24 saat süren vardiyalarda fazla çalışma
Fazla çalışmanın tanımı nı yaparken, haftalık 45 saati aşan çalışmaların fazla çalışma olarak nitelendirilebileceğini yazmıştık. Bu da demektir ki, fazla çalışma ne aylık olarak ne de günlük olarak hesaplanmaz. Fazla çalışma hesabının haftalık yapılması gerekir.
Fazla mesai günlük hesaplanmaz mı?
Bu sorunun cevabı İş Kanununa göre kesinlikle hayırdır. Buna rağmen, fazla çalışmanın haftalık yerine günlük belirlendiği bazı haller bulunmaktadır. Bunun sebebi ise, Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarıyla fazla çalışma kavramına yeni tanımlar getirmesidir.
Yargıtay ne diyor?
Bir Yargıtay kararında şöyle denilmektedir: ‘Hükme esas olan bilirkişi raporunda davacının fazla çalışma alacağının hesaplanması esnasında davacının gece vardiyasında 24 saat şeklinde nöbet tuttuğu, bu nöbet süresinden 4 saatlik dinlenme ve ihtiyaç süresinin indirilmesiyle davacının nöbetlerde fiilen 20 saat çalıştığı, 7,5 saati aşan 12,5 saatin fazla çalışma olduğu kabul edilmiştir. Ancak davacının 24 saatlik çalışmasından ara dinlenmeleri düşüldüğünde 20 saat çalıştığının kabul edilmesi Dairemizce de benimsenen Hukuk Genel Kurulu’nun 24 saatlik çalışmalarda ara dinlenmeler dışında kalan fiili çalışma süresinin 14 saat olabileceği yönündeki kararına aykırı olup hatalı bilirkişi raporuna itibarla hüküm kurulması da ayrı bir bozma nedenidir.’.
Eğitimde geçen süreler mesaiden sayılır mı?
Bu yazıya da göz atmak ister misiniz?Neden 14 saat?
Yargıtay kararları incelendiğinde, işçinin fiilen 24 saat boyunca çalışma sının hayatın olağan akışına ayrıkı olduğu kanaatiyle böyle bir standart getirilmiştir. İşçi, 24 saat boyunca kesintisiz çalışmış olsa bile Yargıtay açısından 14 saat fiilen çalışmış kabul edilecektir.
11 saatin üzeri fazla çalışma kabul edilir

Bilindiği üzere İş Kanununa göre işçinin günlük azami çalışma süresi 11 saattir. Bu saatin üzerinde işçinin, hangi gerekçeyle olursa olsun, çalıştırılması İş Kanunu tarafından açıkça yasaklanmıştır. İşte Yargıtay burada devreye girmekte ve şöyle demektedir: Eğer İş Kanunu günlük çalışma süresini en çok 11 saat olarak belirlemişse; bu sürenin üzerinden işçinin çalıştırılması halinde, haftalık çalışma süresine bakmaksızın işçinin 11 saatin üzerindeki her çalışmasını fazla çalışma sayarım.
SONUÇ
İşçinin 24 saat kesintisiz çalışması halinde işçi Yargıtay kararları gereğince fiilen 14 saat çalışmış kabul edilir. Yine Yargıtay kararları gereğince de; işçinin günlük 11 saatin üzerindeki her çalışması, haftalık çalışma süresi dikkate alınmaksızın fazla çalışma kabul edilmelidir.