18 yaş altı sigorta yapılır mı ve emekliliği etkiler mi?

Kişinin hukuken ergen sayıldığı yaş genel olarak 18 kabul edilse de, birçok mevzuatta bu yaş altında işlemlere de izin verilmektedir. Ülkemizde 18 yaş altı kişiler çoğu zaman öğrenciliğe devam etse de, 18 yaşında önce çalışmaya başlayanlar vardır. Peki 18 yaş öncesi sigorta emekliliği etkiler mi?

Sigorta zorunluluğu

Çalışma hayatımıza dair temel kurallardan birisi de sigorta zorunluluğudur. Yani sigorta bir seçenek değil, mecburi bir uygulamadır. Bir gün için bile olsa, işçi çalıştırılacaksa sigortasının yapılması kanuni bir zorunluluktur. Aksi takdirde çok ağır idari para cezaları uygulanabilir: iscidunyasi.com/sigortasiz-isci-calistirmanin-cezasi-ne-kadar

18 yaş öncesi sigortalılık

Bunun en sık görülen türü, zorunlu staj kapsamında yapılan sigortadır. Özelikle teknik liselerde ve endüstri meslek liselerinde yapılan zorunlu staj kapsamında, öğrencilerin sigorta başlangıcı yapılmaktadır.

Zorunlu staj sigortalarının emekliliğe bir etkisinin olmadığı, sigorta başlangıcı olarak kabul edilmediği birçokları tarafından zaten bilinen bir durumdur.

18 yaş öncesi sigortanın emekliliğe etkisi

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 38inci maddesinde “18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresinin, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edileceği” belirtilmekte ve “Bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin, prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edileceği” eklenmektedir.

Kanun maddesinden açıkça görüleceği üzere 18 yaş altındaki çalışmalar sigorta başlangıcı sayılmamaktadır.

Çalışan annelere 650 lira destek

Bu yazıya da göz atmak ister misiniz?

Ancak aynı kanunun geçici 6ncı maddesinde ise “01/04/1981 tarihinden önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tescil edilmiş olanlar hakkında, bu Kanunun 38 inci maddesindeki hükmün uygulanmayacağı” belirtilmiştir.

O halde 18 yaş altı sigortalılığı iki farklı tarihe göre değerlendirmek gerekir.

01/04/1981 öncesi 18 yaş altı sigortalılık

01/04/1981 tarihinden önce ilk defa 18 yaş altındayken sigortalı olanlar için bir sorun bulunmamaktadır. Bunların sigortalı olduğu tarih ne ise, o tarih sigorta başlangıcı olarak kabul edilir ve emeklilik işlemleri de buna göre yapılır.

01/04/1981 tarihinde ve sonrasında 18 yaş altı sigortalılık

01/04/1981 tarihinden sonra, 18 yaşın altındayken ilk defa sigortalı olanlar için ise önemli bir sorun bulunmaktadır.

Bu tarihten sonraki tarihlerde, artık 18 yaş altı işe giriş ve çalışmalar, sigorta başlangıcı sayılmaz. O zaman akla şöyle bir soru gelebilir: Ne olacak bu çalışmaların karşılığı?

18 yaş altı sigorta günleri

Yukarıdaki durumda olan bir işçi için sonuç şöyle olacaktır:

  • Bu işçinin 18 yaş altındaki ilk sigortalılığı, sigorta başlangıcı kabul edilmez.
  • 18 yaşını doldurduğu tarih itibariyle sigorta başlangıcı esas alınır.
  • Kişinin 18 yaş altındaki çalışması sigorta başlangıcı kabul edilmese de, primleri yok sayılmaz ve toplam primine eklenir.

kitapların arkasına saklanan çocuk

18 yaş altı sigorta yapılır mı?

Yukarıdaki açıklamalardan da görebileceğiniz üzere, bunun önünde bir engel yoktur ve 18 yaş altında da sigorta girişi yapılabilir. Hatta kişi çalışıyorsa, yaşı kaç olursa olsun sigortasının yapılması gerekir.

Fakat bu sigorta girişinin emeklilik yaşına bir etkisi olmayacak ve sadece prim gün sayısının artmasına yararı olacaktır.

SONUÇ

18 yaşında öncesi sigorta girişi olan ve bunun emekliliğe etkisini merak eden kimse için iki örnekle olayı somutlaştıralım.

İlkinde bu vatandaş henüz 16 yaşındayken ve 01/04/1981 tarihinden önce sigortalı olmuş olsun. 16 yaşındaki bu sigorta girişi emeklilik başlangıcı kabul edileceği gibi, sigorta primleri de aynen geçerli olacaktır.

İkinci örneğimizde vatandaş 01/04/1981 tarihinden sonra ve ilk kez 16 yaşında sigortalı olmuş olsun. Bu vatandaşın sigorta başlangıcı 16 yaşındaki girişi olarak kabul edilmeyecek ve 18 yaşını doldurduğu tarih sigorta başlangıcı kabul edilecektir. 18 yaşından önce ödediği primleri ise yanmayacak ve toplam prim gün sayısına eklenecektir.


İşçi Dünyası
Zeynel Abidin Özkale
İşçi Dünyası'nın editörü olan olan yazarın, İş ve Sosyal Güvenlik hukuku üzerine yazdığı diğer yazılarına buradan ulaşabilirsiniz.

3 Yorum

  1. 1986 yılı ilk sigorta başlangıcım sigorta müfettişi tarafından iş yerinde yakalandım 16 yaşında idim sigorta pirimlerim sağlık pirimi olarak yatırmış sigorta başlangıcım olarak 18 yaş mı yoksa 18 yaşımdan sonra ilk sigortam mı emeklilik için başlangıç sayılacak?

    1. Merhaba. 01/04/1981 tarihinden sonrası için fark etmeyecektir. Yani ilk işe giriş yaşı 16 da olsa 14 de olsa, yine 18 gibi işlem görecektir.

  2. Aralık 1978 doğumluyum 1996 da 18 yaş altı sıgortam var 2000 yılındada memurluğa başladım emeklilik yaşım kaç olacak

Bir yorum yaz

E-posta hesabınız, telefon ve şehir bilgileriniz yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir.