İş yerine askere gideceğimi belgeleyerek sözleşmemi feshedersem kıdem tazminatı alabilir miyim?

  3. Merhabalar, Ben yaklaşık iki yıldır Temel Lisede öğretmenlik yapıyorum. Kurucumuz Yen’i eğitim öğretim döneminde anlaşmayacağını daha önce haber etmeden son anda çağırdı söyledi. İstifa etmemiz istendi. Ben de istifa etmek isteMediğimi ve yasal haklarımı kullanacağımı söyledim. Daha sonra 21.06.2017 tarihinde SGK’dan çıkışımızı yaptıklarını öğrendik. Ancak Milli Eğitim Müdürlüğüne çıkarılış onayımızı bildirmemişler ve ben eski kurumumda sigortasız olarak 30.09.2017 ye kadar hala görevde görünüyorum. (SGK açısından bu büyük bir suç!)
    Yeni bir kuruma başvuru yapmaya kalktığımda çıkış belgemi veremiyorum, bu nedenle. Milli Eğitim Müdürlüğü de bu konuda topu kurumuma atıyor. İlgilenmediler açıkçası. Ve ben yeni bir kurum başvurumu yapamıyorum.
    Hatta eski kurumum ile tekrar iletişime geçmeme rağmen istifa etmem istendi tekrar. Yoksa da 30 Eylül’e kadar bekleyin dedi müdür.
    • Mağduriyetim konusunda ne yapılabilir?
    ‘Teşekkür ederim.’

    1. Merhaba. İş sözleşmeniz hangi tarihe kadardı? Bu tarihin sonuna kadar işveren çıkışınızı vermeyebilirdi. Ama SGK’dan çıkış verdiğini söylüyorsunuz. Açıkçası Milli eğitimle ilgili yapılacak işlemleri tam olarak bilemiyorum. Ama bu nedenle bir hak kaybına uğrarsanız, bir avukatla görüşerek dav açabilir ve uğradığınız zararın tazminin isteyebilirsiniz.

      1. Merhaba Mustafa bey, Milli Eğitim Müdürlüğündeki iş sözleşme bitimi 30.09.2017
        Biz yasal haklarımızı kullanmak adına istifa etmedik. Bunun üzerine sadece sigorta çıkışımız yapılırken Milli Eğitim M’ne çıkış yazımız gönderilmemiş. O yüzden Yen’i kuruma,, atama İÇİN gerekli belgeyi veremiyorum. Milli Eğitim Müdürlüğünden çıkışımız bu tarih ancak müdürümüz “istifa imzanızı atarsanız bu tarihi beklemenize gerek yok “dedi.

        1. Milli Eğitim Müdürlüğüne şikayet dilekçesi vermeyi düşündünüz mü? Sigorta çıkış kaydınızı ekleyerek, durumu açıklayan bir dilekçe vermeniz belki sonuç almanızı sağlayabilir.

          1. Dilekçemi ‘aynen’Milli Eğitim Müdürlüğüne ilettim, karşı tarafa iletilmiş ancak iletişime geçmedikleri için dilekçemi geri çekmedim. (Sözde Milli Eğitime -benimle anlaşıldığını-sile getirmişler ancak böyle bir durum gerçekleşmedi)
            Şimdi mevcut durum inceleme aşamasına girmiş , beklemedeyim Mustafa bey. Umarım uzun sürmez bu aşama Ve mağduriyet oluşturmayacak sürede tarafıma iadesi olur.

  4. Kolay gelsin iyi günler.. Ben 2015 yılının eylül ayından beri kurumda çalışıyordum ancak bu sene için benimle anlaşmayacaklarını bildirdiler sözlü olarak.. Tamamen yönetime yalaka olmadığım için.. Yeni bir kurumla anlaştım ve bunu eski okulum biliyor ancak anlaşmayı eylülde imzalayacağım.. Tazminatımı istediğimi söyledim ,müdür tamam ben verilmesi için uğraşacağım falan dedi fakat hâlâ ses seda yok.. İstifamk vermediğim için yeni kurumumla anlaşma imzalayamayacakmıyım ? Ve biz 12 aylık anlaşıoduk her sene.. Haziran 20 den beri tatile girdik,ama maaşım yatıyor ve yatması da gerekiyor değil mi eylül e kadar,bunu kesemezler ? Şimdi benim tazminatım için yapmam gereken nedir..Aydınlatırsanız sevinirim ?

    1. Merhaba. Kıdem tazminatınız ödenmese ve siz yeni kurumda işe başlasanız, bu durumda istifa etmiş kabul edilebilirsiniz. Çünkü işveren, sizin çıkışınızı vermeden yeni okulda başlamış olacaksınız. Sözleşmenizin sonuna kadar beklemenizi ve yenilendiği size bildirilmezse, ihtarname çekerek haklarınızı talep etmenizi öneririm. Sözleşmenizin son gününe kadar maaşlarınızın ödenmeye devam etmesi gerekir.

  5. Emekliyim ogretmen olarak ozel saglik meslek lisesinde 2015 yilindan itibaren 10 aylik sözleşme ýaparak calismaktayim.okulun kapandigi gün beni çağırarak sozel olarak kurucunun cani istemedigi icin anlasmak istemediklerini soylediler son ayin maaşını da eksik yatirdilar ne yapabilirim

    1. Meltem hanım, sözleşmenizin bitmesine ne kadar süre kalmışsa, bu sürelere ait ücretlerin ödenmesini talep edebilirsiniz.

  6. Merhabalar eşim özel bir okulda öğretmen olarak calısmakta eşimin gebe olması nedeniyle okul eşimle yeni sözleşme imzalamak istemiyor.bu durumda ne yapabiriz yardımcı olursanız sevınırız

  7. MERHABALAR, EYLÜL 2015 TE ÇALIŞMAYA BAŞLAMIŞ OLDUĞUN KURUMDA 2 YILDIR ÇALIŞMAKTAYIM,
    BU SENE BENİMLE SÖZLEŞME YENİLEMEYECEKLERİNİ SÖYLEDİLER;SEBEBİNİ BİLMİYORUM BANA GÖRE MUDURUMUM ŞAHSİ ARZUSU, BENDE BU ARADA BAŞKA OKULLAR İLE GÖRÜŞTÜM VE BAŞKA BİR OKULLA ANLAŞTIM .ESKI KURUMUMUM YAPTIĞIM ANLAŞMADAN HABERİ YOK DOĞAL OLARAK, TAZMİNAT ALMAM İÇİN NE YAPMAM GEREKİYOR.
    YARDIMCI OLURSANIZ SEVINIRIM.

    1. Eğer diğer okulla sözleşmeyi siz önce imzalarsanız, hiçbir şey alamazsınız. Ama şu anki okulunuz sözleşmeyi yenilemezse dava açarak şansınızı deneyebilirsiniz.

  8. Merhaba, Kasım 2016 tarihinden bu yana özel bir okulda çalışmaktayım. Sözleşmem 1 yıl geçerli olarak yapılmıştı ve ben aynı okulla 2017-2018 eğitim öğretim yılında da çalışmak üzere Mart 2017 tarihinde önceden bir sözleşme imzaladım ancak şu an başka bir okula geçmeyi düşünmekteyim. Bu kararımı şu an çalıştığım okuluma henüz bildirmedim, istifamı yaz sonunda yapacak olursam benden yazın aldığım maaşı geri ödememi isterler mi? Ayrıca ihbar süreci içerisinde sözleşmeyi tek taraflı olarak yaz sonunda fesih etmem mümkün mü? Teşekkürler

    1. Merhaba. Böyle bir durumda işveren sizden çalışmadığınız ayların ücretini isteme hakkına sahip olur. Çünkü 2018 yılı eğitim öğretim yılı sonuna kadar çalışacağınıza dair iş sözleşmesi imzalamışsınız. Bir an önce bildirmenizi ve anlaşarak ayrılmanızı öneririm.

  9. Merhaba. Emekli bir öğretmenim. Özel bir okulda çalışıyorum. 2016 ağustos ayında 1 yıllık sözleşme imzaladım. Birinci dönem çalıştım. Herhangi bir problem yoktu. Bugün okula gittim ve kurum müdürü yönetim kurulu kararıyla sözleşmemin feshedildiğini söyledi. Bu durumda ne yapmam gerekiyor? Yasal olarak hangi yollara başvurabilirim?

    1. Zeki bey işe iade davası açma şartlarınız varsa bu davayı açabilirsiniz. Bunun dışında eğer işverenin haklı bir nedeni yoksa dava açarak kalan ücretlerinizi de talep edebilirsiniz.

      1. Merhabalar
        1 yillik anlasma yaptigim kurum anlastigim okul harici 2.donem diger okullarininda muzik ogretmenligini yapmam konusunda israr edip isten istifa etmeye zorladilar
        Donem basladigi icin baska bir okul bulma sansim da yok ne yapmam gerekir
        Gücüme gidiyor yaptiklari hainlik!
        Lutfen yardimci olun…
        Özel okullarda bizlerin hic bir guvencesi ve koruyucusu yok!
        Isverene esir olduk

        1. Merhaba. İş sözleşmenizde böyle bir husus yer almıyorsa, sizi başka bir okulda görevlendiremezler. Ancak böyle bir durumda yapabileceğiniz fazla bir şey de yoktur. En fazla haklı nedenle iş akdinizi feshedebilir ve hakkınızı dava yoluyla arayabilirsiniz.

  10. Mrb.Emekliyim halen bir özel okulda sınıf öğretmeni olarak çalışıyorum.Dört yıllık sözleşme imzaladım.Ancak özel sebeplerimden dolayı o okulla bir yıllık sözleşme sonunda çalışamayacağımı söyleyince,mahkemelik olacağımı söylediler.Bu söylemi ciddiye almalımıyım?İlginiz için teşekkürler.

    1. Böyle bir durumda evet, sizden kalan süreler için tazminat talep edebilirler. Mümkünse bir avukatla yüz yüze görüşün ve bilgi alın.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.