Raporlu işçinin maaşı kesilir mi?

İstirahat raporu alan işçinin maaşı kesilir mi?

İşçi çeşitli nedenlerle istirahat raporu alabilir. Hastalanabilir, doğum yapabilir, iş kazası geçirebilir ya da meslek hastalığına tutulabilir. Bu durumların tamamında işçi doktordan rapor alarak çalışmayabilir. İşte böyle bir halde, işçi diğer şartları da taşıyorsa, geçici iş göremezlik ödeneği ya da daha yaygın adıyla rapor parası alabilir. Peki SGK tarafından rapor parası ödenen işçinin, raporlu olduğu günler için maaşı kesilir mi?

Rapor parası alma şartları

İstirahat raporu alan işçiye geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi bazı şartlara bağlıdır. Örneğin hastalanan bir işçinin, rapor tarihinden önceki bir yıl içinde en az 90 gün sigortası olması gerekirken, iş kazası geçiren bir işçide bu şart aranmaz. Genel olarak hangi hallerde rapor parası ödendiğini öğrenmek için şu yazıma göz atabilirsiniz.

2 günlük raporlarda maaş kesintisi

Kural olarak, işçinin aldığı raporların ilk 2 günü için geçici iş göremezlik ödeneği ödenmez. Tabi bunun istisnaları da vardır:

  • İş kazası geçiren ya da meslek hastalığına tutulan işçi
  • Doğum yapan işçi

Raporunun ilk gününden itibaren geçici iş göremezlik ödeneği alabilir. Ama bunlar dışında, örneğin hastalanan ve bu nedenle rapor alan bir işçiye, raporun ilk 2 günü için rapor parası ödenmez; ancak üçüncü günden itibaren ödenir.

3 günlük ve üstü raporlarda maaş kesintisi

İşçinin raporu kaç gün olursa olsun, üçüncü günden itibaren rapor parası ödenecektir. Hatta bazı hallerde rapor parası, sınırsız süre boyunca ödenmeye devam edebilir. Ancak şunu söyleyebiliriz ki; bir ya da iki günlük raporlarda işçiye rapor parası ödenmeyecektir. Peki ama bu durumda işçi hiç mi maaş almayacak?

Rapor alınca maaş kesilir mi?

raporlu işçinin maaşının hesaplanması

Bu sorunun cevabını verebilmemiz için, işçinin ücret türünün ne olduğunu bilmemiz gerekir. Daha önce de yazmıştım, maktu ücret ve günlük ücret alan işçinin durumu birbirinden farklı olacaktır.

Maktu yani aylık ücret alan bir işçinin maaşı gün hesabı yapılmadan belirlenmiş demektir. Bu işçi, ayda kaç gün çalışırsa çalışsın belirli bir ücret alacaktır. Günlük ücretle çalışan işçinin maaşı işe, o ay içinde çalıştığı gün üzerinden hesaplanmalıdır.

İşte maktu ücret alan bir işçi rapor aldığında, maaşı değişmez. Bu işçi ister 2 gün isterse 20 günlük rapor alsın, ay sonunda alacağı miktar aynı olacaktır. Çünkü İş Kanununun 48inci maddesinin ikinci fıkrasına göre, rapor parası alan işçinin aldığı rapor parası, maaşından mahsup edilmelidir. Yani örneğin 10 gün rapor alan ve toplamda 800 TL rapor parası alan bir işçiye, ay sonunda maaşı 800 TL eksik ödenecek ve böylece işçi yine aynı maaşı almış olacaktır.

Günlük ücretle çalışanlarda ise durum farklıdır. Bu işçiler için İş Kanununun getirdiği özel bir düzenleme yoktur. Genel hükümlere göre karar verilmesi gerekir. Buna göre ise, günlük ücret alan işçiye aşağıdaki durumlarda ücret ödenmesine gerek yoktur:

Görüldüğü gibi, sağlık raporu alan işçiye işverenin ücret ödemesi gerekmez. Bunun anlamı ise, günlük ücretle çalışan ve rapor alan işçinin işe gelmediği günlerin ücretinin maaştan kesileceğidir.

Rapor alan işçinin maaşı hem kesilmez hem kesilir!

rapor alan işçiye ücret ödenir mi

Cümlenin kafa karıştırıcı olduğunun farkındayım; ama cevap tam olarak budur. İşçi maktu ücretle çalışıyor yani aylık ücret sistemiyle çalışıyorsa, bu işçi için maaş kesintisi söz konusu değildir. Çünkü, rapor parası alsa da almasa da, ay sonunda aynı maaşı alacaktır. Örneğin rapor parası alırsa, aldığı miktar kadar maaşı düşecek ama yine de sonuçta aynı maaşı alacaktır.

İşçilerin çoğunluğu günlük ücret sistemiyle çalışır. Maaşınızı aydan aya alsanız da, bu durum ücretinizi maktu/aylık yapmaz. Önemli olan, işe geldiğiniz her gün için maaş alıp almadığınızdır. Maaşınız puantaja göre belirleniyorsa, ay sonunda işe kaç gün gelmişseniz, o kadar maaş alıyorsanız; ücretiniz günlük belirleniyor demektir. Bu durumda da, raporlu olduğunuz her gün maaşınız kesilecektir. İster SGK’dan rapor parası alın, isterse alamayın; sonuç değişmeyecektir ve fiilen çalıştığınız kadar hesabınıza maaş yatacaktır.

SONUÇ

Eğer istirahat raporu aldıysanız ve raporlu günlerinizin maaşınızdan kesilip kesilmeyeceğini merak ediyorsanız, doğru yerdesiniz. Önce şu sorunun cevabını vermelisiniz: Ücretiniz çalıştığınız gün kadar mı belirleniyor yoksa kaç gün çalışmış olursanız olun ay sonunda sabit bir maaş mı alıyorsunuz?

Cevabınız, ayda kaç gün çalışırsanız çalışın sabit maaş aldığınız, işe gelmediğiniz günlerde bile maaşınızın kesilmediği yönündeyse, sizin ücretiniz MAKTU/AYLIK belirleniyor demektir. Kaç gün sağlık raporu alırsanız alın, SGK’dan kaç lira rapor parası ödenmiş olursa olsun, ay sonunda alacağınız maaş yine aynı rakam olacaktır. Dolayısıyla, işe gelmediğiniz bu raporlu günlerin maaşı sizden KESİLMEYECEKTİR.

Ama cevabınız, ayda kaç gün çalışıyorsanız o kadar maaş aldığınız, işe gelmediğiniz günler ücretinizin kesildiği ya da aylık puantaj cetveline göre maaşınızın hesaplandığı yönündeyse, sizin ücretiniz GÜNLÜK belirleniyor demektir. Bu durumda da; kaç gün istirahat raporu almış olursanız olun, SGK size rapor parası ödemiş olsa da olmasa da, raporlu olduğunuz günler kadar maaşınız KESİLECEKTİR.

Ama işveren isterse, sizin maaşınızı kesmeyebilir ve size tam ücret de ödeyebilir. Bunun önünde bir engel olmasa da, işveren bunu yapmaya mecbur değildir. Bu durum, tamamen işverenin takdirindedir.

Şunu da özellikle belirtmem gerekir ki; eğer iş sözleşmesine ya da toplu iş sözleşmesine, raporlu günlerde işçinin maaşının kesilmeyeceğine dair hüküm koyulmuşsa, elbette ki işçinin maaşı kesilemeyecektir.

,
Mustafa Baysal
Mustafa Baysal
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında üç yıldan uzun süre İş Müfettişi olarak görev yapan yazarın, İş Kanunu Sorunları adında bir kitabı bulunmaktadır. İşçi Dünyası'nın kurucusu da olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

12 Yorum

    1. Aydın bey merhaba. işçi raporluyken ne SGK ne de işveren işçinin sigortasını yatırmak zorunda değildir. Sadece, işveren dilerse işçisine ücret ödeyip sigortasını bildirebilir.

  1. ben iş kazası geçirdim doku kaybı oldu 08/26/2017 ama cumrtasi oldugu için başhekimlik onaylamadı ve bu arada dörtgün kurban bayramıda araya girdi bayram bitimi 06/09/2017 başhekime onaylatıp calışır diye acilden yazmışlar ama plastik cerraha gitim yarama bakıp 06/09/2017 tarihinden 14/09/2017 tarihine raporumu uzatıp kontrol verdi paramı ne zaman alabilirim yani 26/08/2017 den çalışır diye 06/09/2017 tarihine olan param yatarmı birde iş kazasında bizden vergi kesiliyormu

    1. Aydın bey, rapor parasını ancak raporunuzun bitiminde alabilirsiniz. Her hangi bir kesinti olmayacaktır.

  2. mustafa baysal bey , sadece işçiler değil işverenler içinde güzel ve gayet anlaşılır bir yazı olmuş. zira her önüne gelen fikir beyan ediyor, olur yahut olmaz diye. bu sebepten mütevellit zihinler karışıyorken sizin akedemik bir düzende ele aldığınız yazınızda fikir karmaşası olmadan bilgi doğru bir şekilde anlaşılıyor. bu sebeple yazını çok beğendim. kolay gelsin.

    1. Lokman bey, böyle yorumlar motivasyonumu artırdığı gibi beni mutlu da ediyor. Çok teşekkür ederim.

  3. işçi çalıştığı işyerinin bulunduğu ilde değilde başka bir ilden rapor alması durumunda bu rapor geçerli olurmu.

    1. Ramazan bey elbette geçerli olur. Ancak işçi çalışması gereken bir günde ve başka bir ilde rapor alıyorsa, işverenin fesih ve benzeri yönden bazı hakları gündeme gelecektir. Ama örneğin tatilde ya da izindeyken başka bir ilden rapor alınması kadar doğal ne olabilir ki?

  4. merhaba, öncelikle yazınız ve emeğiniz için çok teşekkürler. Bir sorum olacak. SGK’dan rapor parası alabilmek için raporun tek seferde mi 2 gün üzerinde olması gerekir. Örneğin 7 gün boyunca her gün için ayrı ayrı rapor alınırsa SGK’dan rapor için ödeme alabilir miyiz?

    1. Merhaba, bu uygulamanın amacı zaten işçinin bu konuyu koz kullanmaması içindir. Tek seferde 4 gün rapor alırsanız 3. ve 4. günü Sgk öder.
      Her gün tek tek ayrı ayrı rapor alırsanız ne işveren ne de Sgk öder. Sizden çıkar.
      Bundan mütevellit tavsiyemiz, gerçekten sağlık probleminiz varsa konuyu hekime bırakmanızdır…

  5. Yani bu kadar yazmanın ne gereği var arkadaş. Milletin niye kafasını bulandırıyorsunuz net kısa yazın anlasın herkes. ben birşeyler yazayımda millet okusun boş boş. faydanızdan çok zararınız var.

    Rapor ne kadar olursa olsun işveren gelmediği günlerin ücretini keser hakkıdır. dilerse de verebilir, işverene kalmış bir durumdur. 1 günü de keser 2 günü de keser 20 günü de 50 günü de.

    Tek raporda 3 gün ve daha fazla alınan raporlar için SGK ödeme yapar. SGK 1 ve 2 günlük raporlara ödeme yapmaz.

    şunu da yazayım 50 sayfada ona yazmışsınızdır kesin başka bir yerde :

    Raporlu işçiyi işveren işten çıkarabilmesi için; uzun vadede arada gün kaybı olmayan ve biriken raporlarda çıkarabilir. örneği İhbar süresi 4 hafta olan 1 yıllık bir işçiyi işveren rapor sebebiyle işten çıkarabilmesi için 4 hafta ihbar süresi + 6 hafta lık süre boyunca sürekli art arda rapor alması gerekir. yani 1 yıllık bir işçiyi çıkarabilmek için 70 gün aralıksız rapor almış olması gerekir.

    belki birileri burayı okurda net cevaplar bulur.

    1. Yusuf bey, anlaşılan konunuz uzmanı sizsiniz. Ama birkaç hatanızı düzeltmem gerekir. İşçinin aldığı rapor nedeniyle işten çıkarılması için, örneğin 4+6 hafta boyunca ART ARDA rapor alması gerekmez. Bir yıllık süre zarfında, bu kadar rapor alınması yeterlidir.

      İkincisi; rapor ne olursa olsun, işveren işçinin ücretini KESEMEZ. Bu UZUN yazıyı okuma zahmetine katlansaydınız, işçinin maaşının MAKTU olarak belirlendiği durumlarda, raporlu günlerin ücretinin kesilmeyeceğini görürdünüz. Ama siz zaten işin UZMANI olduğunuz için, size şimdi MAKTU ücretin ne olduğunu anlatmama GEREK YOK. Ha, zaten yazı içinde tanımı vardı ama yazı çok UZUN olduğu için okuduğunuzu zannetmiyorum.

      Gelelim son mevzuya; uzun uzun yazdığımndan bahisle şikayet ettiğiniz bu yorumunuzun yaklaşık 150 kelime ve 1000 karakterden oluştuğunu biliyor muydunuz? Sizin gibi, bilgili insanlar keşke, en azından benim yaptığım gibi, bilemeyen/öğrenmek isteyen işçiler için siteler açsa da biz de bilginizden faydalansak.

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.